Vindication of Ecclesiastical Volume 3, Volume 2 · Book · Chapter 2 · Document 58
GREGORIUS Epiſcopus ſervus ſervorum Dei, Venerabilibus fratribus ArchiepiſcopoMat. Paris, Hiſt. Angl. p. 488, 489, 490, &c. Literae Papales Cantuarienſi, & Suffraganeis ejus, ſalutem & Apoſtolicam Benedictionem. Aſcendit de mari beſtia, blaſphemiae plena nominibus; quae pedibus urſi, & leonis ore deſaeviens, ac membris formata caeteris ſicut pardus, os ſuum in blaſphemias divini nominis aperit, tabernaculum ejus & ſanctos, qui in caelis habitant, ſimilibus impetere jaculis non omittit. Haec unguibus & dentibus ferreis cuucta confringere, & ſuis pedibus univerſa deſiderans conculcare, fidei occultos olim paravit arietes, & nunc apertas machinas inſtruit Iſmaelitarum, Gymnaſia animas avertentia conſtruit, & in Chriſtum humani generis redemptorem (cujus teſtamenti tabulas ſtylo pravitatis haereticae nititur abolere, fama teſtante) conſurgit. Igitur admirari deſinite omnes, ad quos ab hac beſtia contra nos edita pervenerunt obloquia blaſphemiae: ſed nos omni Deo ſervitute ſubjecti, detractionum ſagittis impetimur; cum nec ab his opprobriis immunis Dominus relinquitur. Admirari deſinite, ſi injuriarum in nos mucronem exerit, quod ad perdendum de terra nomen Domini jam aſſurgit: ſed potius ut ejus reſiſtere aperta veritate mendaciis, ac illius confutare fallacias, puritatis argumento poſtitis, caput, medium, & finem hujus beſtiae Frederici dicti Imperatoris inſpicite diligenter: & in ejus verbis abominationes duntaxat invenientes & ſcelera, contra ipſius dolos ſinceros animos ſcuto veritatis armate. Attendentes qualiter ſinceritatem Apoſtolicae ſedis & noſtram, Literis per diverſa climata mundi tranſmiſſis, pollutis viſus eſt maculare narratibus dictus Fredericus; figulus falſitatis, modeſtiae neſcius, nec aliquo perfuſus rubore mentitur: Quod nos ipſum nobis in minori officio conſtitutis, amicum priſtinum, fidem, & mores, adepto Apoſtolatus officio, relinquentes, quia ſicut ſacramento praeſtito, & lata in ipſum excommunicationis ſententia, tenebatur praefixo tempore in Terrae Sanctae ſubſidium vel ſuccurſum, infirmitate non potuit prohibente tranſire, vincula excommunicationis aſtringere, poſtulatum ab ipſo ſanitate reſumpta abſolutionis beneficium denegare, ipſumque in dictum tranſeuntem ſubſidium, per nuntios & legatos noſtros Literas proceſſui contrarias Soldano mittentes, impedire curavimus, ut ſic eſſet de Regni Hieroſolymitani recuperatione concepta fruſtratus: Regnum Siciliae, pro eo quod Reinaldus olim filius Ducis Spoleti, praeter ipſius conſcientiam, terram invaſit Eccleſiae, nos injuſte & violenter intraſſe, ac ipſius homines provocaſſe ad per jurium, falſo conqueritur Seque de Syria in Apuliam redeuntem, illatae injuriae omiſiſſe vindictam, acceptaſſe concordiam, & rediiſſe ad matrem Eccleſiam gloriatur: licet autem haec figmenta publica notitia reprobet, quia tamen nonnunquam rectitudinis ſedem velatum occupat in aure ſincera mendacium, apud quam pro ſe veritas non invenit advocatum; ne in corda veſtra falſitas quaecunque poſſit fraude ſurripere, dignum eſt, verum rei per nos geſtae modum & ordinem non latere, qui dictum Fredericum ante & poſtquam Apoſtolicae noſtros ſuggeſſimus humeros ſervituti, ſub vulpe latentem, omni euravimus gratia proſequi; donec ſpe, quae patri de filio ſolet innaſci, ſublata, idem Fredericus fremens in magnitudine ſua, & ex adepta fortitudine infrunitus, matri Eccleſiae pro bonis mala retribuit: & in eam quam fucatis delinivit aliquando verborum fallaciis, virus effundere caudae aculeo, more ſcorpionis, incepit. Nam cum olim Terrae Sanctae neceſſitas, praedicta ſententia, & juramentum, ac praefixus terminus tranſitum ejus expoſcerent, & illud idem multa Millia Cruceſignatorum ipſum Brunduſii expectantia, cum inſtantia poſtularent: idem dictos Cruceſignatos inibi, donec ſub ignoti aeris intemperie diverſis lugendae mortis caſibus periere, detinuit, & perjurium ac excommunicationis ſententiam gratis incurrens, infirmus fide, ſed ſanus corpore, ut ſecurius Deo mentiretur, & Eccleſiam falleret, omiſſio promiſſio paſſagio, in lecto aegritudinis diebus aliquot ſimulatus decubuit, ac Terram Sanctam incurſibus hoſtium Chriſti exponere minime dubitavit, ex eo nullo dolore percuſſus, quod ibi clarae memoriae nobilis vir Thuringiae Lantgravius, utinam non veneni periculo, ſicut mundus clamat, extitit interemptus. Cumque de conficta aegritudine & aliis praemiſſis, nobis per Literas Praelatorum ibi morantium conſtitiſſet: ne diſciplinae virga tanto ſubjecta facinori, nos & Apoſtolica ſedes redderemur inde notabiles, Cruceſignatorum mortem & Terrae Sanctae pericula deplorantes, & cupientes ſaltem in altero Eccleſiae lachrymas moeroris dextra debitae conſolationis abſtergi, ipſum latae ſententiae in eum de conſenſu ſuo authoritate bonae memoriae Honorii Papae praedeceſſoris noſtri, excommunicationis ſententiae ſubjacere denunciavimus; ſummo deſiderio poſtulantes, ut eum poſtmodum emendatum, tantorum revelatione damnatorum, optatam praeſtare operam audiremus; Literis noſtris offerentes eidem, quod impartiremur ſibi juxta formam abſolutionis beneficium, quam cito arriperet iter in praefatae terrae ſuccurſum. Sed ipſe, in cujus erat ſuper his pectore cura minor; claves Eccleſiae parvipendens, non abſolutus in Syriam tranſiit. Ubi cum Soldano, ſolis ſibi moeniis Hieruſalem reſtitutis, & illi grandi ad impugnationem Chriſtianorum tranſmiſſo equorum & armatorum exercitu, ſexennale foedus feriens, & templum Dominicum Saracenorum ibi laudes exclamantium Machometi curae relinquens, ex defenſore mutatus eſt in hoſtem, Venerabilem fratrem noſtrum Patriarcham Hieroſolymitanum, & Templarios pro viribus expugnavit. Illud autem non debet ad ſanae mentis credulitatem accedere, quod eum in recuperatione Regni Hieroſolymitani nos vel Legati noſtri, cum ad hoc multo labore ſudaverit, grandiumque Eccleſia ſubierit onera expenſarum, ſtuduerimus impedire▪ Sed iſtud in notitiam omnis terrae pervenit; quod idem Fredericus ſicut in Syriae partibus in propria perſona Dei perſequebatur Eccleſiam, ſic citra mare ipſam diverſis tribulationibus dicti Reinaldi Miniſterio, quem contra conſilium noſtrum, ſuum in Regno vicarium reliquerat, affligebat. Cujus terram cum Literis aurea Bulla munitis, pecunia, & vaſſallis ipſius Frederici praefatus Reinaldus invadens, nonnullos Sacerdotes & Clericos ſuſpendere, mutilare, ac fuſtibus caedere: necnon ſtatu noſtro turbato, Peruſii partem ipſius terrae praeoccupare, praeſumpſit. Quem licet fideles & devoti noſtri, non valentes id ulterius ſuſtinere, a parte terrae praedictae, Chriſto ſponſae ſuae indulgente victoriam, ejeciſſent. Quia tamen idem Reinaldus nequaquam ab incepta perſecutione ceſſabat, conſultius aeſtimantes, ſi originalis militiae venas inciderent, quam jam excitati torrentis impetus novis replere rivulis expectarent; dictum Regnum Siciliae, quod eſt ſpirituale patrimonium Eccleſiae, ne inde nos percunctentur jacula, unde potius erat expectandum ſubſidium, intraverunt: multique ex ipſius Regni habitatoribus obedientes Apoſtolicae ſedi, nequaquam ob id reputari debent perjurium incurriſſe, cum a juramento fidelitatis, quod eidem Frederico praeſtiterant, ex lata in eum excommunicationis ſententia, abſoluti fuiſſent. Dicto quoque Frederico redeunti de partibus tranſmarinis, & ad ſinnm matris Eccleſiae revertenti, pietatis appoſuimus Apoſtolicae gremium; ipſique ad expetitum inclinati concordiam, abſolutionis beneficium curavimus impartiri. Ad haec, idem mendacii filius▪ falſitates falſitatibus cumulans, ut quo plura mendaciorum retia orditus fuerit, eo gravioribus ſe doleat periculis irretitum; de novis mendaciis ſcriptura pronuntiat; quod eidem ut Lombardiam pacificus & inermis intraret, promittentes quod aſpera ſibi converteremus in plana, pro ſua confuſione ſubjecimus; & non permiſimus obice nuntiorum & Literarum noſtrarum intentionis ſuae metas attingere. Ac deinde, quia ſibi potentia non ſuffragabatur armorum, in Regnum redire coactus, ad inſtantiam noſtram Romanos, tunc Viterbium impugnantes, diffidaſſe; & in Viterbienſium ſubſidium ſtrenuam miſiſſe militiam ſe falſo aſſerit, noſque ſcripſiſſe Romanis, id praeter conſcientiam noſtram fieri, & cum ipſis eo irrequiſito reformaſſe concordiam, in querelam adducit, novo ſibi blanditus mendacio, quod diſſidentibus iterum ab Eccleſiae pace Romanis, idem non vocatus cum Conrado filio ſuo, quem nobis obtulerit obſidem, ad praeſentiam noſtram perſonaliter veniens, & arbitrio noſtro motam inter ipſum & Lombardos diſcordiae cauſam exponens, terram ſedis Apoſtolicae occupatam ejus juri reſtituit, & libertatem Eccleſiaſticam in ſtatum primum & debitum reformavit. O utinam iſte falſidicus eſſet vir habens ſpiritum! O utinam hujus propoſitio falſitatis, verum habuiſſet eventum! Ipſius vero negotium, quod per Venerabilem fratrem Archiepiſcopum Ravennatem, de reſtituendis ei & dicto Conrado juribus, ipſis in Regno Hieroſolymitano ſubtractis, ordinatum fuerat, nos quam cito delata potuit numerari pecunia, diſtribuiſſe fidelibus ſuis (quos non ſine Eccleſiarum incendiis & hominum ſtragibus, hoſtilis devaſtabat inſultus) ipſius interdixiſſe ſuccurſum; & ob id nos nuntium noluiſſe vel Literas deſtinare, contrarius veritati conqueritur. Ac Civitatem Caſtellae, contra formam pacis & fratrum conſilia, in ſui juris praejudicium detineri a nobis, ſuis exarare Literis ſtylo mendacii non veretur. Quanquam autem his figmentis modica veritas impermixta, aliquid coloris adjiciat, ut tamen apertius intelligatis, quod tantam hujus commenti ſeriem non modica falſitatis adjectio decolorat, ſcitote pro certo, quod cum ſicut nunc ex temporum eventu cognoſcitur, diſcretae menti veriſimile videretur, ipſum de Lombardis ſuum potius conſequi propoſitum potuiſſe, ſi ſe illis, quos populorum numeroſitas, profunditaſque vallorum, armatorum copia, ac murorum reddit altitudo munitos, pietatis parentem exhibuiſſet, & clementiae Dominum, quam ſi trementibus pro culpa impoſita ſubditis ultionis exerto mucrone terribilis occurreret in cuneis armatorum: ei nos, qui bona pacis procurare tenemur, bona fide ſuaſimus, ut armatae militiae omiſſo terrore, ſub indictarum omiſſione poenarum, & beneficiorum oblatione, illos ad Imperii devotionem reduceret. Qui etſiin Lombardiam famulis ſtipatus inermibus acceſſit, quia tamen conſilii fidelis oblitus, in partem Cremonenſium caedis, actor factus eſt ſchiſmatis, ſciſſamque in diſcordias Lombardiam fortius ſcindere, & Mediolanenſ…s a ſe terroribus & minis abigere ſtuduit, quos tamen adverſa parte ad unitatem trahere potius debuit in funiculo charitatis: non eſt quod noſtrae imputetur innocentiae, ſi ſpe fruſtratus in Apuliam rediit, ipſo ſpei conceptae interitum procurante. Poſt haec ſuper tuitione libertatis Eccleſiaſticae, ſuper extirpanda haeretica pravitate, noſtris beneplacitis paratum ſe obtulit, ad quem recurrens litera noſtra reſpondet: Quod cum in Regno ſuo, ubi nullus manum vel pedem abſque ejus movet imperio, in fidem catholicam haereſis latius venena diffunderet, & libertas Eccleſiae quaſi penitus concul…ata jaceret: non credebatur capiti ſalutis adhibere remedium, qui pedem ſuo reddiderat contractu morboſum: ſicque reſponſum hujuſmodi lapſu modici temporis approbante, audito quod quidam pravo ſeducti conſilio, Eccleſiae terram intrare volebant, in Siciliam, quaſi fuga capta, ne rupta promiſſio eum falſitatis arguerit, potius abiit: ac contra illos verbo vel opere in aliquo non proceſſit, nobis improperans, quod revertentes ad urbem Romanos filios ſpeciales Eccleſiae, ad matris devotionem paterna curavimus diligentia revocare. Idem inſuper intellecto, quod illos ab Eccleſiae charitate ſejungere quidam iniquitatis filii nitebantur, & excogitato, quod facilius hanc & illos opprimeret, ſi praefatam charitatem acerbius fraude ſolita vulneraret: nobis tunc Reate praeſentibus, ad ſedem cucurrit Apoſtolicam etiam non rogatus: ubi ſub multa humilitate promittens, quod terram Eccleſiae perditam in primum ſtatum reduceret, & ipſam pro viribus defenſaret: in Tuſcia, ad quam vires ſuas contulit, recuperationem cujuſdam caſtelli, quod ad jus Eccleſiae modico reduci labore poterat, impedivit. Et cum adhuc manus tradentes nobiſcum eſſent in menſa, cum hoſtibus Eccleſiae, ſicut ex conſequentia facti, & literis ſuis, quae a nobis in tantae proditionis teſtimonium reſervantur, aperte convincitur, hoc ſigno dato, inde vicarius pepigit in ipſo, certo die exinde recedente, illi ad arma iſte mons peſtifer devotionis obſequia praeſtitit. Attendite quales Eccleſiae famulatus occultus hoſtis impendit, qui in Eccleſiaſticum transformari non erubuit famulum, ut nobis ad nocendum fieret efficacior. Pro firmo tamen vos tenere cupimus, quod nos his ſub diſſimulatione praeteritis circa eum adhuc non permittens immutari affectum Apoſtolicae puritatis, per dictum Archiepiſcopum, commiſſo ſibi legationis officio, jura ei & praefato Conrado in eodem regno Hieroſolymitano mandavimus ſubtracta reſtitui. Qui licet id fecerit, quia tamen formam ſibi datam, propter quod ab eo ad nos extitit appellatum: excedens Terram▪ Sanctam, quod eſt inauditum à ſaeculo, poſt appellationem hujus ſententiae ſuppoſuit Interdicti. Nos attendentes quod ob id, in maximum ejuſdem Terrae periculum, peregrini ex ipſa recederent, & alii inceptos ad illam tranſitus retardarent dictum ſententiam, quae utpote latam poſt appellationem legitimam, ipſo jure nulla fuerat, in omnibus aliis praefati alii Archiepiſcopi, intacto remanente proceſſu ſufficienti, a Baronibus, Nobilibus, & Comitatibus Regni praedicti cautione recepta, in omni ſinceritate de fratrum noſtrorum conſilio duximus relaxandam. Quod ergo ipſe de nobis ob hoc labiis pollutis obloquitur, veſter animus non turbetur; quia cum ſit vas repletum vitiorum ſpurcitia, ea quae ipſius infecerunt animum, putat in aliis criminum deſervire tormenta▪ ex quo cum malorum opprobria laudem, laudes quoque opprobrium reſonent, a viro, cujus omnis lingua clamat infamiam, ſugillationibus impeti eligimus multo fortius quam laudari. Sed forſan maculam opinionis ſuae, his credit abolere convitiis, quia ſe dum Viterbium moraretur inficiens, a facie hoſtium Eccleſiae non verecundus aufugit; & ad defenſionem ſuorum fidelium, quos ipſius hoſtes in oculis ejus obſederunt, terram nullo prohibente vaſtarent, affirmans ſuum per nos ad illos interdici progreſſum, Imperialis honoris prodigus, ſed timore prohibitus non acceſſit; ex eo innocentiam noſtram accuſans, quod ad evitanda hujus belli diſpendia, nuntium a latere noſtro non miſimus. Sed nec mirum, cum eo tempore ſtatus Eccleſiae multiplici fuiſſet perſecutorum afflictione turbatus. Venimus autem ad civitatem Castellanam, cujus cives ſe illi violato ſacramento fidei, Eccleſia ignorante, prodentes, nullum jus per hoc in ſeipſis adquirere▪ nullum nobis circa poſſeſſionem, cum juriſdictionem civitatis & civium quaſi poſſideret, Eccleſiam prodendo, potuerunt praejudicium generare. Quia illi, a quibus alteri potius quam ſibi poſſidentibus non requiritur; poſſeſſionis initium, leges poſſeſſionum evertere, & extraneis jure conferre nequivit poſſeſſorum. Necnon qui de reddendis poſſeſſionibus Eccleſiae ratione ad eum pertinentibus, pluries juramentum praeſtiterat, ſatis improvide a nobis videbatur petere, quod non poterat abſque per jurio retinere. Nec credi debet in hoc, nos ſibi omnimodam coram arbitris vel alio modo juſtitiam exhibere paratos, fratrum noſtrorum deſpexiſſe conſilium; quod nunciis ejus inceptum judicium recuſantibus proſequi, non fuerat requirendum; quin potius hanc petitionem ea duntaxat fraude intentaſſe proponitur, ut ſic ei obloquendi de Eccleſia, & pacem inter ipſam & eum initam, irritandi occaſio praeberetur. Illud quidem quod ſuper facto Imperii inter caetera ſua deteſtabilis teſtatur Epiſtola, noſter ediſſerit his literis calamus; ut quo pluribus ejus fictio cognita fuerit, eo fortius ex ſuo maneat commento confuſus; dum de nobis obtrectat, quod ad noſtram tranſlato notitiam eum ad recuperanda jura imperii cum multis bellatorum intrare millibus Lombardiam, ſibi ne Italiam intraret armatus; & de negoto Lombardorum in nos praeciſe compromitteret, Apoſtolico ſcripto mandavimus, ut illud perpetuo ſuſpendere, vel jus imperii libere ſuffocare poſſemus, contra ipſum venerabilem fratrem noſtrum Preneſtinenſem Epiſcopum, per quem ejus vacuaremus propoſitum, tranſmittens, ei impedimentis clandeſtinis per legatos & literas noſtras per orbem undique procuratis. Iſte vero, cui ne veritatem fateri, aut enarare poſſit judicium, a divina forſan eſt indignatione negatum: ſicut obtrectationes perſonae noſtrae non verecundatur ex falſis aſſumere: ſic & excuſationes ſuas ex ſimilibus propoſitionibus non veritus ordinare, ſe per nuntios ſuos venerabilem fratrem noſtrum Panormitanum Archiepiſcopum, & quoſdam alios, ad Apoſtolicam ſedem miſſos, devotionem omnimodam ſuper Eccleſiaſtica libertate, & reformandis Eccleſiae & Imperii juribus, obtul iſſe; noſque id attentantes & promittentes, a cujuſlibet ipſius impedimento ceſſare, nuntiis ſuis ad eum redeuntibus, dilecto filio Gregorio de Monte Longo, Notario noſtro, in ſuorum everſionem fidelium, legationis officium commiſiſſe aſſerit: ipſoque nihilominus praefatos Archiepiſcopum & alios nuntios ſuos, ad ſedem Apoſtolicam remittente, & offerente ſatisfactionem omnimodam, nos cum contradicente ſaniore parte fratrum noſtrorum, contra traditiones ſanctorum patrum, & ſolemnem morem Eccleſiae, injuſte excommunicaſſe falſo concludit: pro ſua confuſione ſubjungendo nos beati Petri vicarium, non habere ligandi ſolvendique poteſtatem, quaſi velit aſſerere, nos conceſſa Apoſtolorum Principi *St. Peter had never any power of the keyes committed to him in ſuch a caſe as this Emperors appears to be.carere clavium poteſtate. Quaeſumus igitur libram rationis aſſumite, & in ea perpendatis praedictum Fredericum contra Eccleſiam, exceſſibus & beneficiis, quae ab ea recepit, appenſis, clarius videte: quod licet draco iſte qui ad illudendum nobis formatus, & in eſcam populo Aethiopum datus exiſtit, aquas perſecutionum in ſubverſionem Eccleſiae ex ore quaſi fluvium miſerit, Apoſtolica tamen ſedes ipſius nequitiam inaeſtimabili beneficiorum miſericordia ſuperavit. Nam eum olim ab annis teneris illorum morſibus, qui terram ejus & ſanguinem ſitiebant, in lacuna confuſionis expoſitum, parentum & amicorum ſolatio penitus pene nudum videns mater Eccleſia, protinus circa ipſum nutricis & bajulae officium executa, eum pallio▪ Apoſtolicae ſedis operuit, de laqueo venantium eripuit, multis laboribus & expenſis ad Regni ſolium & coronam Imperii ſublimavit. Inſuper hoc ei feciſſe modicum reputans, & ſibi Hieroſolimitanum ſub…jci Regnum, & illum undique per orbem exaltare procurans, licet ab eodem multiplici ſe laeſam afflictione doleret, a paucis tamen retroactis temporibus, contra Henricum natum ejus (qui partem non modicam Alemanniae ejus juriſdictioni ſubtraxerat) potenter aſtitit: & inafflictorum ſibi per eum oblita vulnerum, ipſum de novo quaſi in Imperatorem erigens, Teutoniam Apoſtolicis litters ipſius reformavit diſiderio. His & aliis, quae non ſufficimus recordari, beneficiis ipſius conſtruens munimenta decoris: ſed iſte baculus impiorum, terrae malleus, univerſam conturbare terram, Regna conterere, & orbem deſertum ponere cupiens, libertatem Eccleſiaſticam in dicto Regno Siciliae in opprobrium ſervitutis extremae deducens, & Eccleſias quas ut earum teneritudine ſuum ventrem impleret, quaſi jam penitus exoſſavit; ſordibus, oneribus, & angariis opprimens, eas bonis ſacris, deputatis ſanctorum uſibus, ſpoliavit, perſonas Eccleſiaſticas carceri mancipavit, ipſoſque in examine vetito accuſationes ſuſcipere, tallias ſolvere, & bona Eccleſiaſtica, ut ſe a vexationibus redimant, exhaurire, & poſtremo exulare coarctat. Eccleſiis paſtorum ſolatio viduatis, non permittit ſibi ſponſum eligere, viduitatis veſtimenta deponere, donec alicujus adulterinis amplexibus, per compulſionem extiterint copulatae. De Chriſtian…rū habitaculis conſtruens moenia Babylonis, & aedificia in quibus divinum nomen excolitur, illuc transferens, ubi Machometus perditus adoratur: turbis undique collectis, Crucifixi fidem & nomen publice praedicari in eodem Regno prohibuit. Recuperationem Terrae Sanctae & negotium impediens, ad ejus conſummationem de bonis ſuorum fidelium conferri interdixit. Contra juramentum praeſtitum, & pacis inter ipſum et Eccleſiam reformatae foedera, nobiles privatos caſtris & ali…s bonis ſuis, uxoribus & liberis captivatis, loca ſua proſcriptos relinquere, domicilia in aliorum transferre coloniam: nutritos in croceis, amplexari ſtercora, & ad extremam cogit inopiam devenire. Nec non dum afflictone comprimit ſimili pauperes, id tanto fortius Deo diſplicere putamus, quanto verius ipſos credimus innocentes. Quid plura? Baronibus, militibus & aliis hominibus ejuſdem regni Siciliae, ad fortunam & conditionem ſervorum inaudita crudelitate redactis: jam pro majori parte ipſius Regni habitatores non habent de proprio unde ſ…ramine vili quieſcere, …uditates ſuas rudi ſacco contegere, vel ventrem pene poſſent miliatio ſaturare. Cumque ululatus & clamores dictarum Eccleſiarum & hominum, a tempore dicti H. praedeceſſoris noſtri, Eccleſiae aures continua deploratione pulſaſſent, & jam vix poſſemus eos abſque lae…one conſcientiae ſub diſſimulatione tranſire: ipſum ſuper correctione dictorum ſcelerum non ſemel, ſed pluries, nunciis & literis monuimus, ac longa patientia temporibus expectavimus retroactis, ſi forſan oculos ſuos ad coelos erigere, exutus veterem, novumque indutus hominem, manus ſuas a tanta perpetratione facinorum cohiberet. De petita inſuper emendatione dubii adhuc, volentes ſtatum ejus proprio proceſſu gratulari, eo Lombardiam cum armis intrante, mandavimus, ut in locis pro quacunque cauſa interdicto ſubjectis ipſo praeſente Interdictum minime ſervaretur: & eundem Fredericum noſtris literis admonentes ut ne crucis negotium, quod ad utilitatem Eccleſiae, Imperii & totius populi Chriſtiani fuerit ordinatum, impedire valeret, praeciſe in nos compromitteret: ne ſi contra Lombardos, armata manu procedens, tantam daret exempli perniciem ut praeſumeretur a pluribus, quod caeteros Eccleſia fefelliſſet. Ceterum quia redintegrare ſciſſuras Shiſmatis, noſtto incumbit officio ſervitutis; pro ſedanda Imperii & Lombardorum diſcordia, Praeſtinum Epiſcopum, commiſſo ſibi legationis officio, illa conſideratione potiſſime duximus deſtinandum, ut ſibi & quibuſcunque diſcordantibus, minori haberetur ratione ſuſpectus, quo ſuis actibus minus ſirmamenti odii vel amoris ingereret, qui a mundo & carne ex ſuſceptione ſanctae religionis abſtractus, in divini amoris altitudinem evolaſſet. Noſter ſibi deſtructor reſpondeat, quid ex hoc nobis & eidem Epiſcopo poterit imputari, ſi Placentiae inter patres, filios, affines, conſanguineos, & germanos ordinata concordia, eo praeſente & proteſtante, quod id ſalvis honoribus & juribus Imperatoris & Imperii, & quorumlibet aliorum fieret, conſummationem accept? Quinimo idem blaſphemus intelligat, ſibi ad infamiam merito reputari, quod cum ad ipſius & nuntiorum ſuorum inſtantiam, venerabilem fratrem noſtrum Ostienſem Epiſcopum filium noſtrum T. tituli ſanctae Sabinae Presbyterum Cardinalem, pro pace juxta formam ab eiſdem nunciis inter Lombardos & Imperium reformanda, ad partes miſiſſemus; eaſdem▪ idem dictis Legatis petita & ampliora adimplere paratis, & deluſis nobis reformationem pacis per ipſos noluit acceptare. Ecce, nunc intelligite, qualiter Imperii jura conculcavimus. Ex praemiſſis advertite, qualiter hic a nobis fuerit impeditus: quod longo & inani labore ſuos & ſuorum humeros decrevit prius conteri, quam paſſus extiterit per nos jura Imperii reformari. Praeterea, idem illatis Eccleſiae non contentus injuriis, data quibuſdam rebellibus noſtris non modica ſumma pecuniae, ſeditionem contra nos in Urbe molitus pluries commovere, ut nobis & fratribus noſtris a ſede noſtra repulſ…s, & concuſſo capite, fidei quod ſuperaedificavit Dominus, impulſu ejuſdem Frederici rueret leviori: Ferrariam & quaſdam alias terras Eccleſiae, in Lombardiam contra juramentum praeſtitum temere veniens, occupavit. Super quo, & aliis credens detinere inanibus verbis dictos Panormitanum Archiepiſcopum & alios nuntios ſuos cum literis de credentia, ad noſtram duxerit praeſentiam deſtinandos. Quibus offerentibus nobis ſatisfactionem ſuper praemiſſarum offenſarum emendatione: venerabilem ante & poſt ipſorum a curia noſtra receſſum, terram Sardiniae & Maeſſan… Lunenſis Dioceſim occupare, ad Romanam Eccleſiam pertinentes, non omittens, ipſo iacto, ne ultra ejus expectaremus correctionem edocuit: ac non debere fidem ſibi vel ſuis Nunciis adhiberi, operis evidentia demonſtravit. Ex quo illud ſolum in conſcientia ſua legens, quod cor ejus ad conterendas Eccleſias & catholicam fidem dirigitur, de nobis, quibus ſe jam quocunque fraudis vellere occultare non poteſt, non immerito ſuſpicatur; quod ipſius potentiam habentes juſtitiae ratione ſuſpectam, cum melius ſit ante tempus occurrere, quam; poſt inflicta vulnera remedium invenire, ad avertendas ſuorum progreſſuum ſemitas, officium Legationis dicto Notario commiſimus: quod nequaquam juxta ipſius ſuſpicionem id fecimus, ſed ut per eum bellorum cladibus, animarum corporumque periculis obviare poſſemus. Ex praemiſſis igitur & aliis nequeuntes de ipſius correctione ſperare, & dolentes nos ejus promiſſionibus toties & toties fuiſſe deluſos: praefatum Fredericum, de fratrum noſtrorum conſilio, ſententia excommunicationis durimus innodandum. Quamqnam ex hoc perditum intellectum reſumere, & coram Deo potius humiliari deberet: eo tamen amplius inde furens, quo jam ſuam confuſionem agnoſcens, fortius veretur, ut Eccleſiae obſterricante manu educatur colubris tortuoſus. Nos ex perſonae noſtrae meritis indignos aſſerens, qualibet officii auctoritate Papalis: per nos praedicta ſententia minime potuiſſe conſtringi, ſuis praeſumptuoſe literis aſſerit: & nos qui temporibus noſtris patrimonium Eccleſiae, per gratiam Dei, non modice ampliavimus, de dilapidatione bonorum Eccleſiaſticorum, diſpenſationum proceſſu, receptione munerum, & avaritiae vilitate redarguit. Ac contra eum, ex illo quod contrahendis inter neptem noſtram & naturalem ejus filium, ſponſalibus petitum ſubtraxit aſſenſum, provocari falſo confingit: illud apertius mentiens quod Longobardis contra eum & Imperium corporale praeſtitimus ſacramentum: ſeu quod totius orbis decimas Terrae Sanctae utilitatibus reſervatas, convertere promiſerimus in ejus compendium, ſi arbitrio noſtro negotium exponeret Longobardorum. Fatemur autem, nos defectu meritorum noſtrorum indigne Chriſti eſſe vicarium: fatemur nos oneri tanto inſufficientes exiſtere, quod humana conditio non poteſt abſque divino ſuffragio ſupportare; nihilominus tamen, vices nobis commiſſas, prout melius noſtra permittit fragilitas, exequentes, ſecundum quod locorum, temporum, perſonarum, & negotiorum qualitas & natura requirunt, diſponenda diſponimus: & cum excellentibus perſonis pure & ſecundum Deum, cum neceſſitas id expoſcit, de noſtrae poteſtatis plenitudine diſpenſamus. Veruntamen non eſt dolor quod ſic profundo gladio ejus feriat animum, ſicut dum terminos Regum tranſgreditur, nec poteſt aggredi officia Sacerdotum. Propter quod idem qui pro auri fame dictum Regnum Siciliae jam redegit in cinerem, credens ſe, qui omni tempore vitae ſuae paucis pure, pluribus vero juſtitiam pretii venalitate corruptus exhibuit: quod in perſona ſua reſuſcitans magnum Simonem, luto temporalium maculare poſſit Eccleſiae puritatem, ut ſic in ſpiritualibus graſſari, & in ſuis permitteretur ſordibus remanere: murum integritatis, Eccleſiae multis, & ſpecialiter oblatione caſtrorum ac parentela inter ſuos & noſtros contrahenda, pro qua nos per quoſdam magnos Praelatos & nuncios ſuos pluries requiſivit, tentavit infringere. Nunc vero quia id nulla inſtantia nulloque ingenio, ſicut eſt in curia noſtra quaſi notorium, a nobis potuit obtinere: quin potius ſe cum ſuis perditioni relictum arcium ſuarum fallaciis in pejus proficere jam agnoſcit, quia neſciat ultra quid faciat: ſeipſum mendaci ſuo in aliorum detractione deturpat, more meretricis Aegyptiacae, quae Joſeph invitavit ad ſtuprum, & ab ipſos contempta, apud virum ſuum volens accuſavit invitum. Unum quidem eſt de quo, etſi pro homine perditio ſit dolendum, laetari non modicum & Deo regratiari debetis: quod volenti domino diutius occultari non patitur: umbra mortis iſte, qui gaudet ſe nominari praeambulum Antichriſti: non expectans propinquum ſuae confuſioni judicium manibus propriis effoſſo ſuarum abominationum pariete, per dictas literas ejus ſuarum producit in lucem opera tenebrarum, in eis conſtanter proponens, quod per nos tanquam Chriſti vicarium vinculo ercommunicationis aſtringi non potuit. Sicque affirmans, non eſſe apud Eccleſiam a Domino beato Petro, et ejus ſucceſſoribus ligandi atque ſolvendi traditam poteſtatem, dum Haereſim aſſerit, proprio ſibi argumento concludit; conſequenter oſtendens, quod male ſentiat de caeteris fidei Orthodorae articulis, dum Eccleſiae, ſuper quam fides fundata conſiſtit, auferre nititur conceſſum *If he had ſhewed where, it had been well.verbo Dei privilegium poteſtatis. Sed quia minus bene ab aliquibus credi poſſit, quod ſe verbis illaqueaverit oris ſui, probationes in fidei victoriam ſunt paratae: quia iſte Rex peſtilentiae, a tribus Baratoribus, ut ejus verbis utamur, ſcilicet Chriſto Jeſu, Moyſe & Machometo, totum mundum fuiſſe deceptum: & duobus eorum ingloria mortuis, ipſum Jeſum in ligno ſuſpenſum manifeſte proponens: inſuper dilucida voce affirmare, vel potius mentiri praeſumpſit, quod omnes fatui ſunt, qui credunt naſci de virgine Deum, qui creavit naturam, & omnia potuiſſe. Hanc haereſim illo errore confirmans, quod nullus naſci potuit, cujus conceptum viri & mulieris conjunctio non praeceſſit: & homo debet nihil aliud credere, niſi quod poteſt vi & ratione naturae probare. Haec; & alia multa, quibus verbis & factis Catholicam fidem impugnavit, & impugnat, ſuo loco & tempore, ſicut decet & expedit, manifeſte *It ſhould have been actually and clearly proved before thus confidently divulged throughout the world.poterunt comprobari. Quocirca; univerſitatem veſtram rogamus, monemus, & hortamur attente, in virtute obedientiae per Apoſtolica ſcripta diſtricte praecipiendo; quatenus ne dictus Fredericus corda fidelium fallacibus verbis ſubvertere, vel contagione ſua poſſit quomodolibet gregem Dominicum maculare, Clero & populo vobis ſubditis, ſupradicta plene ac *This they could not do, there being neither faith nor truth in theſe groſſe calumnies.fideliter exponatis. Datum Lateraui, Duodecimo Calend. Junii, Pontiſicatus noſtri Anno Decimo tertio.
Clauſula ſupraſcripta mittitur Domino Regicum Literis praecedentibus, hoc modo: Quocirca, ſerenitatem Regiam monendam durimus et hortandam, quatenus ſupradicta tibi facias diligenter exponi, ne Regalis innocentiae puritas poſſit verbis fallacibus maculari. Datum Laterani, &c. ut prius.
Haec igitur divulgata, & multis Regibus ac Principibus & Magnatibus, mutatis tantumMat. Paris Hiſt. Angl. p. 495. Avaritia Romanorum fidem eorum elevat. titulis, tranſmiſſa per orbem, timorem & horrorem, necnon admirationem cordibus fidelium incuſſerunt, & Imperialem Epiſtolam ſuſpectam, licet probabilia continerent, reddiderunt, unde corda multorum, qui prius cum alterutro ſteterant, fluctuantia reddiderunt. It niſi Romana avaritia devotionem populorum a Domino Papa pluſquam expediret et deceret, avertiſſet: totus mundus hac Epiſtola exaſperatus, in Imperatorem, quaſi in manifeſtum hoſtem Eccleſiae, et Chriſti inimicum, graviter et unanimiter inſurrexiſset. Sed proh dolor! multi filii a patre ſuo Papa avulſi ſunt, & Imperatori adhaerentes, aſſerebant; quod odium inexorabile inter eos jam induratum, praedicta jurgia ec invectiones excogitatas excitabat. Et injuſte improperat Dominus Papa, quod eundem Fredericum dilexerit, & promoverit in novitate creationis ſuae; hoc enim totum factum eſt in odium Othonis, quem Eccleſia adjutorio Frederici uſque ad mortem perſequebatur, quia diſperſa Imperii, ſecundum Sacramentum ſuum, viriliter congregare caepit, ſicut qui praeſens eſt Imperator Fredericus facere proponit. Unde hoc faciendo Fredericus militavit Eccleſiae, et plus tenetur Eccleſia Romana ipſi, quam Imperator Eccleſiae Romanae rationabiliter teneatur obligatus. Sentit Eccleſia Occidentalis, praecipue tamen religioſorum, & prae omnibus aliis devotiſſima Deo Anglicana Eccleſiae, Oppreſsiones Romanorum quotidianas, nec adhuc unquam preſsuras ſenſit Imperiales. Addiditque populus: Quid ſibi vult iſtud? Retroactis temporibus impoſuit Papa Imperatori, quod ipſe Machometo legique Saracenicae plus conſenſit, quam Chriſto vel legi Chriſtianae: nunc autem in ſua invectiva Epiſtola imponit eidem, quod tam Machometum, quam Jeſum vel Moyſem, quod horribile eſt recitare, vocat Baratazem. In Epiſtolis ſuis humiliter de Deo ſeribit Imperator & Catholice; niſi tantum quod hac ultima Papali perſonae derogat, non officio, nec publice praedicat: nec procaciter ſuſtinet quicquam Haereticum ut novimus adhuc, vel prophanum: non uſurarios nobis miſit, vel raptores reddituum: (as this Pope and his predéceſſors did.) Et ſic ortum eſt ſchiſma in populis formidandum.
Diebus etiam illis, videns Dominus Papa robur & conſtantiam Imperatoris nondumImperator & Papa invicem perſequuntur. enervatam, ſibi & Romanae Eccleſiae nondum incurvari, miſit per totam Alemanniam Praelatis, Magnificis, & alias manentibus, Epiſtolas prolixas commonitorias, & praecepit diſtricte, ut omnes inſurgerent in ſuum Imperatorem, Deo et Eccleſiae Romanae rebellem, et eundem magnis convitiis diffamavit. Abſolvit etiam omnes, qui eidem fidelitatis Iuramento tenebantur, aſtricti, perſuadens ut eſſent in infidelitate fideles, in inobedientia obedientes: (againſt St. Pauls and St. Peters Doctrine, Rom. 13. 1, to 7. Tit. 3. 1. 1 Pet. 2. 13, 14, 15.) ſed tantum promeruit Romanae Eccleſiae improbitas omnibus execranda, quod a nullis, vel a paucis, meruit Papalis auctoritas exaudiri.
In ejuſdem anm Aeſtate, Dominus Imperator volens Mediolanenſibus proditoribusDeſolatio Bononienſium, & aliorum fautorum Papae. ſuis, Bononienſium auxilia praecludere, in Bononienſes impetum fecit formidabilem. Volebant enim in favorem Papae & M diolanenſium ſuorum, exire ad debellandum exercitum Imperialem: cum ecce repente exeuntibus occurrit Imperator, & ſuos inter Cives & Civitatem armatos interpoſuit, & Civium cuneos terribiliter ſubito diſſipavit. Qui fugientes, per quaedam diverticula cupientes ad Urbem remeare, ſeſe in amnem, quem tranſire neceſſe habebant, praecipitaverunt: ita ut plures ſubmerſi, quam in ore gladii caeſi, miſerabiliter perierunt: (a juſt reward of Popiſh Rebels againſt their Soveraign.) Deinde, Dominus Imperator, poſtquam Bononienſes illi dextras dederunt, qui in cavitate remanſerunt, direxit ſuorum armatorum legiones verſus Mediolanum. Et in brevi temporis ſpatio, foſſata ſua, quibus ſe Mediolanenſes undique cinxerant, erectis machinis & applicatis pontibus multis, cum ſuo exercitu tranſ…it numeroſo. Unde timor & tremor Cives invaſit inopinabilis, & audito Bononienſium infortunio, gemitus gemitibus cumularunt. Unde negotium illud ad votum conſummaſſet, niſi mota per Papam periculoſa perturbatio, ad partes ulteriores provocatum Dominum Imperatorem tranſtuliſſet. Quod comperientes Cives, facti animoſiores, extulerunt caput, & per vicinia diſcurrentes, Caſtra Imperialia obſederunt. Et per quendam Legatum, quem ad conſolationem eorum illuc Dominus Papa miſerat, ſolidati, Ferrariam obſederunt, hoſtiliter vallaverunt: nec ab eis niſi ſe abſolute redderent, ſatisfactionem admiſerunt obſeſſorum, hoc Legato perſuadente, & Cives ad hoc Mediolanenſes immiſericorditer compellente.
Circa dierum illorum curricula, Dominus Papa ſcripſit Regi Francorum, ſolemnesMat. Paris, Hiſt. Angl. p. 500, 501. Papa & Curia Romana eligunt in Imperatorem Robertum fratrem Regis Francorum, qui id conſtanter renuit. eidem Nuncios deſtinando; ſignificans eidem, ut juberet Epiſtolam ſuam coram ipſo & toto Baronagio Franciae ſolemniter & memoriter legi & intelligi. Cujus ſumma & tenor talis fuiſſe perhibetur. Noverit dilectus filius Eccleſiae Spiritualis, Illuſtris Rex, & totum Francorum Baronagium, nos deliberatione & tractatu diligenti omnium fratrum noſtrorum condemnaſſe, et a culmine Imperiali abjudicaſse Fredericum dictum Imperatorem, et Robertum Comitem fratrem Regis Francorum, loco ipſius elegiſse ſubſtituendum: quem etiam omnibus niſibus Eccleſia non tantum Romana, ſed univerſalis, duxit non ſegniter adjuvandum, & efficaciter promovendum. Nullo igitur modo, tantum ſponte oblatam dignitatem apertis brachiis ſuſcipere ne pigritemini; ad quam opes & operam abundanter effundemus conſequendam. Scelera enim praedicti Frederici multiplicia, ſicut jam novit mundus, eundem irreſtaurabiliter condemnarunt. Ad quod, inito conſilio, circumſpecta prudentia Francorum reſpondit: Quo ſpiritu vel auſu temerario Papa tantum Principem, quo non eſt major, imo nec par inter Chriſtianos, non convictum vel confeſſum de objectis ſibi criminibus, exhaeredavit, et ab apice Imperiali praecipitavit? Qui ſi meritis ſuis exigentibus deponendus eſſet, non niſi per generate Concilium caſſandus judicaretur. De tranſgreſſionibus ſuis non eſt hoſtibus ſuis fides adhihenda, quorum Papa dignoſcitur eſſe capitalis. Vobis adhuc inſons, imo bonus fuit vicinus, nec quid ſiniſtri vidimus de eo in fidelitate ſaeculari, vel fide Catholica. Scimus autem, quod Domino noſtro Jeſu Chriſto fideliter militavit, marinis & bellicis ſe periculis confidenter opponens. Tantum Religionis in Papa non invenimus. Imo qui eum debuit promoviſſe, & Deo militantem protexiſſe, eum conatus eſt abſentem confundere, & nequiter ſupplantare. Nolumus noſmetipſos in tanta pericula praecipitare, ut ipſum Fredericum tam potentem impugnemus, quem tot Regna contra nos juvabunt, & cauſa juſta praeſtabit adminiculum. Quid ad Romanos de prodiga ſanguinis noſtri effuſione, dummodo ſuae irae ſatisfaceremus? Si eum per nos et alios devicerit, omnes Principes mundi conculcabit, ſumens▪ cornua jactantiae et ſuperbiam, quoniam ipſum Fredericum magnum Imperatorem contriverit. Sed ne in vacuum Papale mandatum videamur ſuſcepiſſe, licet magis conſter hoc ob odium Imperatoris, quam noſtri dilectionem ab Eccleſia Romana derivaſſe, mittemus Nuncios prudentes ex nobis ad Imperatorem, qui quomodo Catholica ſentiat, diligenter inquirant, nos ſuper hoc certificaturos. Et ſi nil niſi ſanum invenerint, cur infeſtandus eſt? Sin autem, et ipſum, imo etiam ipſum Papam, ſi male de Deo ſenſerit, vel quemlibet mortalium uſque ad internecionem perſequemur. Quae cum audierunt Nuncii Papales, confuſi receſſerunt. Adierunt igitur Dominum Imperatorem Francorum Nuncii ſolemnes, ipſi mandata quae a Domino Papa receperunt, ſeriatim nunciaturi. Quod cum audiſſet Dominus Imperator, de immanitate odii ſtupefactus, reſpondit, ſe eſſe virum Catholicum, Chriſtianum, ſane de omnibus Orthodoxae fidei articulis ſentientem. Et addidit, Non placet Domino meo Jeſu Chriſto, ut unquam recedam a fide magnificorum Patrum, & Anteceſſorum, ſequens veſtigia perditorum. Judicet autem Dominus inter me & ipſum, qui me ita per Orbem tam nequiter diffamavit. Et tendens manus in Coelum, lachrymis obortis, ſingultando exclamavit, Deus ultionum Dominus reddat ei retributionem. Et converſus ad Nuncios, ait: Amici mei, & vicini chariſſimi, vere, quicquid dicat inimicus meus, ſititor ſanguinis mei, & honoris ſubverſor, credo ſicut alius Chriſtianus; & ſi bellum mihi movere diſponitis, non miremini ſi me defendam ab inſurgentibus in me: Spero enim, quod Deus protector innocentium, me potenter liberabit. Novit enim Deus, quod Papa in favorem mihi rebellium, praecipue Mediolanenſium haereticorum, contra me levat calcaneum, & inſurgit iracundus. Sed vobis totus in gratiarum actiones aſſurgo, quod voluiſtis ante aſſenſum per reſponſionem meam de praeſenti cauſa certificari. Ad haec Nuncii: Nolit Deus ut unquam aſcendat in cor noſtrum, ut aliquem Chriſtianum ſine manifeſta cauſa impugnemus. Nec nos pulſat ambitio; credimus enim Dominum noſtrum Regem Galliae, quem linea Regii ſanguinis provexit ad Sceptra Francorum regenda, excellentiorem eſſe aliquo Imperatore, quem ſola electio provehit voluntaria: ſufficit Domino Comiti Roberto, fratrem eſſe tanti Regis. Et his dictis, cum dilectione & gratia Imperiali receſſerunt. Et ſic in hoc propoſito conatus Papalis irritus evaſit.
Perſuaſit interea Dominus Papa, & per Praedicatorum & Minorum miniſteriumPapa ſumma diligentia pecuniam colligit pro ſua defenſione. provocavit multiformibus argumentis, ut ſibi pecuniam undecunque abraſam in detrimentum Imperatoris adquirerent. Et facti ſunt eo tempore Praedicatores & Minores Regum Conſiliarii & Nuncii ſpeciales, ut ſicut quondam mollibus induti in domibus Regum erant, ita tunc qui vilibus veſtiebantur, in domibus, cameris, & palatiis eſſent Principum. Vocavit eum Dominus Rex tunc temporis fratrem J. de Sancto Aegidio ad conſilium ſuum. Admirati ſunt multi, quod preces fidelium non curavit Dominus Papa, ſicut legitur de Petro ſervato in carcere.
The Emperor juſtly incenſed with theſe Antichriſtian proceedings of the Pope againſt him, reſolved to march with an Army to Rome it ſelf, to chaſtiſe him according to his demerits, and put a period to his vexations.
Sub illis quoque diebus, cum vidiſſet Dominus Imperator, quod Papa non tantumMat. Paris Hiſt▪ Angl. p. 502, 503, 504, &c. Imperator verſus Urbem iter ſuum dirigit. ſanguinem ſuum ſitiret avidiſſime, imo in favorem rebellium Mediolanenſium Haereticorum ad ejuſdem viliſſimam dejectionem anhelaret, relicto & ad horam ſuſpenſo belli quod propoſuerat negotio, Urbi, ut terribilior ſuis appareret, audacter coepit appropinquare: Cui adventanti occurrerunt quaſi Domino ſuo Viterbienſes, cum aliis Nobilium Civitatum Potentatibus & Civibus reverenter cum honore, & cum numeroſa Romanorum multitudine: Sicut ex tenore Epiſtolae Imperialis tranſmiſſae Regi Angliae colligi poteſt manifeſte.