Chronological History of Popes Intolerable Usurpations, History · Book 1 · Chapter 5 (14 of 15)
After the death of Pope Honorius (to whom St. Bernard writ ſeveralaEpiſt. 13, 14, 46, 47, 49, 50. Epiſtles) Anno Dom. 1130. there aroſe a Great Schiſme in the Church about the election of a New Pope; ſome of the Cardinals electing Gregory Cardinal of St. Angelo, who aſſumed the name of Innocent the 2. againſt the Romans conſents: who preſently taking up arms againſt Rogerius Duke of Sicily and Normandy (ſtilingbSigeberti Continuator Otto Friſingenſis, l. 7. c. 27 28. Chronicon Bambergenſe Simoneta l. 5. c. 74. Platina, Stella, Crantzius, Barnes, Balaeus, Volaterranus, Opmeerus, Faſciculus Temporum in Innocentio …. Centur. Magd. 12. c. 9. 10. Sigonius de Regno Ital. l. 11. Morney Hiſt. Papatus, p. 394, &c. himſelf King of Sicily) to ſuppreſſe him, was together with his Cardinals taken and detained Priſoner by him, till he granted him all his demands, except only the Title of King of Sicily: In the mean time the Romans choſe the ſonne of Peter Leo Pope, and ſti…ed him Anacletus. He to eſtabliſh himſelf in St. Peters Chair, ſeiſed upon the gold or ſilver Crowns, Croſſes, Crucifixes, Veſſels, Ornaments of the Church, & melting them into coyn diſtributed the mony among the Romans, wherby he ſo obliged them to him, that Innocent after his releaſe out of priſon, thought it not ſafe to ſtay at Rome, but taking ſhip with his Cardinals paſſed over to Piſa, and there excommunicated Anacletus. From thence ſending a Legate to Ludovicus Craſſus King of France, to relate the equity of his cauſe, deſired he might be there received as Pope; the French Biſhops being doubtfull, to which of theſe Popes they ſhould adhere, ſome of them ſiding with Anacletus againſt Innocent; thereupon a Council was held at Stamps, where (by St. Bernards means, who ſtickled for Innocent, and writ many*Bernardi Epiſt. 124, to 133, 139, 140, 150, …76. Bernardi Vita l. 2. c. 1, 2. Epiſtles to Kings, Princes, Biſhops in his behalf) Innocent was received as Pope. After which he poſted into Germany to Lotharius, where a Council of Biſhops was called at Leodium, which received him as Pope; engaging Lotharius the Emperor by Oath to reſtore him, if he would crown him Emperor. After which returning into France, having by St. Bernards Epiſtles, travel, mediation, engaged the Kings of Germany, England, Scotland, Spaine, Jeruſalem, to receive him as lawfull Pope, he held ſeveral Councils at Rhemes, Placentia, Piſa, and Claremount, wherein he*Cent. Magd. 12. col. 1032. ſolemnly excommunicated, anathematized Anacletus and all his adherents with horrible execrations.
St. Bernard in his 125. Epiſtle renders this account of theſe two Popes elections and proceedings, ad Magiſtrum Galfridum de Loratorio; Tu tibi quieſcis, & mater tua Eccleſia graviter conturbatur: habuit ſua tempora quies, & ſanctum otium hactenus ſua negotia licenter, libenterque exercuit: Tempus faciendi nunc, quia diſſipaverunt legem: Beſtia illa de Apocalypſi, Pſal. 118.cui datum eſt os loquens blaſphemias, & bellum genere cum Sanctis, *Antichriſt may poſſeſſe S. Peters chair. Pſal. 2.Petri Cathedram occupat, tanquam Leo paratus ad pr…dam: (he means Anacletus) Altera quoque beſtia penes vos ſubſibilat, ſicut catulus in …bditis. Illa ferocior, iſta callidor pariter convenerunt in unum adverſus Dominum & Chriſtum ejus: Demus operam cito dirumpere vincula eorum, & projicere à nobis jugum ipſorum. Nos in noſtris partibus una cum aliis Dei ſervis, divino igne accenſis, Deo cooperante laboramus in conveniendo populo in unum & Reges, ad diripiendum pravorum conſenſum, ad deſtxuendam omnem altitudinem extollentem ſe adverſus ſcientiam Dei. Nec infructuoſè. Alemanniae, Franciae, Angliae, Scotiae, Hiſpaniarum & Hieroſolymorum Reges, cum univerſo Clero & populo favent & adhaerent Domino Innocentio, tanquam filii patri, tanquam capiti membra, ſolliciti ſervare unitatem Spiritus in vinculo pacis. Merito autem illum recepit Eccleſia, cujus & opinio clarior, & electio ſanior inventa eſt, nimirum eligentium & numero vincens, & merito. At tu frater quid adhuc negligis? quouſque vicino ſerpenti tua malè ſecura dormitat induſtria. Scimus quidem te filium pacis nulla poſſe ratione induci deſerere unitatem; ſed profectò non ſufficit, niſi & defenſare, atque ipſius quoque turbatores totis viribus debellare studueris. Nec quietis timeas detrimentum, quod non parvo tuae gloriae incremento compenſabitur, ſi fera illa vicina vobis tuo studio manſueſcat, vel obmuteſcat, & tantam Eccleſiae praedam (Comitem dico Pictavienſem) in man tua Dei pietas de ore Leonis eripiat. In his Epiſtola 124. ad Hildebertum Senonenſem Archiepiſcopum, qui nondum acceperat Papam Innocentium. Epiſtola 126. ad Epiſcopos Aquitaniae contra Gerardum Engoliſmenſem Epiſcopum, Epiſtola 127, & 128. ex perſona Ducis Burgundiae Guillermo egregio Comiti Pictaviorum, & Duci Aquitanorum. & Epiſt. 129. to 140. he pleads Pope: Innocents cauſe and election againſt Anacletus, commending thoſe who aſſiſted Innocent, exhorting them to perſevere therein, and menacing thoſe who would not embrace him, Epiſt. 124.or adhered to Anacletus: wherein he hath ſome ſtrange, Hyperbolical expreſſions: Quidam juxta Eſaiam vidi foedus percuſſiſſe cum morte, Lu. 2.& cum inferno feciſſe pactum. Ecce namque Christus Domini Innocentius poſitus eſt in ruinam & in reſurrectionem multorum: Nam qui Dei ſunt libenter junguntur ei; qui autem ex adverſo ſtat, aut Antichriſti eſt, aut Antichriſtus: Cernitur abominatio ſtare in loco ſancto, quam ut obtineat incendit igni ſanctuarium Dei. Perſequitur Innocentium, & cum eo omnem innocentiam.*See Epiſt. 176 Fugit ille nimiram a facie Leonis: ſicut dicit Propheta, Leo rugiet, Amos. 3.quis non timebit? Fugit ſecundum praeceptum Domini dicentis, Si vos perſecuti fuerint in una Civitate, Matth. 10.fugite in aliam. Fugit & in hoc verè virum ſe Apoſtolicum probans: quod Apoſtolica ſeſe forma inſignierit. Nec enim Paulus erubuit in sporta dimitti per murum, & ſic effugere manus querentium animam ſuam: ſubfugit autem non parcens vitae ſuae, ſed dans locum irae; non ut mortem evaderet, ſed ut vitam acquireret. Merito Eccleſiae Innocentio concedit ipſius vicem, quem per eadem veſtigia gradientem …. Nec ſanè otioſa fuga Innocentii. Laborat quidem, ſed honeſtatur in laboribus ſuis pulſus urbe, ab orbe ſuſcipitur, & finibus terrae occurritur cum panibus fugienti, Et ſi furor Semei Gerardi Engolimenſis nondum ex toto quieſcat maledicere David, Velit nolit pictor qui videt & iraſcitur: magnificatur in conspectu Regum, portans coronam Gloriae. Nunquid non omnes Principes cognoverunt; quod ipſe est verè Dei electus*See Bernardi Vita, l. 2. c. 1… Francorum, Anglorum, Hiſpanorum, & peſtremo Romanorum Rex, Innocentium in Papam ſuſcipiunt, & recognoſcunt ſingularem Epiſcopum animarum ſuarum. Solus adhuc ignorat Achitophel ſuum jam patefactum ac diſſipatum conſilium. Fructra molitur miſer ſuper populum Dei malignare conſilium & cogitare adverſus Sanctos, ſanctofirmiſſime adhaerentes; & continentes curvare genua ante Baal. Nulla fraude praevalebit parricidae ſuo obtinere regnum ſuper Iſrael, & ſuper Civitatem ſanctam, quae eſt Eccleſiae Dei, viventis columna fidei, & firmamentum veritatis. Funiculus triplex difficile rumpitur. Electio meliorum, approbatio plurium, & quod his efficacius, est morum attestatio, Innocentium apud omnes commendant: ſummum confirmant Pontificem. Ad quod ſane & veſtra Pater expectatur ſicut pluvia in vellus, vel ſera ſententia. Non improbamus tarditatem quia gravitatem redolet, levitatis abolet notam. Nam & Maria non ſtatim reſpondit Angelo ſalutanti: prius cogitans qualis eſſet illa ſalutatio. Et Timotheo praecipitur, nemini ci…ò manum imponere. Dico tamen ego vobis notus Pontifici, ne quid nimis dico ut familiaris, & notus non plus ſapere quàm oportet ſapere. Pudet fateor, quod Serpens vetustiſſimus nova audacia relictis inſipientibus mulieribus, etiam robur pectoris vestri viſus est attemptare, & tantam Eccleſiae columnam auſus concutere. Confidimus autem, quod etſi concutit, non dejicit: quoniam amicus ſponſi ſtat & gaude… ad vocem ſponſi, vocem exultationis & ſalutis, vocem unitatis & pacis.
His*Epiſtola 239. Epiſtle ad Lotharium Imperatorem, in this Popes behalf, is very obſervable; Lothario Dei Gratia Romano Imperatori Auguſto, B. Abbas Claravallae, ſi quid poteſt peccatoris oratio. Benedictus Deus qui vos elegit, et erexit cornu ſalutis nobis, ad laudem et gloriam nominis ſui, et reparandum Imperii decus: ad ſubveniendum Eccleſiae ſuae in tempore malo: poſtremo ad operandum etiam nunc ſalutem in medio terrae. Ipſius eſt enim opus quod Corona Gloriae veſtrae ita indies ampliatur, & ſublimatur, mirabiliter creſcens ac proficiens in omni decore, & magnificentia apud Deum & homines. Ipſius profectò nuper opus & virtus fuit, quod iter ſatis laborioſum & meticuloſum pro pace Regni, & Eccleſiae liberatione ſuſceptum in tanta proſperitate peregiſtis. Romae ſiquidem Imperialis culminis plenitudinem glorioſiſſimè aſſecutus. Idque quod majus fuit in manu non magna, ut animi fideique magnitudo clarius emineret. Quod ſi ante tantillum exercicum terra tremit & quievit: quantus patamus horror hoſtium corda invadere habeat, cum coeperit Rex procedere in magnitudine brachii ſui? Animabit inſuper honeſtas cauſae, immo duplex provocabit neceſſitas. Non eſt meum hortari ad pugnam, eſt tamen (ſecurus dico) advocati Eccleſiae, ab Eccleſiae infeſtatione ſchiſmaticorum rabiem, eſt Caeſaris proprium vendicare Coronam ab uſurpatore Siculo. Vt enim conſtat Iudaicam ſobolem ſedem Petri in Chriſti occupaſſe injuriam; ſic proculdubio omnis qui in Sicilia Regem ſe facit, contradicit Caeſari. Si autem utrumque incumbit Caeſari, reſtituere ſcilicet Caeſari quae ſunt Caeſaris, & quae ſunt Dei Deo; (Therefore by St. Bernards Verdict, Siciliy is the Emperors, not St. Peters or the Popes Patrimony.) Cur apud Tullum res Dei minuitur, cum Caeſar nihil ibi lucretur? Verendum eſt ne minimorum neglectus, impedimentum ſit maximorum. Hoc eſt quod dico, Eccleſia Sancti Gegulfi graviter injuſteque (ut dicitur) in illa Civitate opprimitur, & aiunt veſtrae prudentiae neſcio qua fraude ſubreptum, ut Domino Papae per juſtitiam ſubvenire paranti veſtrae interventu precis obviaretis, obſecro & conſulo conſultius agi, noxiam revocari precem; dari locum juſtitiae, antequam Eccleſia illa funditus deſtruatur. Pauper ſum ego, fidelis tamen veſter. Et ſi video Importunus, fortaſis inde eſt:
The Hiſtory of Pope Innocents and Anacletus ſchiſmes,Carolus Sigonius de Regno Italiae, l. 11. p. 261, 262, 263. See Bernardi vita, l. 2. c. 1, 2… elections, conteſts, proceedings, wars againſt each other is thus related at large to Poſterity by Carolus Sigonius, more exactly than by any other Hiſtorian.
Mortuo Honorio poſtridie Cardinales cum Clero convenerunt, ac relatione de novo ſubſtituendo Pontifice facta, alii alio ſua ſtudia contulêrunt. Major pars, eaque integrior, Gregorium Johannis Vidonis filium ex Canonico regulari Cardinalem, vitae, aetatis, ut prudentiae gravitate, illo honore digniſſimum legit, eumque Innocentium ſecundum vocavit; minor eaque corruptior Petrum, Petri Leonis filium, ex Clerico Cardinalem, omnibus his laudibus omnium judicio inferiorem renunciavit, ac Superioribus fuſtra renitentibus, feſtinanter atque aſtute conſecratum, Anacleti ſecundi nomine inſignivit. Innocentius per Oſtioenſem Epiſcopum legitimè conſecratus ac moderatè à ſuis per omnia loca, in quibus ex antiquo inſtituto Seſſiones ipſi habent Pontifices, circumductus, demum, legitimam Lateram ſedem inivit. Uterque Civis Romanus erat; verùm Nobilitas in Petro major & ſpes pramiorum uberior, multo plures ad eum venerandum illexit. Itaque Petri ſive Anacleti parte in urbe fuerente, atque Innocentio, & fautoribus ejus terrorem ac periculum intentante, Innocentius timuit, atque unà cum Cardinalibus ſuis ad Fragipanes amicos acceſtit, homines tum in urbe inſigni potentia ac nobilitate florentes, & in eorum turribus ſalutem tueri ſuam contendit. Anacletus ad pecumam, quam ex Patrimonii magnitudine, & negotiis Domini Eccleſiae geſtis coacervatam habebat, ſimul etiam quoque nefarie comparavit;Nota Siquidem occupata Vaticana D. Petri Baſilica coronas, calices & crucifixos aureos, ac ciborium, quod Leo conſtruxerat, ſuſtulit, itemque alia opulenta urbis Tempia donariis pretioſiſſimis ſpoliavit, atque auro conflato ingentem in pecuniae ſummam redegit, quam cum plebi diſtribuiſſet, facilè quod reliquum populi erat, ab Innocentio avocavit. Itaque Populus Romanus pravis illebris Anacleti corruptus, Innocentium ac Cardinales partemque ejus non ſolum probris & convitiis petere, ſed etiam manu, teliſque inceſſere inſtitit. Quibus malis cum reſiſtere ſe non poſſe Innocentius cerneret, ſibi urbe cedendum exiſtimavit, ac relicto in Laterano Conrado Sabinenſi Epiſcopo, paratis occulte navigiis ſecundo Tiberi cum Cardinalibus ſuis ad mare, atque inde duabus Piſanorum triremibus Piſas acceſſit. Exceptus a Piſanis tantis ſtudiis, quantis verum excipi Pontificem decuit. Ibi proximorum Epiſcoporum conventu habito Anacletum partem que ejus devovit, atque Henricum Patriarcham Gradenſem deſignatum conſecravit, ac pallio inſignivit. Interim Legati ab eo in Franciam miſſi Ludovicum Regem, ac populos Francorum de juſſtis ipſius Comitiis docuerunt, eoſque ad complectendum Innocentium adhortati ſunt. Haerente autem conſilio, Ludovicus, & Epiſcopi, Concilium Stampis habuere, at que eo praecipuè Bernardum Abbatem Cluravallenſem maximè tunc propter creditam ſanctitatem authoritatis hominem accivere. Ibi utriuſ que Pontificis comitia accuratiſſimè ſunt diſcuſſa. Bernardo vero Innocentii cauſam graviter ac copiosè agente, haud aegrè & Rex, & Epiſcopi omnes Innocentio ſubſcripſêre, ac miſſis ad Innocentium nunciis ipſum in Franciam vocavêre. Ita Innocentius rebus ſatis in Etruria conſtitutis, gratiis Piſanis actis Franciam verſus acceſſit. Ex itinere cum Genuam attigiſſet à Civitate honorifice exceptus Syrum Novum urbis Epiſcopum conſecravit, atque inter eos & Piſanos inducias uſque ad ſuam reverſionem compoſuit. Profectus indè Genua ad littus Provinciae acceſſit, & per Decembrem menſem alterum Claramonte conventum habuit, atque iterum Anacletum et fautores ejus damnavit. Dum haec ab Innocenti adminiſtrantur, Anacletus, qui ſolus in urbe remanſerat, et ipſe partem adverſam infligendis Anathematis inſtitit premere, et ad cauſam ſuam amicos quam plurimos potuit aggregare. Praecipuè autem Anſelmus Mediolonenſis Archiepiſcopus, ab Honorio Conradi cauſa devotus, ei ſe tradidit, atque una ſecum populum Mediolanenſem, ac pleroſque Lombardiae Epiſcopos traxit. Quin etiam Rogerius Siciliae Comes, atque Apuliae & Calubriae, cum Roberto Principe Capuano ad Innocentium Piſas profecto, per arma Principatum eripuiſſet omnes ditionis ſuae Proceres ad Anacletum traduxit. Ejus verò facti haec ratio fuit. Rogerius cum Sicilia, Calabria, Apuleaque potitus, ſe opibus ad tuendam regiae Majeſtatis titulum ſatis inſtructum videret, nec tam latè patentem potentiam, exiguitate nominis coarctandam exiſtimaret, ultrò ſe Regem Siciliae nuper appellare nulla Pontificia authoritate inceperat. Quod cum vulgo improbari ſentiret, occaſionem idoneam nactus ad Anacletum acceſſit, & ſe cum ſuis Epiſcopis complexurum, ſi ſe Regem appellaret, oſtendit. Anacletus optatiſſimam occaſionem adeptus, avidè arripuit, ac re compoſita, Beneventum profectus 5. Calendas Octob. ipſum praeſentem Siliciae Regem, Apuliae, Calabriaeque Ducem, Capuaeque Principem declaravit, ac feudatarium, ſive hominem, ut vocabant, ligium Eccleſiae confirmavit. Ah illo die Epiſcopi Abbateſque ulterioris Italiae, *See Chronicon Caſſinenſi, l. 4. c. 105, 106. Centur. Magd. 12. c. 8. col. 1149, to 1166.in primiſque Seniorietus Abbas Caſſinas, Anacſetum, ut juſtum Pontificem coluerunt. Qua ex re maxima Eccleſiae Italiae incommoda perceperunt. Being divided againſt each other in Civil wars by reaſon of the Schiſme between theſe Popes, and ſubjected to the forces and invaſions of Lotharius the Emperor who aſſiſted Pope Innocent.
Anno Domini 1131. Innocentius Claremonte profectus per Burgundiam Aure…anam venit ab Epiſcopis,Anno 1131. & Ludovico Rege obviam progreſſus exceptus,*See Vita Bernardi, l. 2… c. 1, 2. ac legitime cultus; Inde à Gaufrido Carnotenſi Epiſcopo Carnotum adductus Henricum Anglorum Regem, cum maximo Epiſcoporum, Principiumque ſuorum Comitatu obviam habuit. Eo vero invitis Epiſcopis ſuis Innocentium recipere non audente, Bernardus qui aderat, Quid haeſitas? inquit, anne Deo diſpliceas, & piaculum contrahas? cogita de aliis peccatis tuis quid ei reſpondeas. Iſtud vero fac mihi relinquas Atque ita illum ad colendum Innocentium impulit. Reverſus inde Gerardus Cardinalis à Lothario Rege Germaniae, quem Natalicia Ganderſheim celebrantem, Innocentii juſſu convenerat, bonum ejus erga Innocentium animum retulit, ac praeſto ad Leodium fore nunciavit. Quo nuncio erectior ipſe factus, haud tamen in praeſens Leodium voluit adire, verum Franciam ante, poſtulantibus ita populis, perluſtrare. Itaque praeſente Ludovico 14 Kalend. Novembris Concilium Remis frequentiſſimum habuit in quo Anacletum deintegro condemnavit, ac Ludovicum juvenem Ludovici filium,Anno 2132, Regia Franciae Corona 7 Kalendas ornavit. Sequenti Anno Innocentius Leodium prodiit. Atque eodem quoque Lotharius cum omnibus Sacris, & profanis Regni ſui proceribus, & univerſa Germaniae nobilitate occurrit. Ibi Innocentius à Rege, caeteriſque eximii cultus Conventum celeberrimum habuit; in quo ſacras adverſus Anacletum deteſtationes redintegravit, ac Lotharium ad ſe Eccleſiamque tuendam honeſto Othonis Magni, & poſterorum ejus exemplo hortatus eſt. Lotharius ſe nullo ei tempore defuturum reſpondit, ſi ipſe ſibi antiquum jus conferendorum ſacerdotiorum, cui nuper Henricus renunciarat, concederet; Nam Imperium plurimum eo vectigali ſubtracto ad gravia pro Eccleſia ſuſtinenda bella detrimenti caepiſſe. Qua voce audita graviter perculſi Cardinalium animi ſunt, ut qui ſe triſtiorem in Germania ipſis Eccleſiae rebus fortunam reperiſſe viderentur, quam Romae reliquiſſent, ſi eo ſibi jure cedendum eſſet, quod ipſi nuper tanto ſudore ac ſanguine vix tandem Eccleſiae peperiſſent. Tum Bernardus qui ab Innocentii latere nunquam diſceſſit, Petitionem ejus iniquam, atque alienam eſſe docere, neque ipſum petiſſe ſed*Was not this true of the Popes Predeceſſors, who had wreſted it from the Emperors by force? extorſiſſe tempore iniquioris fortunae captato, judicaturos homines eſſe oportere eum, ut genere, ſic ſtudio à Gebellinis differre, qui pravum exemplum ut vendendorum ſacerdotiorum, ſic oppugnandae Eccleſiae induxiſſent, eundem omnem diſſidii inter Imperium, atque Eccleſiam tollere occaſionem debere, ne diuturna concertandi conſuetudo Chriſtianorum in duas factiones ſtudia diſtrahat. Quod ſi quando eveniat profectò non ſine ingenti pernicie omnium eventurum. Haec ipſa non aliter atque ſi ex oraculo edita eſſent, facile prudentem piumque Regem de ſententia deturbarunt, pollicituſque eſt, ſe Innocentium Romam cum exercitu reducturum, atque Anacleto exacto incolumem in Laterano collocaturum, ſi ipſe ſibi Imperatorium diadema ſponderet. Quod cum Innocentius promiſiſſet, & rei perficiendae conſilium ſatis, ut in praeſentia, conſtitiſſet, Leodio abiit; ac Monaſterio Bernardi Claravallae luſtrato ſeſe in Italiam retulit, ac Genuam reverſus ibi Lotharii adventum ſibi expectandum eſſe conſtituit. Eodem Anno Mediolanenſes (in defence of Anacletus his title againſt Innocent) iterum adverſus Papienſes moverunt, ac Praelio magno ad Martinengum facto eos ita fuderunt, ut propè ad internecionem afflixerint. Agro inde rurſus longe lateque vaſtato, domum eſt reditum. Imolenſes caſtri Sancti Caſſiani, quod ex Diaeceſi ſua cum Bononienſibus ſentiebat, iruerunt. Erat tum in Germania Conradus ex Italia nuper poſt varios excitatos tumultus reverſus. Is licet magna pecunia rerumque omnium difficultate oppreſſus, tamen partium ſtudio multos adhuc cauſae ſuae ſtudioſos habebat. Ea res fecit, ut manentibus adhuc ſeditionibus Lotharius exercitum conficere haud magnum potuerit. Cum iis igitur quas parare potuit, copiis ſequenti anno in Italiam per vallem Tridentinam, Othone & Sigeberto authoribus, tranſiit, atque à Bononienſibus, & Aemilienſibus cum Conradi ſtudio, tum copiarum exiguitate contemptus, recta ad Appenninum acceſſit, ac Piſas ad ſumendum Innocentium properavit. Caeterum Innocentius à Genuenſibus comiter & honorifice jam bis acceptus, hanc eis gratiam retulit, quod Epiſcopum eorum, obedientia Archiepiſcopi Mediolanenſis exemptum Archiepiſcopum fecit, atque ei dimidiam Epiſcoporum Corſicae partem ſubjecit. Syrus primus ea dignitate eſt uſus. Genua inde Placentiam terreſtri itinere profectus novo Anacletum, & fautores ejus concilo jugulavit. Via inde Aemilia ingreſſus 17 Kalendar Junias Bononiam venit, mox ſuperato Apennino Piſas progreſſus, pacem inter Piſanos & Genuenſes compoſuit, eorumque Eccleſiam perinde ac Genuenſem Metropolitanam effecit; parte altera Epiſcoporum Corſicae, contributa, quae res adhuc diſcordiam inter eas Civitates aluerat. Haec vero illo, cum ad vetera earum Civitatum erga ſe beneficia perſolvenda, tum ad nova duris his temporibus provocanda ſtudioſe agente, Lotharius ſupervenit, atque ipſo ut dixi aſſumpto Viterbiam, atque inde Romam perrexit. Ibi caſtris ad portam S. Agnetis locatis, Genuenſes & Piſanos Claſſes ſuas littoribus admovere Romanis juſſit, ac, tantum Anacleto, & fautoribus ejus qui Urbem tenebant, terroris injecit, ut in editas ſe turres ſalutis ſuae tuendae cauſa referrent. Qua re animadverſa ab amicis receptus, ipſe cum Innocentio Urbem pacato agmine in…it: cumque illum in Laterano repoſuiſſet, ipſe Aventinum inſedit. Rebus in hunc modum habentibus duo inde ſibi expedienda putavit, unum, ut praeſentem controverſiam cum Anacleto aliqua ratione finiret; alteram, ut Coronam ab Innocentio Auguſtalem acciperet. Ubi vero ſe diſſidium tollere non poſſe ſenſit, quod Anacletus ad id neque Colloquii neque Praelii facere Copiam vellet, omne ſtudium ad inſignia recipienda convertit. Huic rei cum illud obſtaret, quod Anacletus baſilicam Vaticanam operibus, praeſidioque firmatam tenebat, in qua moris fuerat Diadema Imperatorium tradi, Innocentius, ne qua ei ſolemni mora injiceretur, Lotharium in Lateranum vocavit, atque ibi pridie Nonas Junias ipſi Coronam impoſuit, ac protenus ad prodendam rei novo exemplo actae memoriam, hujus facti ſeriem regiae in pariete pingi, atque hos Verſus ſubſcribi mandavit:
Rex venit ante fores, jurans prius Vrbis honores,
Poſt homo fit Papae, ſumit quo dante Coronam.
This Emperour Lotharius departing ſoon after from Rome into Germany, Eo urbe profecto Anacleti factio è turribus exiit, ac per urbem volitans caedem amicis Innocentii intentare, ac novo omnia tumultu permiſcere inſtituit.*Vita Bernardi, l. 2. c. 2. Quare Innocentius intelligens maniſionem ſuam in urbe rationibus Eccleſiae parum conducere, ne praeſentia ſua rabiem, ac furorem adverſariorum accenderet, Piſas, Civium erga ſe benignitatem expertus repetiit, eoque novum Concilium ex toto Occidente indixit. Quod ubi Bernardus Claravallenſis audivit*Bernardi Epiſtola 130. Epiſtolam, quae extat, ad Piſanos ſcripſit, adhortans eos ut ſingulari ſtudio Pontificem cum Cardinalibus cuſtodirent, atque honoris accepti magnitudinem aſſiduitate Officii compenſarent. Aſſumitur, inquit, Piſa in locum *Therefore the Popes Claim to Saint Peters Chair at Rome was totally annihilated by divine providence, and tranſlated to Piſa.Romae, et de cunctis urbibus terrae ad Apoſtolicae ſedis culmen eligitur, nec fortuitu ſive humano iſtud contigit Conſilio, ſed coeleſti providentia, et Dei benigno favore fit, qui diligentes ſe diligit, qui dixit Chriſto ſuo Innocentio Piſam inhabita, et ego benedicens benedicam ei, hic habitabo, quoniam eligi eam Me auctore. Tyranni Siculi malitiae Piſana conſtantia non cedit, nec minis concutitur, nec donis corrumpitur, nec circumvenitur dolis. O Piſani, Piſani, magnificavit Dominus facere vobiſcum, facti ſumus laetantes. Quae Civitas non invidet? Serva depoſitum urbs fidelis, agnoſce gratiam, ſtude Praerogativae non inveniri ingrata. Honora tuum, & Univerſitatis patrem; honora*Mundi. mundo Principes, qui in te ſunt, & Judices terrae, quorum te praeſentia reddit illuſtrem, glorioſam, famoſam. Alioquin ſi ignoras te, O pulchra inter Civitates, ingredires poſt greges fidelium tuorum paſcere haedos tuos. At the ſame time*Epiſtola 131. St. Bernard writ an Epiſtle to the Clergy and People of Millain, (whoſe Archbiſhop Anſelmus, Innocentius had degraded, and erected two Archbiſhopricks in lieu thereof, for ſiding with Anacletus;) informing them by his interceſſion, mediation, that Pope Innocent was ready to receive them into his favour, to confirm their new-elected Biſhop Robaldus, reſtore their Archbiſhoprick to them, and ſend them a Pall without delay, if they would conſent and adhere to Innocent and Lotharius, and deſert Anacletus. Benè vobiſcum facit Deus, Benè vobiſcum facit Romana Eccleſia. Facit ille quod Pater, facit illa quod Mater. Et revera quid vobis debuit facere & non fecit? Si poſtulaſtis mitti vobis de Curia honorabiles perſonas ad honorem Dei & veſtrum, factum eſt: ſi poſtulaſtis confirmari quod unanimitas veſtra venerabilis Patris veſtri electione firmaverat, factum eſt. Si voluiſtis licuiſſe vobis quod illicitum, niſi pro magna quidem neceſſitate Sacri Canones judicant, tranſlationem Epiſcopi ſcilicet in Archiepiſcopum, conceſſum eſt. Si rogaſtis erui Cives veſtros de Vinculis Placentinorum quod utique ego praetermittere nec volo, nec valeo, Et hoc factum eſt. In quo poſtremo quocunque rationabili… petitio filiae, non dico repulſam, ſed vel moram paſſa eſt, apud p…am matrem? En ad complementum pallium praeſto eſt, plenitudo honoris. Nunc vero audi me inclytplebs, Gens Nobilis, Civitas glorioſa. Audi inquam, me (veritatem dico; non mentior) dilectorem tui, zelatorem ſalutis tuae. Romana Eccleſia valdè clemens eſt, ſed nihilominus potens. Fidele Conſilium, & omni acceptione dignum, noli abuti clementia, ne potentia opprimaris. Sed dicit aliquis debitam ei reverentiam exhibebo, & nihil amplius. Eſto, fac quod dicis; quod ſi exhibeas debitam, & omnimodam; Plenitudo ſiquidem poteſtatis ſuper univerſas Orbis Eccleſias, ſingulari Prerogativa Apoſtolicae Sedi donata eſt. Qui igitur huic poteſtati reſiſtit, Dei ordinationi reſiſtit. *And cannot the Emperor and every King do as much without the Pope? but the Pope could not juſtly do this without their aſſent.Poteſt eos qui ſunt altos deprimere, alios ſublimare prout ratio ſibi dictaverit, ita ut de Epiſcopis creare Archiepiſcopos liceat, & è converſo ſi neceſſe viſum fuerit. Poteſt à finibus terrae ſublimes quaſcunque perſonas Eccleſiaſticas evocare, & cogere ad ſuam praeſentiam non ſemel aut bis, ſed quotiens expedire videbit. Porro in promptu eſt ei omnem ulciſci inobedientiam ſi quis fortè reluctari conatus fuerit. Denique, probaſti & tu, quid enim contulit tibi, vetus tua rebellio, & recalcitratio malè ſuaſa à pſeudo-Propheris tuis? Quem fructum habuiſti, in quibus nunc erubeſcis? Agnoſce potius in qua poteſtate, Gloria & Honore ſuffraganeorum tuorum tam diu privata extitiſti. Quis pro te valuit obviare Apoſtolicae authoritatis juſtiſſimae ſeveritati, cum provocata tuis exceſſibus; decrevit te tuis illis antiquis ac praeclaris ornamentis nudare, mutilare membris; & hodie confuſa & truncata jaceres, ſi non benignius quàm potentius tecum actum fuiſſet. Quis eam prohibere valebit etiam à gravioribus, ſi rurſum (quod abſit) adjeceris provocare? Vide ne patiaris recidivum quia pro certo (niſi fallor) non tam facilè denuò poterit inveniri remedium. Si quis itaque dixerit tibi, partim oportet obedire cum in te experta ſis plentitudinem Apoſtolicae poteſtatis, authoritatis integritatem; nonne hujuſmodi aut ſeductus, aut ſeducere vult? Sed fac quod dico, nam ego te non ſeduco, &c.
Not long after this Epiſtle St. Bernard and Pope Innocents Legate repairing to Millain, they ſubmitted themſelves to Pope Innocent and renounced Anacletus. After which by Pope Innocents command, S. Bernard was ſent to Papia and Cremona to reconcile them by a Parly; but thoſe of Cremona would by no means receive him. Lotharius having pacified Germany, at the Popes Importunity, Anno 1136. entred into Italy with two great Armies to reſtore Pope Innocent, Anno 1136.expell Anacletus out of Rome, and reduce all parts of Italy adhering to him. Having reduced Millain, Cremona and other Cities to his obedience; Henry Duke of Bavaria the Emperors General with part of his Army conducted Innocent to Rome: Anno 1537.Ibi tertio nonas Maii Conventus omnium Epiſcoporum Abbatumque qui adeſſe potuerunt eſt habitus, ac rurſus Anacletus Rogeriuſque devotus: Eo poſt triduum Henricus urbe cum Innocentio egreſſus,Sigonius, l. 2. Albam, quae cum Anacleto ſentiebat, invaſit, ac ſuburbiis diſiectis infeſtum indè in Campaniam ducere exercitum inſtituit. Ac ſtatim Richardum Monachum qui idem Innocentii erat Sacerdos ad Caſſinas Monaſterium miſit, qui moneret Rinaldum (whom they had elected Abbot, adhering to the contrary party) ſe ſi Innocentio obtemperare, & Lotharium recipere in animum induxiſſet, Monaſterium ab omni maleficio, atque injuria ſervaturum. Qua re audita, Rinaldus Monachos advocavit, atque ut in fide Anacleti, Rogeriique perſiſterent obſecravit, ſe enim Monaſterium quod ab eis acceperit, in eorum retinere poteſtate conſtituiſſe, ſubitoque auxilia nova ac civit, quibus ſe Monaſterium tueri poſſe confidit. Quae ubi Richardus vidit, ex loco deceſſit ac Civitatem quae Monaſterio continens eſt, Sacramentum dicere Innocentio juſſit. Diebus inde undecim interiectis Henricus Rinaldum ad ſe vocavit, acceptoque aureo calice, & quadraginta libris, contraque obſidibus aliquot datis, Abbatiam illi nomine Imperatoris firmavit, ſi in ejus fide manſiſſet, & vexillum Imperatoris in arce quae aedi S. Benedicti, imminet, ſtatuit. After many Sieges and Battles all or moſt of the Cities in Capua, Campania, and Apulia being taken by Lotharius his forces, and reduced to Pope Innocent, (recorded at large by Sigonius) he thus proceeds in the Story of Rinaldus and his Monks, and Pope Innocents deportment towards them, and Lotharius. *Sigonius, …. 11. p. 267, &c. See Chronicon Caſinenſe. l. 4, c. 104, 105, &c. Centur. Magd. 12. col. 1119, to 1166. where this is more largely relat…Jampridem ab Italiam ingrediens Senioreum Abbatam Caſſinatem monuerat, ut ſi cujus metu Romana Eccleſia defeciſſet ſe auctore in fidem ejus redire ſtuderet, quem univerſa Eccleſia Patrem agnoſceret, ſe Monaſterii jura exemplo ſuperiorum Imperatorum conſervare paratum eſſe: eadem etiam à Richiza ad Monachos ſcripta erant. Senioreto inde mortuo eadem renunciari, Rinaldo juſſit, adjiciens, ut quoniam infeſto Sancti Petri Conventum Melfiam edixiſſet, ipſe quoque Monachis ſecum prudentiſſimis ductis eo veniret, omniaque Monaſterii privilegia ſecum ferret. Quibus Literis Rinaldus ſibi obtemperandum ratus, Melfiam ad lacum penſilem, ubi univerſus Lotharii exercitus cum Innocentio Pontifice confidebat, acceſſit. Adventanti ei Innocentius nunciis obvian… miſſis mandavit, ut prius, quam caſtra iniret, ipſe cum Monachis ſuis ſibi nudis pedibus ſatisfaceret, ac pro obedientia Anacleto exhibita, piaculum quod imponeretur, acciperet, ac jurejurando omnia ſua ſe mandata facturum, et Anacletum repudiaturum, ſanciret: Rinaldus ſubica re perturbatus*An Appeal from the Pope to the Emperor himſelf. Lotharium appellavit, & ſe ex ejus ſententia deliberaturum reſpondit, atque ita caſtra ingreſſus Lotharii juſſu tabernaculum ſuum propè illius tabernaculum poſuit. Ea res animum haud mediocriter Innocentii perculit. Itaque miſſis Cardinalibus, à Lothario poſtulavit, ut Rinaldum cum Monachis Anacleti obedientiae renunciare, et ſibi dicere ſacramentum juberet, Monachis autem ſibi per Majorum ſuorum inſtituta, jurare fas eſſe negantibus, juſſit, ut ab eorum qui abſentes eſſent, conſuetudine abſtineret. Qua re motus Lotharius diem 7 Idus Julias ad cauſam cognoſcendam, conſtituit, atque utriuſque partis patronos in conſilio, ad illam diem adeſſe praecepit. Ea ubi dies venit ipſe cum peregrino Patriarcha Aquileienſe, Archiepiſcopis, Epiſcopis, & Abbatibus plurimis aſſidens ad Conſilium, retulit, num Monachi Caſſinates, quod Anacletum recipiſſent, inpaenam Anathematis incurriſſent? et num ſalvis legibus cogi ad jurandum Innocentio obſequium poſſent? Res per multos dies magna altercatione peracta eſt.
I ſhall at large relate the Hiſtory of this conteſt, and Councils proceedings, more clearly diſcovering the Arrogance,Chronicon Caſinenſe, l. 4. c. 105, to 116. Centur. Magd. 12. c. 8. col. 1150, to 1166. Obſtinacy, Ingratitude, & uncharitableneſs of this proud Pope to the Emperor, who with ſo much pains and expence had twice reſtored him to his See, from whence he twice fled and was ejected by Anacletus; and likewiſe the Emperors Juriſdiction to be paramount the Popes, in calling, preſiding, ruling judging in Councils, even in Appeals, caſes between the Pope, Church of Rome, and other Eccleſiaſtical perſons and Churches.
In nomine Domini Salvatoris noſtri Jeſu Chriſti, Anno ab incarnatione ejus 1138. indictione prima, ſeptimo Idus Julii, Anno Imperii Domini Lotharii Caeſaris ſeptimo, reſidente eodem invictiſſimo Principe ad aquas Penſiles, conſedente etiam Peregrino Patriarcha Aquilegienſi, cum Archiepiſcopis, Abbatibus quampluribus, Cauſidicus pro Romana Eccleſia directus est Gerardus Cardinalis, titulo Sanctae Crucis, & Guido Cadinalis, qui ambo poſteà Romani fuêre Pontifices: Aimericus Cancellarius, & Diaconus Cardinalis Presbyter, Baldwinus Cardinalis, qui poſt Piſanus Archiepiſcopus fuit, & *Miſprinted Robertus.Bernardus Clarevallenſis Abbas, & alii plurimi Romanae Ʋrbis Nobiles. Ex parte Caſinenſis Eccleſiae auditores fuere Henricus Dux, Imperatoris gener; Conradus Dux, qui poſt imperii Sceptra tenuit, Otto Imperatoris conſobrinus, Fridericus Marchio Anconitanus, Mala Spina Marchio Liguriae, Henricus Epiſcopus Ratiſponenſis, Hanno Epiſcopus Baſilienſis, Hanno Abbas Luneburgenſis, Galfridus Palatinus, Romani Imperii Judex. Facto itaque ſilentio Imperator dixit: Non modo praeſentium, et temporalium, verum futurarum aeternarum rerum in hoc conventu diſcuſsio erit. Conſtat enim, Sanctos Patres, dum unius rei gratia Concilia ſaepe celebrarent, plurima unius occaſione definiiſse. Ita et h…c Romanae quidem et Caſsinenſis Eccleſiae cauſa cum ſpecialiter agi videatur, variae tamen agente Deo, ſolventur quaeſtiones, fiet que unius Eccleſiae cauſa ſalus omnium per orbem conſtitutarum. Nos quoque veſtigia Praedeceſsorum noſtrorum ſequentes, dignum duximus huic intereſse Concilio, et eorum quae dicentur librare monumenta. Defenſores utriuſque diſceptantium partis magnificos a noſtro latere dedimus viros, qui violentiam omnem prohibeant. Igitur in Domini nomine ſedeant, quibus Romanae non diſplicent leges, taciteque rerum exitum expectent, ne dum omnes confuſè vel dicunt, vel obſtrepunt, veritas obnubiletur. Hac & alia plura dum praefatus eſſet Auguſtus, Conradus ab Imperatore defenſor datus, inquit, Copia Imperiaſium verborum me fecit fandi inopem, cum tàm profundè, tàm plenè, tantaque ratione Imperialis ſit praefata Majeſtas, ut non humano opere, ſed Divino produſſe videantur. Ducibus tamen atque Comitibus, mecam defenſoribus datis, viſum eſt primo apparatu hodiernae Seſsionis proferri, quae ſint … parte diſceptaturae perſonae, vel ſi cui permittitur diſceptandi licentia, niſi … tantum quibus fuerit conceſſa. Omnis enim, maximèque divina conventus …, ordinatè fieri ac rationabiliter debet; quippe cum nil prfectè definiri poſſit, ubi confunditure ordo loquendi, Placuit omnibus ſententia Ducis, & quis pro utraque parte … inquiritur, quinam item inter pretes, & quis eſſet disputantibus locus. Elig … Gerardus Cardinalis Sanctae Crucis, qui pro Romana, & Petrus Diaconus, qui pro Caſinenſi reſponderet Eccleſia. Interpretes dati ſunt Bertulfus Imperatoris Cancellarius, Anfredus Veſtiarius, & Bertulphus Maſionarius. Traditur autem Gerardo locus ante Imperatoris faciem. Ad pides vero ejus constituitur Petrus Diaconus. Renuit Girardus Monachum ad ſuos ſedere pedes, dicent, nequaquam oportere ſive licere excommunicatum cum filio ſedere Eccleſis. At Imperator finem litigio imponens, Petrum Diaconum extunc & doinceps ſedere ad pedes ſuos juſsit. Tum taliter Gerardus Cardinalis loqui orſus eſt. Sancta & univerſalis Eccleſ…, invictiſſime Imperator, quae & vos & praedeceſſores veſtros orbis totius dominatores effecit, mirari non deſinit, cur excommunicatores, & à laminibus Eccleſiae ſeparatos receperitis. Ad haec Imperator, Imperii quidem noſtri nos ab Apoſtolica ſede gaudemus accepiſſe coronam, excommunicatos nullo pacto ſuſcepiſſe putainus; hoc tamen ex conflictu veſtro conſtabit. Pandulphus Theanenſis Epiſcopus Caſinenſis Monachus dixit, Quomodo Romanae Eccleſiae Cardinalis Cannenſes Monachis excommunicatos aſſerat, videre non poſſumu…. Girardus Cardinalis dixit; Quid mihi & tibi bone Tit? Alienus nobis es. O mirum, O novum inauditumque prodigium, ut truncus ramis praeciſis, & à radicibus evulſus novas contra Eccleſiam erigat Machinas. Ad haec*The Emperor rules and moderates in this Council. Imperator; Ceſset, inquit, omnis violentia: hic enim non inferendae vel referendae injuriae, ſed ferendae potius aequanimiter ſunt. Quocirca ſtatuimus, ut neutra pars utatur in alteram contumeliis, ne quod ad laudem Domini, et poſterorum utilitatem ſtatuatur, in litigium riramque vertatur. Tunc Girardus reſumpto ſermone, ſic ait, Decrevit Sancta & Univerſalis Eccleſia, ut Caſineſis Coenabii Monachi voluntatem Domini noſtri Innocentii pii & univerſaliae Papae, ſe in omnibus impleturos Sacramento confirment. Jam enim Innocentis ipſe hos Caſinenſes Monachos dispergere per diverſa loca ſtatu rat, niſi Lotharius Clementiſſi…s Imperator, nolens Caſinenſem Eccleſiam deſtrui pro ipſa Eccleſia contra Papae voluntatem ſe objecuſſet. Cumitaque Girardus Cardinalis de Sacramento Monachorum ſermonem feciſſet, Petrus Diaconus reſpondit, Non parum miramur, cur Dominus Cardinalis Monachos Sacramento velit astringi, cum Dominus in Evengelio, *See here, Book 4. ch. …. p. 706, 707, 708.Jusjurandum omnino … Girardus Candinalis dixit, Quod Monachus ait, prob…mus; ſed Romana Eccleſia Caſinenſes Monachos ſine Sacramento recipien los non eſſe dicernit. Patrus Diaconus ait, In regula Sanctiſſimi Patris noſtri Benedicti jurare omnino interdicitur Monachis. Quod non modo divinae, verum humanae quoque prohibent leges. Quippe inter Imperatorum praecepta Caroli, Ludovici, Hugonis, Lotharii, Berengarii, Alberti, trium Othonum, quinque Heinricorum et Conradi, ſic invenitur: ſtatuimus, ut Monachi ad Sacramentum non compellantur. Et haec dicens, pracepta ipſorum Imperatorum, Caſinenſi collata Monaſterio, auro, plumbo, ceraque ſignata, Imperatori caeteriſque monſtravit. Ea Imperator praecepta excipiens deoſculatus eſt, moxque in haec verba prorupit: Magnorum Sanctorumque Principum haec eſſe praecepta, ex ſigillis agnovimus: Convenit Majeſtati noſtrae, cuncta praedeceſſorum noſtrorum ſervare praecepta. Quare Dominum Apoſtolicum vos qui hic illius adeſtis vice, ex nobis*Regum Preces ſun… Imperiae. orate, ut ſanctiſsimorum Imperatorum praecepta nobiſcum protegere, ſuaque authoritate confirmare dignetur: Quis enim jam Imperatorem obſervaret ſi ab Apoſtolico contemnatur? Omnia membra ſequuntur caput, neque ab eo niſi magno ſuo detrimento ſeparari queunt. Certes itaque pro membris caput, pronatis Pater, pro ovibus Paſtor: quia nullo modo Lupirabies praevalet, ubi cura ſollicita paſtoris invigilat. Sit igitur hodierno conſenſui finis, et hoſpitia ſua ſinguli repetant. Cardinales vota noſtra Pontifici referant, Caſinenſeque Caenobium ut mecum foveat noſtra vice precentur, Monachi Electo ſuo quae dicta ſunt referant, et craſtina die quid reſpondere objectis debeant, parent. Tertia diei hora hic adeſſe ſinguli curent, hodiernuſque tractatus, adhibitis notariis, literis mandetur, ne oblivion… tradantur, quae poſteris quoque profutura praevidimus. His dictis in ſua quique diſecſſere. Imperator ad ea quae ſibi imminebant, negotia tractanda reſedit.
Poſtera die utraeque conveniunt diſceptantium partes. At ubi ingreſſis data copia eſt fandi, Girardus Cardinalis dixit, Mandato pietatis veſtrae, Sanctiſsime Imperator, Note his Papal Pride, Obſtinacy, malice.retulimus ſummae Sedis Antiſtiti: Sed haec nullo modo implere ſe poſſe reſpondit, aſſerens, facilius ſe Pontificalia veſtimenta deponere, ac pedibus ſubjecta calcare, quam quae abs te rogantur efficere. Ad haec Imperator pauliſper obticuit, De tunc reliquas diſputationes heſternas concludere juſsit. Girardus dixit, Memini nos die hesterno de Sacramento Caſinenſium Monachorum tractaviſſe, nihilque inde fuiſſe definitum: De eadem igitur denuò tractaturi, denuò proponere debemus ex parte Domini nostri, quae heri quoque propoſuimus, fidem, ſcilicet Apoſtolico à Caſinenſibus Sacramento promittendam, perpetuamque obedientiam, alioquin nunquam illos patietur Domini corporis ac ſanguinis participes fieri. Ad haec Petrus, Constat inquit Dominum Cardinalem hesterni tractatus renovaſſe conflictum, noſtroſque terminos ad rediviva reparaſſe certamina. Nobis contra ſatis ſuperque videtur huic ſententiae Dominicis obiviſſe praeceptis, quibus*See here Book 4. c. 2. p. 706, 707. omnino jurare prohibemur: fidem autem à nobis Sacramento exigi profecto otioſum est, cum hanc sponte ſimus exhibere conſueti. Girardus inquit, Non eſt veritus Monachus coram invictiſſimo Principe mendoſa proferre, dicens Caſinenſes Monachos Romanae Eccleſiae ſemper ſervaſſe fidem, cum conſtat omnibus, eos hactenus ſchiſmaticos eſſe, Abbatemque à ſchiſmatico ordinatum praefeciſſe. Petrus Prudentius inquit, Viri est, non antè quempiam falſitatis arguere quàm ipſum omnibus mendacium in conſpectum dederit, & cum nihil contra poſſit opponi à conſcientia ſua, qui mentitus est, ipſe accuſetur. Inique igitur & obliquè me petit Dominus Cardinalis, qui tacito mendacio me falſitatis inſimulat, proponaetur cauſa, aperiantur mendacia: tunc me fallacem aſſerat, tunc mendacii arguat. Girardus, facilè id quidem probare eſt. Nam cum relicto Innocentio, ſchiſmatico adeſtis, quid niſi infideles fuiſtis? Petrus, Deum ero, inquit, illum nos, an potius nos ille demiſit? Girardus, Eccleſia, inquit, à ſchiſmaticis capta, piiſſimus de ſua ſede est pulſus Epiſcopus: ſicque Italia relicta, properavit ad Gallias. Petrus; Nonne Pastor bonus Christus Jeſus cum diverſitatem, imò unitatem in ſe unitam oſtenderet:Joan. 10. Bonus paſtor, inquit, animam ſuam dat pro ovibus ſuis? Girardus, Haec, inquit, non ſolum verbis, verum & factis oſtendit. Petrus, Rurſus ipſe Dominus, cum deſcripſiſſet optimi facta Pastoris, Mercenarii quoque mores adjunxit, dicens, Mercenarius, & qui non eſt Paſtor, cujus non ſunt oves propriae, videt lupum venientem, & dimittit oves, et fugit. Agnoſcis profectò Evangelii verba. Girardus: Ita ſanè. Petrus, Hocne Romanum agere Pontificem decet? Girardus; Tantò, inquit, magis ab Apoſtolicae ſedis ſunt obſervanda Pontifice, quanto peculiarius ſuſcepit aliis praedicanda. Petrus, Quid igitur? Ovibus ne imputabitur, ſi quid paſtor amiſit? Girardus, minimè, inquit. Petrus, Ergo Monachis imputandum non eſt, ſi Paſtore deſtituti, morſibus lupi patuerunt. Debuit enim Apoſtolicus (ut ait Dominus) oves ſuas non modo non dimittere, verum pro eis quoque mortem libenter amplecti. Ad haec Imperator, Patet, inquit ex aſsertione, Monachi ſi quid peccaverunt, Paſtoris culpa contigiſse, non ovium. Ʋnde rogan…a adhuc eſt Domini Apoſtolici pietas, ut nobiſcum, quae contra nos geſſêre, dimittat. Quare hodiernae quaeſtioni finem placet imponi. Occupati enim Reipublicae curis, diutius his intereſſe non poſſumus; quiſque igitur revertatur ad propria. Cras idem certamen rurſum ineundum eſt. Hoc dicto cum omnium favore diſceſſum eſt.
Altera die, cum piiſsimus Imperator, memoratique Proceres, audituri quae reſidua erant, conſediſsent, hac voce incipit; Cum exercitui, tum omnibus qui intra Romanum orbem ſunt, notiſſimum credimus, quanta in reverentia & obſervatione Caſinenſem Eccleſiam, ut ſuam ſcilicet peculiarem Cameram, majores noſtri habuerunt; & ſuper omnia Monaſteria Imperii Romani dilexerunt, honoribuſque & privilegiis eximis exaltarunt. Deceret itaque dominum quoque Apoſtolicum mecum eandem fovere Eccleſiam quod auxiliante Domino in poſterum fiet. Non eſt autem iſta quae agitatur controverſia, dicenda lis,1 Cor. 12. cum conſtet, membra ſecum litigare non poſſe, neque Caput dicere manui, Neceſſarium te non habeo; neque oculus pedi; viliora ſaepè noſtra utiliora ſunt. Nullus igitur, nos indecens aliquid exiſtimet facere, quod Caſinenſe Monaſterium quaſi tueri videmur. Nam neque cum vel mater filiam, vel conjugem vir, aut filium pater ira ſtimulante caeciderit, ſi quis ſe inter ſaevientem patrem & paventem filium ob…iciat medium, natum que ab immoderata caede patris eripiat, cum manſueverit, pater homini illi indignabitur, ſed contra maximas hab…bit gratias, quod filium è fuis ſubtraxerit manibus: ita et univerſalis mater Eccleſia cum poſita ira requieverit, gratias aget Imperio noſtro, quod ipſius irae ſubdurimus. Agantur ergo quae agenda reſtant: quia nunquam deſiſtam, quin compleam deſiderium meum. His dictis, Girardus Cardinalis dixit, Veſtrae magnitudinis verba, ſacratiſſime Imperator, & ſemper Auguſte, preceſque Domino Innocentio Papae retulimus, ſed nullo pacto, ſine ſacramento Caſinenſes ut recipiat, induci poteſt. Petrus Diaconus dixit, Satis nos feciſſe his, & ex praecepto Domini, & ex Imperialibus edictis exiſtimamus. Alia ſi quae habes, edicito. Girardus, Ignoras, Invictiſſime Imperator, hos quos veſtra magnitudo defendit, cu… Rogerio Siculorum Comite, contra Romanam Eccleſiam veſtrumque conjuraſſe Imperium, nequè non ſolum conjuraſſe, verùn anathematizaſſe & damnaſſe? O Rem inauditam, ut ligati & ligent ſolutos, & ſolvant ligatos! Ad haec Caeſar indicto ſilentio dixit, Quod in me Caſinenſes admiſere libens tolero, gratèque remitto. Exemplo itaque noſtro, quod in Romanum Pontificem commiſerunt, et ipſe dimittat. Girardus, Et ſi Domini noſtri Innocentii pii univerſalis Papae agimus vices, hujuſmodi tamen ſine illo definire non poſſumus. His dictis favente Imperatore diſceſſum eſt. Nocte inſecuta cum Imperator duraret pervigil, Petrus Diaconus genu flexo ante illum ita pro Caſinenſi orabat Eccleſia, Cum omnes mortales vobis militent, ut Domino rerum atque principi, Vos autem ipſi Imperatori Coeleſti pacis, pietatis atque juſtitiae autori, humiliamini: Aliter enim utriuſque vitae ſalus tuta eſſe non poterit, niſi talibus miniſtratoribus gubernetur. Itaque, Imperator invicte, cum Majeſtatem veſtram cunctas per orbem tueri Eccleſias deceat, Caſinenſi tamen Eccleſiae ideo magis te exhibere convenit, quia magis opus habet, cum nobis et loqui licitum non ſit, et indulta ab Imperatoribus privilegia pro nihilo habeantur. Nam Romano Pontifici obtemperandum et ipſe cenſeo: ſed Deum illi quoque praeferendum, libera voce profiteor, neque enim illi irrogatur injuria ſi ſibi praeferatur Deus. Totus in Caſinenſis Eccleſiae dejectione Monasticus ordo vacillat. Te ergo Imperatore, Monachis ſua jura tollentur? Te Imperatore à Monachis Sacramentum extorquebitur? Te tuamque clementiam deprecamur, Imperator Invicte, ne hoc decernas, ne ſtatuas, ne hujuſce decreto ſubſcribas. Indignum profectò eſt, ut te agente abrogetur Caſinenſis Eccleſiae dignitas, ut Cardinalibus proveniat malae voluntatis affectus. Nihil majus eſt religione, nihil ſanctius ordine Monaſtico, nihilique ſublimius Patre Benedicto. Quid reſpondebit Carolomannus pius Imperator Auguſtus? Nonne tibi dicet, Imperium me dimiſiſſe non credidi, quia Lotharium juſtum & ſanctum Imperatorem habebam, Imperium me depoſuiſſe non dolui, quia Imperia mea praeſertim de religione Monaſtica inconvulſa perpetuò manere credebam. Titulos ego pietatis, juſtitiae atque manſuetudinis in Caſino exexeram, has de mundi preſſuris manubias referebam. Quid mihi plus potuit meus hoſtis auferre? modò inquam, modò abrogantur decreta mea. Nunc gravius telum excipio corpore cum a Romano Pontifice mea decreta damnantur. Nunc mihi abrogatur Imperium, et quod eſt gravius, a Pontificibus Romanis, et hoc praeſente fratre meo Imperatore Lothario. Cui enim magis quam ſibi praeſtat Imperator, ſi inſtituta majorum, ſi Caſinenſis Coenobii conſervat? Nulli ergo grave vidiatur, ſi defendimus religionis Monasticae ſiatum. Certe à beato Benedicto ad Innocentium Papam, 113 Romani Pontifices nume rantur, ii omnes Caſinenſe Coenobium dilexerunt, coluerunt, auxerunt, nullus Religionem violavit. Jam verò ſi quid meretur veneranda canities, beatum Benedictum introducamus loquentem; Optime Imperator, Pater Patriae, Caeſar Auguſte, reverere canos meos, in quos aetas me longa provexit. Utantur licite filii mei legibus ſuis, à me ſibi ſalubriter traditis. Decet enim ut vivant meo more. Per hos occiduum Orbem in mea redegi jura, per hos Anglia, multaeque Nationes ad Chriſtum converſae ſunt. Mea eſt horum ſalus, tutela, juvamen. Cum haec & his ſimilia Petrus oraſſet, ad Bertulfi Cancellarii tentorium, Imperatore jubente, regreſſus eſt. Cum igitur evocati Cardinales ad Imperatorem egreſſi eſſent, Girardus ait, Quae heri veſtra ſublimitas juſsit Domino noſtro retulimus: benigne veſtra poſtulata ſuſcepit. Cauſam tamen permoleſtam ſibi a vobis injungi conqueſtus eſt. Ius enim Epiſcopale, quod ſui habuerunt majores, nullo ſe pacto, nulla ratione poſſe dimittere. Lotharius ad haec: Nos, inquit, Caſmenſem Eccleſiam eo magis honorare decet, quo majoribus noſtris in honore ac reverentia habitam ſcimus atque ditatam. Nam ſciat Dominus Apoſtolicus, caſtra, praedia, villas, omnem que Monaſterii poſſeſsionem juris noſtri eſſe. Epiſcopale autem jus ſuum in nullo violamus. Bertulfus Cancellarius dixit: Nil juris ſui Apoſtolicus in Caſinenſe debet habere Coenobium, quod Romani Imperii ſpecialis Camera eſſe decernitur, niſi Abbatis conſecrationem, quam Heinrico Imperatore concedente, habuiſſe, dignoſcitur. Girardus, Placeat ergo conſilium meum vestro Imperio, Caeſar invicte, ut vobis quibus Secularium, Apoſtolico vero ſpiritualium rerum fidem ſacramento confirment. Lotharius; Noſtro valde inhoneſtum videtur Imperio, Majorum noſtrorum non ſervare mandata, eorumque Sanctiſsimis non obedire praeceptis. Nam ſi nos illa negligimus atque no…umus, quis ea ſervabit? Quo pacto alios haec ſervare compellimus, ſi nos ea convellimus? Lex itaque Imperatorum non plus aliis, quam Imperatoribus ipſis conſtituitur. Imo illos hanc magis ſervare convenit, ne a ſeipſis deſciviſſe videantur. Girardus Cardinalis dixit, Non parum quoque Dominus Papa miratur, cum te Eccleſia in Caeſarem orbis dominatorem conſecraverit, cur contra eum niti pro Caſinenſi Eccleſia videaris, quam non ad te ut aſſeris, ſed ad ſe, ut caeteras Eccleſias, pertinere teſtatur. Tum Imperator iratus: Immo (inquit) nos valde miramur, cur noſtris precibus annuere nolit, cum nos ipſius gratia annum jam dimidium in Papilionibus commorati cum Romano exercitu, pecunias in uſus publicos deputatas, in ipſius obſequium converterimus, omneſque ultramontanos populos illi obtemperare fecerimus. Quid ergo mirum, ſi Caſinenſem tuemur Eccleſiam, cum conſtet, id a majoribus noſtris glorioſe actum? & illi quidem eam tanti fecerunt, ut ibi magis quam domi ſepeliri delegerint. Quid de Sanctiſſimo & omni honore nominando Auguſto Carolo dicam, qui relicto Imperii ſceptris, Monaſticam ibi tranſegit vitam? Quid de ipſius Caroli fratre Pipino loquar, qui defunctum apud ſe Monachum fratrem Caſinum, ibi tumulandum, cum honore remiſit? Raches quoque Longobardorum Rex, relicto regno, ad ipſum venerabile Monaſterium venit, monaſticamque ibi exercuit vitam. Quid de Imperatoribus Juſtiniano, Juſtino, Theodorico, Pipino, Carolo, Pipino, Carolo, Magno, binis Ludovicis, Hugone, duobus Lothariis, Alberto, tribus Othonibus, quinque Heinricis? Quid de Conſtantinopolitano & Alexio referam? Qui omnes Caſinenſem Eccleſiam et ſummo affectu dilexerunt, et magnis illuſtrabere muneribus. Adeò Caſinenſis Eccleſia Imperatoribus extitit grata, ut ad ejus liberationem Romani Imperatores cum omni exercitu venerint. Heinricus enim …ius, invictiſſimus, Chriſtaniſſimuſque Imperator ad eam tuendam cum Centum Octoginta millibus Militum Italiam ingreſſus eſt, eaqu… à Capuam Principis ditione ſublatam priſtinae reſtituit dignitati. Conradus autem Imperator Augultus, & Heinricus ipſi iis filius cum Centum Sexaginta Millibus pugnatorum ea, defenſurus Eccleſiam venit, cum Pandulphi nequiſſimi, non aicam Principis ſed Tyranni jugo premeretur. Omittimus nova & noſtra geſta memoria. Antiquiora repetamus locique ſitu, cujus propriè fuerit videa…us. Varro nempe (ut legimus) Romanorum nobiliſſimus ac doctiſſimus hanc ſibi ſedem eligiſſe, extruxiſſe, multiſque illuſtrem monumentis reddidiſſe, cognoſcitur. Ipſum Caſinatem fundum (ut M. Tullius in Philippicis refert) Caeſar Antonio tradidit. At fortaſſis objicitur, Benedictum Patrem Romanae Eccleſiae alumnum, illud inſtruxiſſe Coenobium. Quis id neſciat? Sed Romanorum nobilium ſuſtultus auxilio id eum feciſſe cognoſcimus. Beatiſſimo namque Papa Gregorio referente d… dicimus, Beatum Benedictum una cum Mauro Senatoris equitii Placido …ue Tertulli patricii filio, ad Monasterium Caſinenſe conſtruendum divinitus fuiſſe directum. Alibi quoque expreſſimus, Caſinum cum finibus ſuis à Tertullo pa…ricio jure ſuo haereditarſo praeciſum, Patrique Benedicto traditum legimus. Quid plura? aut Romana Eccleſia Romani Imperii Cameram Caſinenſe Coenobium decenter accipiat, aut ab ea Romanum Imperium irrevocabiliter ſeparabitur. Girardus Cardinalis ait, Nequaquam, invictiſſime Caeſar, vestra indignetur manſuetudo, nec ſuper Domini Apoſtolici indignetur mandatis, neque Domini Innocentii pii & univerſalis Papae mandata videantur injusta. Verùm ſiquid in his displicet, ad eum referatur. His dictis, quarti diei eſt ſolutus conventus.
Manè facto, cum utraeque partes ante Imperatoris praeſentiam conſtitiſſent, Girardus qui vicem Romanae gerebat Eccleſiae, dixit. Noverit veſtra Celſitudo, Caeſar invicte, haec Dominum Apoſtolicum veſtris ita annuiſſe mandatis, ut veſtri cauſa, fidelitate omiſſa, Sacramentum ſolummodo obedientiam que requirat. Interim quoque de electione Abbatis nobis injunxit diſputandum; qua ratione Excommunicatum, et quod gravius eſt, Schiſmaticum (Rinardum) Eccleſiae Chriſti praetulerunt? In which debate Petrus Diaconus proved the right of electing the Abbot to belong only to the Monkes by ſeveral inſtances, without the Popes concurrence; juſtified their election of Rinaldus to be lawfull, anſwering all Girardus his objections to the contrary, who inſiſted principally on the Excommunication and ſchiſm of Rinaldus. Ad haec Imperator reſpondit, Et quae injuſè hactenus gêre Caſinenſes Monachi, eis per omnia impetranda cenſuimus: haec petitionis mea ſumma, quam à Domino Apoſtolico rego, ut eis quae uſque in praeſens incautius admiſerunt, remittantur▪ Sit ergo finis hodierni conflictus. Noſtra iterum rogata ad Papam referantur & poſ… diem quintam quid jubeat audiemus. Has autem indicias idcirco damus; ut definire melius ac ſtature poſsit. His dictis quique ad ſua rediêre. Petrus vero Diaconus in Curia remanſit Imperatoris. Cardinales itaque ad Apoſtolicum redenutes, quae dicta fuerunt ei retulère, dicentes; quendam Romanum eſſe Caſinenſis Eccleſiae, qui ſolus pro ſuo Monaſterio contra Romanam diſceptaret Eccleſiam. Hunc ſi quo conſtrinxeris vinculo, alios omnes pro nihilo reputabis. His Innocentius auditis, interrogat, quod illi genus patriaque ſit? Et illi, Pater (inquit) ejus Gregorii filius fuit, Romanorum Ducis & Conſulis. Tunc Papa, auxiliante Deo, et illum, et alios tali praepedivit compede ut contra ipſum mutire non auderent: vehementi que ira concitatus, cum poſt quartam diem referri Imperatori verba praecepit, Dominium Caſinenſis Eccleſiae non ad illum, ſed ad ſe pertinere, ſicuti et Eccleſiarum reliquarum. Decreveramus, inquit, veſtra interventione infidelitatem dimittere Monachis, verum quia nituntur contra nos, et haec, et alia ab eis inquirenda conſulimus. Mandat deinde Pontifex per Benedictum Capellanum ſuum Petro Diacono, ut ab Imperatoris famulatu recedens, à Caſinenſium quoque fratrum ſocietate ſe ſepararet: indignum eſſe ut Romano genere exortus, exteros praeferat contribulibus, Romanam Eccleſiam linquens: Proinde ſi Caſinenſibus dimiſſis, illos impugnare omnibus modis mallet, ſe illum inter Capellanos ſuos habiturum. Ad quem ille talem remiſit reſponſum, Gratiam agens, quod ſe tanti aeſtimaſſet, ut obſequio ſuo dignum judicaret. Caeterum non poſſe ſe Socios in tali articulo conſtitutos deſerere. Poſt peractum negotium, ſe in ſervitio Sedis Apoſtolicae & Romani in fide Pontificis, quod vixerit, ſi ille vellet, permanſurum. Post haec decernit Papa per omnia loca Caſinenſi Eccleſiae ſubdita literas mittere, ut Caſinenſi Abbati & Monachis non obedirent, omniaque Coenobia quae ſub praepoſitis erant, ſibi Abbates eligerent. Sed omnipotens Deus conſilium Pontificis, voluntatem que impedivit. After this a Ciſtercian Monk ſcoffing at the Monks for adhering to Anacletus, and aſſerting their election of Raincrus to be voyd, forged and reprobate: Ad haec Lotharius, De omnibus (inquit) quae contra nostram Cameram Caſinenſem Eccleſiam Ciſtellenſis objecerat, Petrus Diaconus lucidè ſatis apertéque reſpondit. Sed hujus altercationis iſte ſit finis. Singuli ad hospitium redeant, manè rurſum ad conflictùm redituri.
Die altera, ubi lux eſt reddita terris, Imperator accerſitis Magnatibus ſuis in Conſiſtorio reſedit, & utraſque diſceptantium partes coram ſe ingredi juſsit: Et dum veniſſet Ciſtellenſis, hujuſmodi disputationis initium dedit, &c.
Die altera Girardus Cardinalis ex parte Sedis Apoſtolicae veniens, Imperatore pro tribunali reſidente, ait; Romana Eccleſia, ſacratiſſime Imperator, & ſemper Auguſte, non ab hominibus, neque per hominem, ſed per Ieſum Christum fundata est, qui Petrum Apoſtolorum Principem illuc direxit, cui etiam claves regni coelorum tradidit: & idcirco nullum illius gratia violari debere Apoſtolicus cenſet. Petro autem reſpondente, Nunquam Romanum Pontificem à Caſinenſibus Monachis Sacramentum exegiſſe. Girardus ait, Ideirco eos non haec quaeſiſſe, quia uſque ad illa tempora in Eccleſiae unitate manſiſſent; ſed poſtquam ſchiſma incurriſſent, abſque Sacramento recipiendos non eſſe: protulitque juſſu Papae Innocentii, Capitulum Niceni Concilii, ut revertentes a ſchiſmate abſque Sacramento non reciperentur. Lotharius Imperator dixit, Non vos idcirco congregavi, ut Canonum jura ſervetis, ſed ut benigne, ut leniter cum Eccleſia Caſinenſi ageretis; Meminiſſe debetis, quae in Romana Eccleſia beneficia ipſe contulerim, quot et quanta pericula pro vobis cum exercitu perpeſſus ſim, qualiter annum integrum, ac menſes duos in tentoriis egerim, quot propinquos et amiciſsimos inter bellorum amiſerim fremitus. Non enim Caſinenſes fratres, ad inimicum Pontificis, ſed ad Romanum Imperatorem Eccleſiae propugnatorem confugere. Poſtremo, ſi me ea ſpe fruſtratum eſſe vultis, conteſtor hodie, ſchiſma inter me et Pontificem futurum, et pro amico obſequentiſsimo infeſtiſsimum fore inimicum. Cumque ad hanc Imperatoris vocem exercitus omnis acclamaſſet, rectaque proſecutum, fremens diceret: Primo, per omnes Epiſcopos; Secundo, per Archiepiſcopos; Tertio, per Aquilegienſem Patriarcham; Quarrò, per Abbates; Quintò, per Comites; Sextò, per Marchiones & Principes; Septimo, per Richizam Auguſtam; Octavo, per ſeipſum Imperator Pontificem hac de cauſa rogavit. Mandat dehinc Pontifex Imperatori, de Caſinenſi Eccleſia conſilium ejus voluntatemque ſe facturum. Caeſar hoc nuncio laetior factus, rurſum per ſeipſum Pontificem adiit. Supplicanti itidem pro Caſinenſi Monaſterio: Miror, ait Pontifex, cur tanta pro illis oras instantia, qui te ac me anathematizarunt; qui Petri Leonis filium pro Papa receperunt; qui Coronae alteri obtemperarunt, hactenuſque in priori nequitia durarunt. Tunc Imperator Clementiſſimus totus ſolutus in lachrymas, dixit; Scio equidem illos haec omnia ideo egiſſe, ut integer ad nos Eccleſiae ipſius ſtatus perveniret. Nam ſi ſecus egiſſent, Eccleſia illa ab hostibus noſtris everſa jaceret. Unde oro, ut cenſuram, qua plectendi illi erant, in me retorqueatis. Si caedendi ſunt, ego pro eis dorſum ſubmitto; ſi deponendi, deponi pro eis volo. Tunc Papa, Canonicae ſeveritatis rigorem veſtri cauſa temperamus. Jure enim deponendi erant, qui participarunt excommunicatis, qui Pontificem ſuum Anathematizarunt. Sed nos lenitate uſi atque clementia, veſtri amoris gratia (not for Chriſts ſake, or command) cuncta dimittimus. Ita tamen, ut Filium Petri Leonis ejuſque complices anathematizent, mihique ac ſucceſſoribus meis obedientiam promittant. Iſta dum Imperatori placuiſſent, beatae Martyris Simphoroſae die miſit Imperator Rainerum cum electo & fratribus Heinricum Ducem generum ſuum, Conradum Ducem, nepotem Henrici 5. Imperatoris, Ottonem Conſobrinum ſuum, omneſque Archiepiſcopos, Epiſcopos, Comites, Duces, ac Romani Imperii Proceres. Cumque Papae tentorium appropinquaſſent, Cardinales occurrentes interrogabant, Sifilium Petri Leonis renuere paratus eſſet? Quo sum ille annuiſſet, protinus electum in hac verba jurare fecerunt. Ego Rainaldus refuto et anathematizo Schiſma omne, et omnem Haereſim extollentem ſe adverſus Sanctam et Apoſtolicam Eccleſiam. Anathematizo etiam filium Petri Leonis, et Rogerium Siciliae Comitem, omneſque illorum complices, et obediens ero Domino Papae Innocentio, et Succeſſoribus ſuis canonice intrantibus. Cumque Rainaldus in haec verba juraſſet, reliquos (Monachos) ſimiliter jurare cogebant. Illi autem Patri Benedicto ejuſque ſucceſſoribus ſe juraſſe, atque ideo Sacramentum ſe exhibere non poſſe dicebant. Tunc Rainaldus, ex parte Patris Benedicti, ac ſua praecepit, ut obedientiam, quam B. Benedicto ejuſque ſucceſſoribus ſibique exhibuerant, in manu Papae promitterent. Sicque conſtricti fratres, quod electus ad Evangelia, hoc illi juxta tenorem Chartulae in manu Epiſcopi Hoſtienſis juraverunt, adjectoque hoc inſuper, Quod ſiCaſinenſis à Romana Eccleſia diviſa fuerit, ego in Monaſterio non remanebo, neque Abbati obediam, ſalva Romani Imperii fidelitate. Haec ubi ad Papae libitum impleta ſunt, ab excommunicationis nexu abſoluti, nudis pedibus ad Papae veſtigia, deinde ad oſculum recepti ſunt. Petrum vero Draconum Innocentius ad ſe evocans dixit: Praecipio tibi in virtute Spiritus Sancti, & per Sacramentum, quod hodiè mihi & ſucceſſoribus meis praeſtitiſti, te a…juro, ut quacunque hora literas vel nuncium meum acceperis; non habes licentias ultra remorandi: ſed quamprimum poteris veſtigiis ſedis Apoſtolicae & Pontificis, qui pro tempore fuerit, te repreſentare ſtudeas. Nolo enim ut pia Romana Eccleſia inquietetur. Poſt haec Rainaldus ad Imperatorem deductus, & ab eo magno cum honore ſuſceptus, cum fratribus inter Imperii Capellanos conſtitutus est. Nam uſque ad eam diem Imperatoris obtutibus praeſentatus non fuerat. A…al…volis tamen poſt…a in ſuſpicionem adductus, ſingulari Papae livore depoſitus eſt. Such was this Popes Chriſtian candor, charity, fidelity towards him, after this ſolemn reconciliation, notwithſtanding the Emperors mediation. And to demonſtrate his unparalled ingratitude to the Emperor, who with extraordinary expence and travel had twice by force of Armes ſuppreſſed his Competitor, and reſtored him to his Papal Authority, *Chronicon Caſinenſe, l. 4. c. 118. Cent. Magd. 12. c. 8. col, 1166.Cum ſe Salernitani Imperatori victorioſo Lothario dederent, Papa indigne tulit, quod Imperator eos ſuos eſſe aſſereret, Papa enim contendebat, eos ſui juris eſſe; Which the Emperor would not admit: As for his antient Right of Inveſtitures, and beſtowing Biſhopricks in Germany, he ſtrenuouſly maintained it, as this preſident amongſt others demonſtrates. *Crantz. Metrop. …. 6. c. 12. Cent. Magd. 12 c. 8. col. 1167Circa initium Imperii Lotharii, Magdeburgenſis ſedes v…ca…, tres ſimul inter Canonicos habuit procos. Quilibet enim iſtius Sponſae amore ard…at. Lotharius tres iſtos rejicit, ac Norbertum qui in Burgundia Novum Praemonſtratenſium ordinem excogitaverat, ei loco praeficut. After his death, †Sigeberti Chronicon, An. 1134. p. 13…. Cent. Magd. 12 col. 1162.Nortbertus Innocentii Papae Catholici aequiſſimus fautor, Petri verò Sciſmatici juſtiſſimus execrator, dying in Italy, de exuviis Nortberti poſteà int…r Clericos majoris Eccleſiae & fratres Sanctae Mariae contentio gravis exoritur (non de Doctrina, de qua nihil erant ſollici…) quam quidem ſolus Imperator Lotharius potuit dirimere: Res ad Imperatorem delata eſt, et ejus praecepto, cadaver fratribus Sanctae Mariae attribuitur, quia Monachus extiterit; & cum filiis & fratribus quos in Chriſto genuerat, in Eccleſiae Sanctae Mariae (quam Christo aedificaverat) ſepultus eſt.
How corrupt, unjuſt, this Pope, his Cardinals, and the Court of Rome were, & how ingratefull they proved even to St. Bernard himſelf, after all his travel and pains for them; his Epiſtles to them thus relate to poſterity.*Bernardi Epiſt. 158, 159. ad Dominum Papam Innocentium. Thomas Prior S. Victoris in France; Vir religioſus, in itinere quod induxerat pietas, in opere ſancto, in ſanctorum Comitatu, in Dominico die, certe in ſinu Epiſcopi Pariſienſis, & inter manus ejus, crudeliter ab impiis excerebratus eſt, by the inſtigation of another Clergyman of Noble extraction; who to ſecure himſelf from legal proceedings in France for this murder, appealed to Pope Innocent, and there found favour and protection; Of which St. Bernard thus complained to this Pope; In quantam miſera devenit amentiam, ut fera peſſima quae devoravit Joſeph, vaga & profuga, & tremens ſuper terram, illuc potiſſimum fugam inerit, ubi plus timere oportuit? Sceleratiſsime, tu ſummae aequitatis ſedem, putas eſſe ſpeluncam latronum, aut cubile leonum, &c. S…s inquam impunè ferat, quod utique mira impudentia de veſtra Apoſtolica Authoritate praeſumit, quanta putamus impunitas iſta in Eccleſia parturiet punienda unum de duobus fore, neceſſe eſt, aut nullos ex nobilibus ſive potentibus ſecundum hoc ſeculum, admitti deinceps ad honores Eccleſiaſticos; aut paſſim ad omne illicitum permitti libere Clericos ſacris abuti officiis, ne fortè ſi quiſpiam Zelo Dei accenſus prohibere tentaverit, ferro illico militari reus juſtitiae trucidetur. Atque ita quid ſpirituali gladio, quid cenſurae Eccleſiaſticae, quid Chriſtianae legis & diſciplinae, quid reverentiae ſacerdotali, quid denique divino timori relinquitur, ſi metu potentiae ſecularis nullus mutire jam audeat contra inſolentiam Clericorum? Quid enim inſolentius, quidve indignius in Eccleſia eſſe poteſt, quam ut ſibi quiſque Eccleſiaſticas vendicet dignitates ſeritate armorum, non morum probitate? Quamobrem Domine Pater, aliquid ut videtis prorſus decernendum in hominem quod Eccleſiae proſit, ut ſalus facta hoc tempore per vos transfundatur in poſteros, & cognoſcat generatio altera non ſolum quod fuit praeſumptum, ſed & qualiter ultum. Alioquin ſi ſerpat venenum, nec ſequatur pariter antidotum, multos (quod abſit) habeat perimere. Yet his 160, 161, 162, & 163 Epiſtles prove, that contra jus et fas this murderer found protection at Rome, and ſo eſcaped unpuniſhed.
In his Epiſt. 166. ad Dominum Papam Innocentium (to whom he had complained at large in his 164. Epiſtle, of the fraud, raſhneſſe, injuſtice of the election and conſecration of the unworthy Biſhop of Lingon, againſt the Archbiſhops, Deans and Canons promiſes to him, and this Popes command, without the leaſt redreſſe upon ſeveral Appeals to him againſt his election) he writes thus; Iterum clamo, iterum pulſo, & ſi non clamoſis vocibus, certè lachrymoſis gemitibus; cogit iterare clamores, iterata in nos injuria perditorum & prolongantium iniquitatem ſuam. Confortati ſunt addentes praevaricationem. Apponunt iniquitatem ſuper iniquitatem, & ſuperbia eorum aſcendit ſemper. Invaluit furor, pudor evanuit, & timor Dei. Quem contra tuam, Pater, caſtam juſtamque diſpoſitionem non timuerunt eligere, etiam poſt Appellationem tui nominis auſi ſunt execrare. Et hoc praeſumpſerunt Lugdunenſis, Edunenſis, Matiſconſis, ac amici Cluniacenſis. In fraude & temeritate iſtorum heu quam ingens multitudo ſanctorum turbabitur, ſi angariati fuerint tali portare jugum taliterque impoſitum. Proh nefas, hoc ita accepturi ſunt, ac ſi cogantur genua curvare Baal, Eſay 28aut certe juxta prophetam, pactum facere cum morte, & cum inferno fedus inire. Rogo ubijus, ubi lex, ubi ſacrorum auctoritas Canonum, ubi denique reverentia Majeſtati? Illa, illa, quae nulli negatur oppreſſo, ſoli mihi non profuit Appellatio, Vbi nimirum imperabat aurum, judicabat argentum, leges Canoneſque ſilebant, locum ratio et aequitas non habebant. Eiſdem telis (quod intollerabilius eſt) arcem quoque Apoſtolici culminis oppugnare minantur. Id vero ridiculum; Fundaeta eſt enim ſupra firmam Petram. Sed quid ago? Exceſſi fateor; non eſt meum accuſare quemquam aut reprehendere; ſufficit mihi ut plangam dolorem meum Poſt longam moram multoſque labores quos pro ſervitio Romanae Eccleſiae pertuli, cum tandem placuit Serenitati veſtrae reditum annuere ad fratres meos, etſi fractus viribus Corporis tanquam malè operans, laetus tamen ob manipulos pacis, quos reportabam, ad Monaſterium cum proſperitate perveni. Credidi me de labore evaſiſſe ad requiem, licere mihi utcunque reſarcire ſpiritualium damna ſtudiorum, ac ſanctae quietis detrimenta quae foris incurreram; et ecce tribulatio et anguſtia invenerunt me: En lectulo recubantem plus Cordis quam corporis dolor excruciat. Nec enim Ego deploro temporale incommodum ullum; Anima mea in manibus meis, ſalus ejus in cauſa eſt. Placet vobis, ut illi homini credam animam meam, qui perdidit ſuam? Scio quod non placet. Quamobrem dixi animae meae, expedire magis inire fugam quam & maerore conſumere reſiduum dierum meorum, & nihilominus in periculum ſolertis incidere. At Deus vobis potius inſpiret, quod potius eſt, reducere (viz.) ad memoriam (ſi dignum judicatis) qualiter vobiſcum egerim, & ponere oculos pietatis ſuper puerum veſtrum, & liberare afflictum de anguſtia; quin potius non obliviſci, quanta Deus ipſe fecerit vobis, & in quantulecunque vicem recompenſationis, ad ipſius gloriam, quod tam perperam factum eſt, revocare. This buſineſſe he again preſſed to this Pope, Epiſt. 167. concluding it thus, Niſi iſti à tam ſcelerato, tamque temerario auſu deficiant (ut meipſum nunc ſentio) deficiet in dolore vita mea; & anni mei in gemitibus: Which he thus backed with an*Epiſt. 168. Epiſtle Ad Epiſcopos & Cardinales Romanae Curiae; Vos ſcitis, ſi dignum ducitis recordari, qualiter vobiſcum in tempore malo converſatus ſim, egrediens & regrediens, & pergens ad imperium Regis:Pſ. 114. perſiſtens ac permanens vobiſcum in tentationibus veſtris, ita ut conſumptis penè viribur corporis, vix poſt redditam caelitus pacem Eccleſiae repatriare potuerim. Et recolo hoc non glorians, aut improperans, ſed provocans & efflagitans, monens & repoſcens debitum vestrae miſerationis affectum. Urget neceſſitas modo omnes repetere debitores. Ego vero ſi feci quod facere debui, haud aliud me ex eo quàm ſervum inutilem reputo, juxta ſermonem Domini. Veruntamen ſi feci quod oportuit, aut quod faciendum fuit, nunquid merui vapulare? Et ecce rediens a vobis tribulationem et dolorem inveni, et nomen Domini (to wit, Innocentii Papae) invocavi, ſed non profuit. Invocavi et veſtrum, et non valuit. Siquidem Dii fortes terrae vehementer elevati ſunt,Pſ. 49. 6. Lugdunenſis ſcilicet Achiepiſcopus, & Cluniacenſis Abbas. Hi confidentes in virtute ſua, & in multitudine divitiarum ſuarum gloriantes, adverſum me appropinquaverunt & ſteterunt: Et non adverſum me tantum, ſed adverſum magnam multitudinem ſervorum Dei, adverſum vos, quoque adverſum ſeipſos, contra Deum, contra omnem aequitatem et honeſtatem. Denique impoſuerunt hominem ſuper capita noſtra, quem, proh pudor! & boni horrent, & mali rident. Quo ordine, imo quàm extraordinariè, videat Deus & judicet: Videat, et doleat Romana Curia: Videat, miſereatur et accingatur ad vindictam malefactorum, laudem vero honorum. Quid enim? Placet tibi, domina mundi univerſitati conſtituta eſt, vindex in iram, judex in miſeriam, placet inquam, tibi quod dum ſuperbit impius, incenditur pauper, & ille pauper qui pro tuo ſervitio, cum non haberet Cenſum quam effunderet, ſanguini non pepercit? Dignum ne tibi videtur tua perfrui pace, & noſtram non curare, nec recipere in ſortem conſolationis quos habuiſti conſortes laboris? Si inveni gratiam in oculis veſtris, Pſ. 35: 10.eripite inopem de manu fortiorum ejus, egenum & pauperem, ab eripientibus eum. Alioquin ego quidem ut potero laborabo in gemitu meo, & erunt mihi lachrymae meae panes die ac nocte,Job 6. vobis autem legem illum verſiculum, Qui tollit ab amico miſeriam, Pſal. 37.timorem Domini derelinquit. Et illud, omnes neceſſarii mei receſſerunt à me. Illud quoque, Qui juxta me erant de longe ſteterunt, & vim faciebant, qui quaerebant animam meam.
In his 178 Epiſtle ad Dominum Papam Innocentium, pro Alberone Treverenſi Archiepiſcopo, he writes thus; Querimonia Domini Treverenſis non est ejus ſolius, ſed communis multurum, eorumque praecipuè qui ſinceriori affectu vos diligunt; Vor una omnium qui fideli apud nos cura populis praeſunt, juſticiam in Eccleſia deperire; Annullari Eccleſiae Claves; Epiſcopalem omnino vileſcere authoritatem, dum nemo Epiſcoporum in promptu habeat ulciſci injurias Dei; nulli liceat illicita quaevis, ne in propria quidem Parochia caſtigare. Cauſam referunt in vos, Curiamque Romanam. Recte geſta ab ipſis, (ut aiunt) deſtruitis: juſte deſtructa, ſtatuitis; Quique flagitioſi et contentioſi de populo, ſive de Clero, aut etiam ex Monaſteriis pulſati currunt ad vos, redeuntes jactant et geſtiunt ſe obtinuiſſe tutores, quos magis ultores ſenſiſſe debuerunt; An non gladius Phinees promptiſſimè at que juſtiſſimè eductus fuerat, ad condemnandum inceſtuoſum concubitum Drogonis & Milis? ſed confuſis atque retuſus abiit retrorſum: Scuto nimirum Apoſtolicae defenſionis oppoſito. Proh pudor! quos Cachinnos res iſta movit, et movet Eccleſiae inimicis, eiſque etiam ipſis quorum fortaſſe metu aut favore a recto tramite abducti ſumus? Amici confunduntur, fidelibus inſultatur, Epiſcopi ubique in opprobrium veniunt et contemptum, quorum dum recta judicia contemnuntur, veſtrae quoque plurimum derogatur Auctoritati. Ipſi ſunt enim qui honorem veſtrum zelant, qui veſtra pro pace, & exaltatione laborant fideliter quidem, ſed vereor ne inefficaciter. Quid vobis vires minuitis? quid robur veſtrum deprimitis? Quouſque retunditis arma fidelia militantia vobis; humiliatis cornua erecta veſtrae virtutis, & ſalutis? Plorans plorat deſolationem ſuam apud Tullum Eccleſia Sancti Gengulſi, nec eſt qui conſoletur eam. Quis enim ſe opponat brachio excelſo, torrentis impetui, ſummae arbitrio poteſtatis? &c. Which he thus aggravates in his 179 Epiſtle to him. Quomodo malitia vincit duplicate page duplicate page ſapientiam? Noſti pie Domine, noſti Treverenſem Archiepiſcopum? Scio quod noſti. Noſti & illum Sancti Maximini non ſanctum Abbatem? Puto quia non noſti. Quis dignior honore illo priori? Sic nemo confuſione digmor iſto ſequenti, & tamen iſte honoratus eſt, ille opprobriodatus. Quid peccavit Archiepiſcopus, praedam Eccleſiae ſuae recuperavit, captivam Eccleſiam de manu Laica liberavit, &c.
In his 180 Epiſtle to him, he ſhewes how Popes and the Court of Rome did oft times erre in their determinations by miſinformations. Iterum ſupplicatio, iterum preces, & decies repetitae te non deſinent. Non deſiſtimus, quia non diffidimus. Bonam cauſam habemus, et aequum judicem qui non cunctabitur evacuare quod ſubreptum eſt, cum apparebit quod verum eſt: nec poterit inde ridere qui voluit irridere, ſed ut ſcriptum eſt, Mentita eſt iniquitas ſibi. Hoc ſolet habere praecipuum Apoſtolica ſedes, ut non pigeat revocare quod a ſe forte deprehenderit fraude elicitum, non veritate promeritum. Res plena aequitate, & laude digna, ut de mendacio nemo lucretur, praeſertim apud Sanctam & ſummam Sedem. But notwithſtanding all St. Bernards importunate ſucceſſive Letters, Merits, Piety, the Juſtice of his own and others cauſes he recommended to this Pope Innocent, his Cardinals and Chancellor, the heavier purſe overballanced them, and carried the cauſe, though never ſo unjuſt or irregular, during this Popes domination, as well as his predeceſſors; as theſe Epiſtles and other Teſtimonies evidence.
In his 213 Epiſtle ad Dominum Papam Innocentium, he thus expoſtulates with him for his Injuſtice, in ſtyling him a Traytor to him; Quis mihi faciat Juſtitiam de vobis? Si haberem judicem ad quem vos trahere poſſem, jam nunc oſtenderem vobis quid meremini: Extat quidem Tribunal Chriſti; ſed abſit, ut ad illud appellem vos, quia illic ſi vobis neceſſarium, & mihi poſſibile eſſet, vellem magis totis viribus ſtare, & respondere pro vobis. Itaque recurro ad cum cui in praeſenti datum eſt judicare de Ʋniverſis; hoc eſt, ad vos: Vos appello ad vos; vos judicate inter me & vos. In quo quaeſo puer vester tàm malè meruit de veſtra Paternitate, ut eum inurere et inſignire placeret nota et nomine proditoris? &c. Quisnam ergò constantiae veſtrae, ſuo conſilio, vel magis ſuo dolo ſubripuit, indulta repetere, & quae proceſſêre de labiis veſtris facere irrita? Epiſt. 216, 217. he writes to this Pope, Scriptum eſt, Quod Deus conjunxit, homo ne ſeparet. Mat. 19.Surrexerunt viri audaces qui non timuerunt conjunctos à Deo contra Deum disjungere: Neque id ſolum, inſuper & adjecerunt conjungere non conjungendos, addentes praevaricationem. Lacerantur ſacra Eccleſiae, ſcinduntur proh dolor veſtes Ieſu Chriſti, idque ad cumulum doloris ab his a quibus reſarciri debuerint: Amici tui Deus, & proximi tui adverſum te appropinquaverunt & ſteterunt, &c. Comitem Radulphum & unxorem ejus, Deus conjunxerat per Ministros Eccleſiae, & Eccleſia per Deum,Pſal. 37, qui dedit talem potestatem hominibus: Quomodo quos Deus conjunxit, disjunxit camera? In quo facto illud ſolum convenienter proviſum eſt quod in tenebris facta ſunt opera tenebrarum.Joan. 3. 20. Qui enim malè agit odit lucem, & non venit ad lucem, ut non arguantur opera ejus a luce. Quid meruit Comes Theobaldus? Quid peccavit homo ille? Si peccatum eſt, quod diligit juſtitiam, & odit iniquitatem, non poteſt excuſari. Si peccatum eſt, quod reddit Regi quae Regis ſunt, & quae ſunt Dei, Deo; non potest excuſari. Si*See here, p. 28. Archiepiſcopum Bituricenſem ſuſcepit ad Imperium veſtrum, hoc eſt maximum & primum peccatum: En ſanguis iſte de manu ejus exquicitur, &c. Tribulatio & anguſtia invenerunt nos: Ipſa religio venit in opprobrium & contemptum. Probro ducitur apud nos ſaltem mentionem facere pacis: Nuſquam fides, nuſquam innocentia tuta. Amator innocentiae, pietatis cultor Comes Theobaldus penè traditus in animam inimicorum ejus: And in his excuſatory laſt Epiſtle to this Pope he thus complains he was fallen quite out of his favour (only for his juſt reprehenſions of his Injuſtice, abuſes, and diſobeying his unjuſt commands.) Domino & Patri Reverendiſſimo Innocento B. nihilum id quod eſt.*Epiſtola 218. Putabam me aliquando aliquid vel modicum eſſe; Sed nunc ut ſentio prorſus ad nihilum redactus ſum, dum neſcivi. Nec enim me dixerim omnino nihilum tunc fuiſſe, cum oculi Domini mei ſuper puerum ſuum eſſent, & aures ejus ad preces meas; cum omne quod ſcriberem obviis manibus accepiſſet, & vultu hilari perlegiſſet, benigniſſimè atque pleniſſimè ad omnia poſtulata respondens. Modò autem me merito non modicum dico, ſed nihilum, quoniam ab heri & nudiustertius avertit faciem ſuam à me. Cur hoc? Quid peccavi? Multum fateor, ſi pecunia Cardinalis Yvonis bonae memoriae meo arbitrio diſtributa fuit, & non ad nutum ipſius, quod utique ad aures Domini mei fuiſſe perlatum, mihi relatum eſt which act he juſtified, referring the Pope to his forecited Epiſtle written to his four Cardinals: In fine, he thus complaines of *Epiſtola 182.Henry the Archbiſhop of Sienna his proceedings, juſt like the Popes and Court of Rome, Multiplicatis vobis accuſatores, defenſatores ſubtrahitis; Provocatis adverſarios, patronos offenditis: Vbique apud vos pro ratione voluntas; totum pro imperio, nihil pro timore Dei. Qui de vobis non rident inimici, non conqueruntur amici? Quomodo deveſtitis hominem, non dico judicio non convictum, ſed nec verbo conventum? Quantus hoc verbum ſcandalizabit? quot ora ad ſubſannandum? quot corda ad ſuccendendum movebit? Itane putatis periiſſe juſtitiam de toto orbe, ſicut de veſtro corde, et homo ſic ablatum perdat Archidiaconatum? &c. Haec vobis mordacius audaciuſque quàm velletis audire ſcripſi, ſed non ad inſipientiam vobis ſi velietis corrigere.
That the Kings of France maintained, exerciſed their antient right of Inveſting of Biſhops and Abbots by a Ring and Paſtoral Staff, and uſually gave their Royal aſſents to and confirmed their elections, under Pope Innocent and his Predeceſſors, notwithſtanding all their Canons to the contrary, is evident by theſe Paſſages in St. Bernard, (no Friend to Inveſtitures) who informs us in general: *In caena Domini, De Baptiſmo, &c. Serm. 2. f. 31. L. M.Multa ſiquidem facta propter ſe tantum; alia verò propter alia deſignanda, & ipſa dicuntur ſigna, & ſunt; ut enim de uſualibus ſumamus exemplum; datur annulus abſolute propter annulum, & nulla eſt ſignificatio: datur ad inveſtiendum de haereditate aliqua, & ſignum eſt, ita ut jam dicere poſſet quid accepit: Anulus non valet quicquam, ſed haereditas eſt quam quaerebam. Variae ſunt inveſtiturae ſecundum ea dequibus inveſtimur: Verbi gratia: inveſtitur Canonicus per Librum; Abbas per Baculum, Epiſcopus per Annulum & Baculum. In his 164. Epiſtle to Pope Innocent concerning the Cauſe of the Biſhoprick of Lingon pending by Appeal before him he informs him, that the Biſhop of Lingon being elected, againſt the conſent of the Dean and others, yea againſt the Popes Order & Electors promiſe to him; the Archbp. of Lyons upon St. Bernards importunity refuſing to conſecrate him; he thereupon privily procured an Inveſtiture from the King, and then was ordered to be conſecrated at another day and place: Interim nempe homo qui & conſecrationem fugerat & electionem refutat, feſtinavit ad Regem; Regalium inveſtituram obtinuit, quibus meritis ipſe viderit: Mox directis Epiſtolis, & locus qui aſſignatus fuerat, eſt mutatus, & dies anticipatus, ut loci temporiſque opportunitate ſubſtracta, & copia agendi pariter, ſubtrahatur contradicturis, & conſecrationis dies ſubripiatur appellaturis. Caeterum non eſt conſilium contra conſilium Domini, cujus providentia factum est ut nec contradictores defuerint nec appellatores. Appellatum est à Falcone Decano Lugdunenſis Eccleſiae, &c. and others to the Pope againſt his Conſecration. St. Bernard, as he writ ſeveral Epiſtles to the Pope in favour of the Appellants, ſo he ſent an bEpiſt. 170.Epiſtle ad Ludovicum juniorem Francorum Regem, deſiring him to revoke his Inveſtiture granted to this Biſhop being unduly elected, and unfit for that Charge, and to inveſt the Biſhop duly elected by the contrary Party; Which begins thus: Si totus orbis adverſum me conjuraret, ut quippiam moliter adverſus Regiam majeſtatem, ego tamen Deum timerem, ac ordinatum ab eo Regem offendere temere non auderem: Nec enim ignaro ubi legerim; qui poteſtati reſiſtit, Dei ordinationi reſiſtit, &c. Non imminuetur honor Regis, regnique utilitas per nos: Nam in quo alio regia majeſtas; recte in eo quod factum eſt imminuta dicatur? Electio rite celebrata eſt; electus fidelis eſt; Non eſſet fidelis ſi veſtra autem et non per vos habere vellet. Necdum ad veſtra manum extendit, necdum civitatem veſtram ingreſſus est, necdum prorſus ſe intruſit de aliquo, quanquam invitatio Cleri & Populi, & oppreſſorum afflictio, & vota bonorum id ab eo vehementiſſimè flagitarint, &c. Quae cum ita ſint, opus eſt, ut videtis, maturatione conſilii, non minus veſtro honori, quam noſtrae neceſſitati: & niſi per praeſentes nuncios expectanti populo, qui veſter eſt, Serenitas veſtra pro voto reſponderit, multorum religioſorum adverſum vos (quod non expedit) devota vobis nunc corda turbabitis, et regalibus veſtris ipſis, quae ad Eccleſiam pertinent, non parvum, ut veremur, incommodum acquiretis.c Rom. 19.
In another Epiſtle Ludovico Regi Francorum pro electo Antiſiodorenſi,*Epiſtola 282. he writes thus of the uſual Elections of Bps. in France, the Kings Prerogative to grant Licenſes and approve elections when made, & differences likely to ariſe between the King and Pope in caſe of a Proviſion by the Pope without the King Volui ego unquam in aliquo imminui honorem Regis, dignitatem regni? Deus ſcit, nec veſtra ut confido conſcientia id vobis reſpondet. Videte ne illi magis contra vos faciant qui electiones diſturbant, ne ſint in Eccleſiis qui ſerviant Regi, ſed ipſis de Eccleſiarum redditibus ſerviatur. Ego, ego electioni Antiſiodorenſi interfu…; concors fuit: quia Clerici qui ante hac in partes diſſilierant, ſixe contradictione nunc tandem, Deo miſerante convenerunt. Electum benè novimus, teſtimonium ei perhibemus, quoniam bonus eſt. Neminem prorſus arbitror affuiſſe illi celebritati qui de aſſenſu veſtro dubitaret, cum jam idem aſſenſus veſtris literis teneretur. Quis enim hoc vel cogitare poſſet, repetendum alterum aſſenſum, nec ſufficere unum; praeſertim ubi nulla extunc intervenit altera electio? Nunquid quociens diſſenſerint Clerici, totiens erit requirendus favor Regis? Nec ratio, nec conſuetudo hoc habet. Denique nuper, ſi recordamini, in S…eſſionenſi Eccleſia quotiens ad eligendum Clerici convenerunt, quotiens diſſerſerunt, & infecto negotio diſceſſerunt, nec tamen exiſtimo totiens repetiſſe aſſenſum veſtrum quem ſemel promeruerant. Ita eſt Dominus Rex, non eſt quod debeatis reprobare factas electiones quibus ut fierent ſemel vos aſſenſiſſe conſtiterit. Sed ſunt aliqui qui vos conturbant, & conturbaremtuntur Eccleſias, ſua lucra ſectantes; quodque gravius est, ſummi Pontificis et Sereniſsimi Regis mutuam gratiam et amorem Diabolico ſtudio dirumpere molientes. Abſit hoc: judicium portabunt quicunque ſunt illi, et Rex ſemper faciet quod bonus Rex ſicut hactenus fecit. Itaque citò mandentur jocundiora, ne diutius ſedeat in triſtitia Eccleſia tamdiu jam vexata & afflicta. De perſona nulla ſubeat ſuspicio, aut ego nimium fallor, aut fidelis erit, et Regi beneplacitum ſuperea. Conſido in Domino quod non contriſtabitis multitudinem Sanctorum qui ſunt in illo Epiſcopatu, nec me ſervum veſtrum, qui, ut verum fatear, nihil aequè unquam à vobis moleſtum pertuli, quàm ſi in hoc conſilio quod non eveniat, praeſtiteritis.
The Continuator of Sigeberts Chronicle (Robertus de Monte) informs us;Anno 1241. f. 139. b. & An. 1243. f. 140. Centur. Magd. 12. c. 10. col. 1248. that Anno 1241. there aroſe a great difference between this Pope and the King of France, by reaſon of his making and conſecrating one Peter Archbiſhop of Bituris by his Proviſion, without the Kings conſent. Orta diſſenſione inter Papam Romanum, & Francorum Regem Ludovicum Eccleſia Gallicana turbatur. Defuncto enim Alberico Bituricenſi Archiepiſcopo, miſſus eſt Petrus a Papa Innocentio eidem Eccleſiae Paſtor conſecratus, ſed a Rege Ludovico repudiatus, eo quod ſine ejus aſſenſu fuerit ordinatus, in Civitatem minime recipitur; cujus partes quia propter reverentiam ſeu voluntatem Papae Comes Theobaldus fovere videbatur, ſimultas quae ſopita putabatur inter Regem et ipſum coepit repullulare: The King beſieging his Caſtles, and raiſing War againſt him as a Traytor, for receiving and aſſiſting this Pſeudo-Archbiſhop Peter, by the Popes command, burning a Church & no leſſe then 1300 ſoules therein in his Caſtle of Vitriacum, which he took by force; for which he was ſharply reprehended by St.*See Bernardi Epiſt. 216, 217. 219, 220, 221, & here, p. 378. Bernard, † Hiſt. Angl. Ann. 1146. p. 77. Philip de Mornay, Hiſt. Papatus, p. 300& excommunicated by Pope Innocent. After this (as*Rex Francorum Lodowicus à Papa Eugenio excommunicatus. Mat. Paris informs us) An. 1146. Eodem Anno Papa Eugenius Pariſiis veniens, conſecravit Petrum quendam Aimerici Eccleſiae Romanae Cancellarii nepotem, in Archiepiſcopum Bituricenſem. contra Lodowici Regis Franciae voluntatem. Quod Rex injuria ſuae dignitatis factum vehementer indignans, propoſitis publice ſacroſanctis reliquiis, in praeſentia multorum juravit, quod Archiepiſcopus praefatus, quamdiu ipſe viveret, Civitatem Bituricam non intraret. Sic per triennium Regis perſona ſubjacuit interdicto. In quamcunque civitatem, vicum vel caſtellum intrabat, ſuſpendebatur celebratio divinorum. (Such was the atheiſm of theſe Popes to preferr every punctilio of their own abſolute wills and uſurpations, before the Sacred publike Worſhip of God himſelf, and the peoples ſalvation) Tandem Bernardi Abbate Claravallenſi perſuadente ad hoc, eſt Cor Regis inclinatum, ut Archiepiſcopum reciperet, et pro tranſgreſsione perjurii, Hieroſolymam ſe promitteret profecturum. Igitur per totam Galliam, fit exactio generalis, nec genus, vel ordo, aut dignitas, quempiam excuſavit, quin auxilium Regi conferret. Vnde factum eſt, ut ejus peregrinatio multis imprecationibus perſequeretur. A remedy farr worſe then the diſeaſe, and an over-dear compenſation for his perjury in departing with an antient royal indiſputable prerogative, againſt his ſolemn Oath.