Vindication of Ecclesiastical Volume 3, Volume 2 · Book · Chapter 2 · Document 56
GREGORIƲS Epiſcopus, ſervus ſervorum Dei, dilecto filio ſuo Ottoni Literae Papales acerbae contra Imperatorem Legato miſſae.ſancti Nicholai in Carcere Tulliano, Diacano Cardinali, Apoſtolicae ſedis Legato, ſalutem & Apoſtolicam Benedictionem. Sedes Apoſtolica, ſicut totus fere orbis facti evidentia didicit, Fredericum dictum Imperatorem, ex quo ipſum ex utero matris excepit genibus, affectu materno profequens, lactavit uberibus, & humeris bajulavit: quem olim omni pene deſtitutum auxilio, & dubiis tantum derelictum eventibus, ſuo recepit patrocinio confovendum, opponens potenter invaſoribus Regni ſui qui in terram ejus ocalos aviditatis injecerant: Cujus jam fines ingreſſi, eam abſque ullo defenſionis obſtaculo uſurpabant; & defendens eundem ab inſidiantibus vitae ſuae, qui aemuli ſaluti ipſius, conabantur animam ejus extinguere, & de terra ipſius memoriam abolere. Cumque idem protectionis Eccleſiaſticae clypeo praemunitus, perſonae & Regni ſui bonae memoriae G. de Ga…lganem Tituli ſancti Anaſtaſii, Presbytero, Cardinali, a ſede Apoſtolica per multos Annos deputato Cuſtode, majoris metas attigiſſet aetatis … tandem ad altioris dignitatis apicem per eam extitit ſublimatus. Sed diligentiae ſtudium circa perſonam ejus impenſum, labores plurimos quos Eccleſia ſubiit propter eum, que ad ipſum, perdidiſſe videtur; cum tot beneficiorum ſit immemor, tantae gratiae ſit ingratus▪ Et utinam illius ingratitudinis non excederet terminos, per quam perceptorum bonorum exiſteret negatione contentus. Porro, licet offenſa quaelibet aculeos doloris importet, illa tamen jaculo graviori percellit; in qua ingratitudo pro gratia rependitur, & pro beneficiis maleficia compenſantur. Verum, quantumcunque ipſum Apoſtolica ſedes dilexerit, & ſupremae culmine poteſtatis erexerit ſaeculares, ſuis tamen exigentibus culpis, de quibus, quamquam pluries a nobis monitus ſatisfacere non curavit, coacti ſumus, licet inviti, animadvertere in eundem. Nam & ſi Adam divina Providentia, excellentia dignitatis & auctoritatis extulerit, eui omnia animantia terrae ſubjecit; quia tamen ſui juſſa praeteriit Plaſmatoris, ejus exceſſibus non pepercit. Quae autem a dicto Frederico, pro tot bonis ſibi collatis Eccleſia retributionis praemia reportarit, diſcretionem tuam volumus non latere, pauca de multis praeſenti pagina declarando. In Urbe ſiquidem gravem movit ſeditionem: exinde nos & fratres noſtros, totis viribus niſus excludere, ut Apoſtolicae ſedis honorem deprimeret, ac libertatem ipſius penitus conculcaret: contra juramenta praeſtita temere veniendo. Et venerabilem fratrem noſtrum Praeneſtinenſem Epiſcopum, dum ipſum ad partes Albigenſium diſponeremus pro corroboratione fidei catholicae deſtinare, per quoſdam ſuos fideles in viam impediri mandavit. Cathedrales etiam Eccleſias, & alias vacantes Regni ſui nequaquam ordinari permittit: in animarum periculum, & grave detrimentum ipſarum. Eas & quaſdam alias nihilominus ſpoliando fere omnibus bonis ſuis: & *Were not this Popes Taxes, Exactions, Rapines far greater then the Emperors?tallias ac exactiones indebitas Praelatis, religioſis, & aliis Clericis ſecularibus imponendo. Nobilibus, pauperibus, orphanis, & viduis, uſque ad inanitionem extremam deductis, eos ad modicum dura & crudelis exactorum ſuorum acerbitas non patitur reſpirare: & ſ…c totum fere Regnum, quod eſt ſpirituale patrimonium beati Petri, pro quo juramento fidelitatis Apoſtolicae ſedi tenetur, & ipſius ligius vaſſallus exiſtet, quantum in eo eſt, in favillam quaſi & cinerem jam redegit. Quod ſi poſtquam monitus fuerit a nobis, non duxerit corrigendum, nos ſuper hoc, auctore Deo, ſicut expedire videbimus, procedemus. Inſuper negotium impedit Terrae ſanctae, necnon etiam Imperii Romani. Praeterea cum tempore concordiae inter ipſum & eccleſiam reformatae, in manibus ſedis Apoſtolicae Legatorum juraverit eccleſiae pr…ceptis obedire: & ipſe mandatum ab eis receptum, quod terram eccleſiae, vel terras eorum quas tunc ad ſuas manus tenebat, aut ipſorum perſonas nullatenus caperet, occuparet, ſive etiam devaſtaret, adimplere contempſit, terram eccleſiae occupando: videlicet in Lombardia, Ferrariam, Bondoniam, Pingnogoman, terram quidem Sardiniae, & Meſſanenſem, Lucanenſem Dioceſes capiendo, & dejiciendo illos quos ad manus ſuas eccleſia reſervavit, & devaſtando terras ipſorum: licet ex tunc in eum praeſentem, ipſi Legati excommunicationis ſententiam tulerint, ſi ſuper his non faceret quod mandarent. Idem etiam nepotem Regis Tunicii detinet, ad Romanam curiam & eccleſiam, pro percipiendo ſacri baptiſmatis lavacro, accedentem. Ac dilectum filium Petrum Saracenum nobilem civem Romanum, ex parte chariſſimi in Chriſto filii noſtri illuſtris Regis Angliae, ad ſedem Apoſtolicam miſſum, & filium ejus, carceri detinet mancipatos. Quia vero ſuper his & quampluribus aliis exceſſibus pluries à nobis monitus, correctionis medelam non ſentiens, cum ſuarum ſint ulcera indurata culparum, quotidie deteriora committere non veretur: Nos haec abſque Chriſti offenſa, praeterire ſub diſſimulatione ulterius non valentes: de fratrum noſtrorum conſilio, ex parte Dei omnipotentis (cujus vicem in terris gerimus) licet inviti: & auctoritate beatorum Apoſtolorum Petri & Pauli, ac noſtra, in eum excommunicationis et anathematis ſententiam duximus promulgandam; tradentes ipſum Fredericum Satanae in interitum Carnis, ut ſpiritus ejus in die Domini ſalvus fiat: Omnes qui ei fidelitatis juramento tenentur, decernendo ab obſervatione hujuſmodi juramenti abſolutos, donec fuerit vinculo excommunicationis aſtrictus. Quocirca devotionem tuam monemus & exortamur attente, per Apoſtolica ſcripta tibi praecipiendo, mandantes, quatenus praedictam excommunicationis et anathematis ſententiam, ſingulis diebus Dominicis et Feſtivis, pulſatis campanis et candelis accenſis, ſolenniter publicari, ac abſolutionem et inhibitionem nuntiari procures, et facias per totam terram tuae Legationis, modo ſimili publicari et etiam nunciari. Mandatum noſtrum taliter impleturus, quod devotio tua poſſit exinde merito commendari. Caeterum cum praefatus Fredericus de aliis magnis & gravibus ſit plurimum infamatus criminibus, nos, dante Domino, ſuper his ſuo loco & tempore procedemus, prout in talibus negotiis natura requirit. Verum, quia terroris ſonitus ſemper eſt in auribus impiorum, & etiam quando pax eſt, inſidias ſuſpicantur: eo quod turbata conſcientia ſemper ſaeva praeſumit: idem Fredericus prius quam ſententia excommunicationis lata eſſet in ipſum, quaſdam fratribus noſtris decrevit literas tranſmittendas, pro parte inferius annotatas: quae poſt latam ſententiam ipſis praeſentatae, ad noſtram & eorundem notitiam pervenerunt. Unde quia voluit Dominus occulta cordis ejus detegere, qui manifeſtat abſcondita tenebrarum, & cordium ſecreta revelat, ex ipſarum literarum tenore colligitur, quam gerat devotionem ad Romanam Eccleſiam, matrem ſuam: quam ad ſummum Pontificem ac fratres ejus, ad ſedem Apoſtolicam reverentiam habeat, cujus ratione Regni vaſſallus exiſtit. Contra nos enim & ipſos, conſpiraſſe videtur: ex quo, quantum & quale crimen incurrerit, ſatis patet. Inter caetera vero quae ſua continebat Epiſtola, haec habebantur inſerta: Propter quod non indigne dolemus, ſi pater Apoſtolicus offendere tam graviter nos intendat, ut dum in conſtantem virum tam vehemens cadit injuria, etſi patienter ferre velimus, immanitas negotii non permittat, quin ad ultiones, quibus Caeſares uti ſolent, facti violentia nos impellat. Veruntamen dum conſideramus impatientiam procedentis, & difficultatem attendimus offenſorum, ſi ex aequo liceret privatas exercere vindictas, quas in hominem per quem ſcandalum venit, & in ſui participes ſanguinis, compenſare poſſemus: ut in ipſum & ſuos attemptata noſtrae ſedis injuria redundaret tolerabilius duceremus. Sed cum nec ipſe, nec tota propter hoc ſua paſſura progenies, tanti forent ut culmen imperii zelaret ultionem ipſorum, cumque ſedis auctoritas audaciae ſibi fraena relaxet, & tot venerabilium fratrum-moles eum in concepta fovere pertinacia videatur: angit nos altiori mente turbatio: quod dum nos intendamus a perſequente defendere, oporteat nos defendendo gravius offendere reſiſtentes. Datum Laterani, tertio Idus Aprilis, Pontificatus noſtri anno xiij.
Cumque dominus Imperator ſuper hac diffamatione certificaretur, factus de RegeMagna iracundia Imperatoris contra Papam, ejuſque gravis querimonia. Tyrannus, non immerito magis ac magis in Mediolanenſes & alios proditores ſuos, incanduit; quos Papa contra eum juvit efficaciter & animavit. Mediolanenſes vero auxilio Papali facti animoſiores, & comperientes rem agi pro capite, exierunt impetus furibundos facientes: concomitante quondam Legato de latere Domini Papae ad eorum auxilium deſtinato, Ferrariam & alias civitatis & caſtra Imperialia, dum ſe dominus Imperator ad loca remotiora tranſtulit, violenter occuparunt; loca vicina uſque ad exterminium & internecionem, devaſtantes. Ne invenerunt obſeſſi miſericordiam; petentes lacrymabiliter Legatum, ut civitatibus & ſubſtantia eorum omnimoda ſibi redditis ad manum, tantum perſonis pro Deo parceretur: nec ſunt exauditi niſi penitus & abſolute ſe ſuaque ſibi manciparent. UndeNota. ſancti viri & religioſi regiones Chriſtianas inhabitantes, non minimum admirati tam inhumanam ac cruentam ferocitatem in Eccleſiaſtico Praelato, cum imprecationibus multimodis execrabantur, qui tantum uſus gladio materiali non eſt recordatus facere miſericordiam. Et invaſit timor & horror corda, ne Dominus Deus exercituum effunderet indignationem ſuam ſuper induratos, & eccleſia ruinam magnam pateretur: praeſertim cum non curaret pars Papalis preces vel jejunia, Miſſas & proceſſiones, nec praeciperet univerſaliter humiles preces Deo fundere, & ſic iram Dei flectere; in quibus ſolet eccleſia in tribulationibus reſpirare, & triumphos de oppreſſoribus crebrius reportare. Sed ſpem totam ponens in pecuniae theſauris & rapinis, ad gladium & ultiones proprias irruit frontuoſa: unde dolor & deſolatio Chriſtianorum, Magnatum oriuntur comminationes, furor & rancor, odium & iracundia inter eccleſiam & Imperium: flebile nacta principium, exitum flebiliorem minabantur. His igitur laeſus doloris aculeis dominus Imperator, ſe intendens excuſare, & dominum Papam accuſare; multis Regibus & Principibus, praecipue Regi Angliae, et R. Comiti Cornubiae fratri ſuo, quaſi chariſſimis ſororiis ſuis, in quibus ſpecialius confidebat, ſcripſit in haec verba.