Reader
Poems · John Milton

Poems, Encomia

HAec quae ſequuntur de Authore teſtimonia, tametſi ipſe intelligebat non tam de ſe quam ſupra ſe eſſe dicta, eo quod praeclaro ingenio viri, nec non amici ita fere ſolent laudare, ut omnia ſuis potius virtutibus, quam veritati congruentia nimis cupide affingant, noluit tamen horum egregiam in ſe voluntatem non eſſe notam; Cum alii praeſertim ut id faceret magnopere ſuaderent. Dum enim nimiae laudis invidiam totis ab ſe viribus amolitur, ſibique quod plus aequo eſt non attributum eſſe mavult, judicium interim hominum cordatorum atque illuſtrium quin ſummo ſibi honori ducat, negare non poteſt.

Joannes Baptiſta Manſus, Marchio Villenſis Neapolitanus ad Joannem Miltonium Anglum.

VT mens, forma, decor, facies, mos, ſi pietas sic,

Non Anglus, verùm herclè Angelus ipſe sores.

Ad Joannem Miltonem Anglum triplici poeſeos laurea coronandum Graeca nimirum, Latina, atque Hetruſca, Epigramma Joannis Salſilli Romani.

CEde Meles, cedat depreſſa Mincius urna;

Sebetus Taſſum deſinat uſque loqui;

At Thameſis victor cunctis ferat altior undas,

Nam per te, Milto, par tribus unus erit.

Ad Joannem Miltonum.

GRaecia Maeonidem, jactet ſibi Roma Maronem,

Anglia Miltonum jactat utrique parem.

Selvaggi

Al Signor Gio. Miltoni Nobile Ingleſe. O D E.

ERgimi all' Etra o Clio

Perche di ſtelle intrecciero corona

Non piu del Biondo Dio

La Fronde eterna in Pindo, e in Elicona,

Diensi a merto maggior, maggiori i fregi,

A' celeſte virtu celeſti pregi.

Non puo del tempo edace

Rimaner preda, eterno alto valore

Non puo l'oblio rapace

Furar dalle memorie eccelſo onore,

Su l'arco di mia cetra un dardo forte

Virtu m'addatti, e feriro la morte.

Del Ocean profondo

Cinta dagli ampi gorghi Anglia riſiede

Separata dal mondo,

Pero che il ſuo valor l'umano eccede:

Queſta feconda ſa produrre Eroi,

Ch' hanno a ragion del ſovruman tra noi.

Alla virtu sbandita

Danno ne i petti lor fido ricetto,

Quella gli e ſol gradita,

Perche in lei ſantrovar gioia, e diletto;

Ridillo tu, Giovanni, e moſtra in tanto

Con tua vera virtu, vero il mio Canto.

Lungi dal Patrio lido

Spinſe Zeuſi l'induſtre ardente brama;

Ch' udio d' Helena il grido

Con aurea tromba rimbombar la fama,

E per poterla effigiare al paro

Dalle piu belle Idee traſſe il priu raro.

Coſi l' Ape Ingegnoſa

Trae con induſtria il ſuo liquor pregiato

Dal giglio e dalla roſa,

E quanti vaghi fiori ornano il prato;

Formano un dolce ſuon diverſe Chorde,

Fan varie voci melodia concorde.

Di bella gloria amante

Milton dal Ciel natio per varie parti

Le peregrine piante

Volgeſti a ricercar ſcienze, ed arti;

Del Gallo regnator vedeſti i Regni,

E dell' Italia ancor gl' Eroi piu degni.

Fabro quaſi divino

Sol virtu rintracciando il tuo penſiero

Vide in ogni confino

Chi di nobil valor calca il ſentiero;

L' ottimo dal miglior dopo ſcegliea

Per fabbricar d'ogni virtu l' Idea.

Quanti nacquero in Flora

O in lei del parlar Toſco appreſer l' arte,

La cui memoria onora

Il mondo fatta eterna in dotte carte,

Voleſti ricercar per tuo teſoro,

E parlaſti con lor nell' opre loro.

Nell' altera Babelle

Per te il parlar confuſe Giove in vano,

Che per varie favelle

Di ſe ſteſſa trofeo cadde ſu'l piano:

Ch' Ode oltr' all Anglia il ſuo piu degno Idioma

Spagna, Francia, Toſcana, e Grecia e Roma.

I piu profondi arcani

Ch' occulta la natura e in cielo e in terra

Ch' a Ingegni ſovrumani

Troppo avara tal' hor gli chiude, e ſerra,

Chiaramente conoſci, e giungi al fine

Della moral virtude al gran confine.

Non batta il Tempo l' ale,

Fermiſi immoto, e in un fermin ſi gl' anni,

Che di virtu immortale

Scorron di troppo ingiurioſi a i danni;

Che s' opre degne di Poema e ſtoria

Furon gia, l' hai preſenti alla memoria.

Dammi tua dolce Cetra

Se vuoi ch'io dica del tuo dolce canto,

Ch' inalz indoti all' Etra

Di farti huomo celeſte ottiene il vanto,

Il Tamigi il dira che gl' e conceſſo

Per te ſuo cigno pareggiar Permeſſo.

Io che in riva del Arno

Tento ſpiegar tuo merto alto, e preclaro

So che fatico indarno,

E ad ammirar, non a lodarlo imparo;

Freno dunque la lingua, e aſcolto il core

Che ti prende a lodar con lo ſtupore.

Del ſig. Antonio Francini gentilhuomo Fiorentino.

JOANNI MLTONI LONDINENS 1.

Juveni Patria, virtutibus eximio,

VIro qui multa peregrinatione, ſtudio cuncta, orbis terrarum loca perſpexit, ut novus Ulyſſes omnia ubique ab omnibus apprehenderet.

Polyglotto, in cujus ore linguae jam deperditae ſic reviviſcunt, ut idiomata omnia ſint in ejus laudibus infacunda; Et jure ea percallet ut admirationes & plauſus populorum ab propria ſapientia excitatos, intelligat.

Illi, cujus animi dotes corporiſque, ſenſus ad admirationem commovent, & per ipſam motum cuique auferunt; cujus opera ad plauſus hortantur, ſed venuſtate vocem laudatoribus adimunt.

Cui in Memoria totus Orbis: In Intellectu Sapientia: In voluntate ardor gloriae: In ore Eloquentia: Harmonicos coeleſtium Sphaerarum ſonitus Aſtronomia Duce audienti; Characteres mirabilium naturae per quos Dei magnitudo deſcribitur magiſtra Philoſophia legenti; Antiquitatum latebras, vetuſtatis excidia, eruditionis ambages comite aſſidua autorum Lectione.

Exquirenti, reſtauranti, percurrenti.

At cur nitor in arduum?

Illi in cujus virtutibus evulgandis or a Famae non ſufficiant, nec hominum ſtupor in laudandis ſatis eſt. Reverentiae & amoris ergo hoc ejus meritis debitum admirationis tributum offert Carolus Datus Patricius Florentinus.

Tanto homini ſervus, tantae virtutis amator.