Sermons Preached Upon Sundry Occasions, Thesis 2 – Title page 3
Theſis. Fides juſtificat ſub ratione inſtrumenti.
FIdem juſtificare in praeſenti quaeſtione ſupponimus, ut ab omnibus Theologis ultrò conceſſam veritatem: Neque de juſtificationis vocabulo litem movebimus, quippe quod ſenſu forenſi & judiciali, ex idiomate cùm Ebraico, tum Graeco, uſitatiſsimo inſuper Scripturae dicendi modo, accipi debere (exceptis Pontiflciis) abunde ſatis inter nos & Adverſarios convenit. Quid per Fidem volumus luculenter conſtabit ex actu ejus formali; quem ſtatuimus eſſe, non nudum aſſenſum cum Pontificiis, nec foreign, ſeu de ſalute certiorationem (nè ſcrupulos & laqueos conſcientiis infirmorum injiciamus): ſed fiducialem innitentiam, ſeu recumbentiam in Chriſtum, quem in foedere Evangelico oblatum ſtatuimus eſſe objectum ſpecificum fidei juſtificant is. Fidei quae juſtificat objectum generale aſſerimus eſſe totum Dei verbum; ſpeciale, Christum Mediatorem; formale quod juſtificat, Christum ut Pontificem, Sacerdotem, ut foreign & pretium redemptionis nostrae; non quòd Christi officia in negotio justification is disjungimus, ſed distinguimus: quam distinctionem, quia ut levidenſem, & luſoriam ſugillant Adverſarii, pari inſtantiâ viſum est dilucidare. Ac ſi quit morbo laborans & in mortis confinio poſitus, virum adiret curationem ab eo & ſalutem expectans, petens quem Theologum, Juris-conſultum, Medicum ſimul probè nôrit: …i dubio procul innititur & confidit, quà Medicus, non quà Theologus, aut Juris-conſultus; etiamſi ſit haec omnia, & ſingulis horum pro re nata fungatur officiis. Suffragatur Scriptura, capitis ad Romanos quinti verſu nono; foreign. Modus autem, quo Fides juſtificat, impraeſentiarum controvertitur; de quo quinque obſervavimus celebriorum Theologorum opiniones.
Prima eſt eorum, qui exiſtimant Fidem juſtificare declarativè tantùm, & quoad ſenſum conſcientiae internum. Haec Helena, haec Diana Antinomorū; quibus calculum adjecit acutiſsimus Maccovius, apud Pag. 79▪quem fide juſtificari nil aliud eſt, quàm quòd fide cognoſcimus, & ſentimus nos eſſe juſtos coram Deo. Hujus ſententiae Hyperaspiſtes in diverſas eunt ſententias. Strenuus ille Gratiae divinae aſſertor, & Remonſtrantium Malleus (non ſine aliquo honoris titulo nominandus) Twiſſius, ab aeterno factam electorum omnium juſtificationem voluit. Nuper laudatus Maccovius ab eo tempore quo Chriſtus promiſſus eſt in Mediatorem, Geneſeos capitis tertii verſu decimo-quinto. Criſpus, Antinomorum Anteſignanus & Coryphaeus, in morte Crucis, cùm poenas peccatis nostris debitas perſolvit Christus, nos à reatu ſolutos, & juſtificatos aſſerit. Alii juſtificationem fieri volunt, cùm Spiritus nos Chriſto unit; quam unionem fidei antecedaneam aſſerunt; quâ accedente dehinc oritur juſtificationis noſtrae ſenſus.
Secunda eſt eorum, qui fidem volunt juſtificare diſpoſitivè & inchoativè; in quantum radix est ceterarum virtutum, & qualitativa praeparatio ſubjecti ad juſtificationis privilegium. Cui porrò adjungunt Bellarminus, & Concilium Tridentinum, ſpem, timorem, dilectionem, poenitentiam, propoſitum ſuſcipiendi Sacramentum, & propoſitum novae vitae. Nudum aſſenſum volunt eſſe diſpoſitionem; Fidem charitate formatam partem iſtius juſtitiae inhaerentis, quâ coram Deo juſtificam…r: hanc ſententiam junctis ſuffragiis Pontificii profitentur.
Tertia eſt eorum, qui volunt fidem juſtificare formaliter, in quantum actus fidei eſt res imputata, & à Deo virtute ſecundi Foederis, per gratioſam acceptilationem habita loco iſtius perfectae juſtitiae, quam primum Foedus poſtulabat. Hanc amplectuntur Sociniani & Remonſtrantes. Fides eſt objectum imputationis, inquit Arminius, epiſtolâ ad Hippolytum. Deo viſum eſt fidem noſtram juſtitiae loco nobis ducere; ità Socinus. Sed pleniſsimè hanc explicant ſententiam Lib. 4. de Servatore, cap. 4. Pag. 291.Remonſtrantes Dordrechtani. Foedus illud novae gratiae, quod Deus Pater per mortis Chriſti interventum cum hominibus pepegit, non in eo conſiſtit, quòd per fidem, quatenus meritum Chriſti apprehendit, coram Deo juſtificemur; ſed in hoc, quòd abrogatâ perfecta obedientiae legalis exactione, fidem ipſam & fidei obedientiam imperfectam pro perfecta legis obedientia reputet, & vitae aeternae premio gratiosè dignam cenſeat.
Quarta eſt eorum, qui volunt fidem juſtificare conditionaliter, quatenus unà cum ſincera obedientia eſt conditio novi Foederis, & cauſa ſine qua non juſtificationis. In hanc ſententiam eunt Doctores Sociniani. Obedientia, quam Chriſto praeſtamus, licêt nec efficiens nec meritoria, tamen cauſa ſine qua non eſt juſtificationis coram Deo: Verba ſunt Anonymi Scriptoris Sociniani. Fides non eſt accuratè loquendo, cauſa inſtrumentalis; ſed ſine qua non juſtificationis noſtrae: hinc enim dicitur nos fide juſtificari, inquit Smalcius. Diligenter cavere debemus, nè vitae ſanctitatem & innocentiam cauſamDiſput. 4. contr. Fratz. juſtificationis noſtrae vel efficientem, aut impulſivam eſſe affirmamus, ſed tantummodo cauſam, ſine qua eam nobis non contingere decrevit Deus. Verba ſunt Socini in Synopſi juſtificationis. Non difficile eſſet plura id genus, è Crellii, Volkelii, Socini ſcriptis proferre teſtimonia, ni vobis et taedio eſſet et faſtidio. Haec obiter notare viſum eſt, ut ſentiamus quàm dolendum ſit, è noſiris etiam Theologis quoſdam, eósque (quod dolendum magis adhuc) cùm eruditione, tum pietate inſignes, ſub infelici hoc Socinianorum vexillo militare: útque intelligant juvenes ſe, dum in hanc opinionem vel coecâ temeritate, vel nimiâ virorum admiratione abrepti, praecipites ſe dent, Socini, Haereticorum peſsimi, premere veſtigia.
Quinta et ultima eſt eorum, qui volunt fidem juſtificare inſtrumentaliter, relativè ſeu organicè, in quantum reſpicit objectum juſtificans, Chriſtum nimirum, cujus reſpectu capacitatem habet admiſsivam et receptivam. Haec receptiſsima eſt Theologorum celeberrimorum ſententia, à qua mihi religio eſt vel latum unguem diſcedere: utpote quae longiſsimè abeſt ab Haereticorum erroribus, omnem praeripit hominibus gloriandi anſam, operum elevat dignitatem, totámque juſtificationis gloriam Deo et Chriſto in ſolidum tribuit. Non vos latet (Viri, Patres, Fratrésque) quàm perplexa et nodoſa ſit haec juſtificationis doctrina, quantae de cauſa formali, meritoria, & id genus aliis in Scholis agitantur lites, quantóque cum ſententiarum animorúmque divortio. Inter omnes autem ſuper hoc fundamentali religionis noſtrae articulo controverſias, haec, quam prae manibus habemus (ſi Chemnitio fides ſit habenda) non infimae notae eſt; cujus verba (nè videar hodie de lana caprina, aut rei nullius momenti, litem moviſſe, útque, ſi quod ſit in Auditorum mentibus, amoliar praejudicium) lubet hic referre. Controverſia (inquit ille in loco de juſtificatione) de cauſa inſtrumentali una eſt ex praecipuis, hanc enim doctrinam Diabolus odioſiùs oppugnat; quia bene nôrit cauſas efficientes ſine applicatione non prodeſſe nobis ad ſalutem, ideo ſpargit varias corruptelas, applicationem fieri operibus, vel propriis, vel alienis, vel fide & operibus ſimul. Et alibi omne ſuum artificium eò confert, ut organum applicationis vel eripiat, vel labefactet, vel depravet: quod totis viribus conati ſunt Pontificii, Sociniani, utinam et non è noſtris nonnulli.
Totam quam ſuſcepimus provinciam eâ, quam rei majeſtas patitur, et loci veſtrûmque ratio poſiulat, brevitate, quinque concluſionibus expediam.
Concluſio prima. Juſtificatio fidei non eſt declarativa quoad ſenſum, ſed conſtitutiva quoad ſtatum. Cujus ratio in promptu eſt: quòd ſenſus justificationis oritur ex actu reflexo, ipſa juſtificatio ex actu directo fidei in Chriſtum recumbentis. Quin et juſtificari dicimur foreign, coram Deo: Ergò non terminativè tantùm in conſcientia.Rom. 3. 20. Justificationis inſuper ſenſum amitti poſſe, & à juſtificato abeſſe experiuntur ſaepius & conqueruntur Sancti. Hinc illae Davidis lacrymae, hinc frequentes Sanctorum planctus gemitúsque. Imò diu ſaepius est priuſquam Sancti aſſurgere poſſunt ad ſenſum juſtificationis ſuae: qui postea per recidivationes peccatorum labefactatur, imò obruitur. Senſus inſuper favoris divini fructus est, non eſſentia juſtificationis: foreign, inquit Apostolus. Ceterae virtutes, Rom. 5. 1.ut fructus Spiritûs, & juſtificationis foreign, nos juſtos declarant, nullibi tamen iis juſtificationem adſcribit Scriptura. Et ut haec veritas extra omnem controverſiae ponatur aleam, perpendite locum Apoſtoli (ad Romanos cap. 5. verſ. 19.) Sicut per inobedientiam unius illius hominis peccatores conſtituti ſunt multi, ſic per obedientiam unius (ſcilicet Chriſti à Deo imputatam, & fide apprehenſam) foreign: ergò non ſolùm declarativè in conſcientia. Ut autem antedictis erroribus tempeſtivè occurramus, dicimus
Primò, Juſtificationem ab aeterno factam non eſſe. Agnoſcimus quid analogum justificationi in decreto Dei; quod tamen, cùm ſit actio immanens, non eſt productivum effectûs ad extra; neque aliquam efficit realem mutationem in ſubjecto: quae ubicunque fit, ſive moraliter, ſive Phyſicè, neceſſariò fit per actionem tranſeuntem. Tritum eſt in Scholis, Praedeſtinationem nihil ponere in Praedeſtinato. Juſtificationis inſuper decretum ſupponit ſolum eſſe cognitum, actualis juſtificatio perſonae poſtulat exiſtentiam: enimvero ubi nullus realis reatus, ibi abſolutio actualis impoſsibilis eſt. Quod enim Maccovius cum Antinomis objicit, res ſcilicet ab aeterno habere eſſe cognitum, nihili est, quippe quòd praecognitio divina, cùm ſit actus immanens, nil ponit in objecto. Neque diffitemur juſtificationem habere eſſe cognitum in mente divina ab aeterno, quae, cùm per actionem tranſeuntem completur, fit mutatio in ſubjecto, non in Deo; quia actiones tranſeuntes dant ſolùm extrinſecas denominationes Deo. Non diſsimili modo, ac ſi Architectus ſecum hodie ſtatueret cras domum aedificare; exſtructâ domo, mutatio tranſit in objectum, manente Architecti propoſito. Et, ut quod res est dicam, verè portentoſa est haec aeterna juſtificatio. Elevat merita Christi, inania reddit omnia justificationis media, non liceret (quod Sanctis ſemper in uſu fuiſſe legimus) remiſſionem peccatorum, ſed remiſſionis ſenſum à Deo petere: hinc ſequeretur perinde juſtos eſſe electos antecedenter ad fidem ac poſt fidem; imò filios eſſe Dei quos Scriptura pronuntiat filios irae.Epheſ. 1. 3.
Secundò, Neque quamprimùm facta eſt promiſſio juſtificari dicimur, niſi virtualiter: hoc eſt, impletâ conditione, quae fit per fidem. Certitudinem futuritionis fundatam aſſerimus in promiſſo, quo fidelitate ſuâ Deus ſe electis obſtringit, ob interventum ſatisfactionis Chriſti, & beneficium ſub conditione, & ipſam conditionem ex gratuita miſericordia conferre.
Tertiò, Ne que in morte Chriſti juſtificari dicuntur electi. Justificationem meritoriam in morte Chriſti agnoſcimus, dicente Apoſtolo, Deus erat in Chriſto mundum reconcilians ſibi: hoc eſt, quoad pretii 2 Cor. 5. 19.ſolutionem & dationem; cujus beneficium voluit in credentes ſolùm redundare. Per ſeipſum fecit purificationem peccatorum noſtrorum, ad Hebraeos cap. 1. ver. 3. hoc eſt; quoad pretium, & ſacrificii perfectionem. Fide opus eſſe aſſerimus, non ad ſolutionem, ſed ad applicationem. Partum est jus ad justificationem morte Chriſti, actualiter fit fide. Ut debitor abſolvatur, requiritur non ſolùm ſolutio debiti à creditore facta, ſed deſideratur inſuper acquieſcentia creditoris in ista ſolutione, & acceptatio à parte debitoris, quâ ſibi propriam faciat. Facillimè haec ad justificationem accommodantur, ad qu…m requiritur, praeter acquieſcentiam Patris in ſolutione pretii à ſponſore noſtro facti, applicatio, & receptio fidei: Uti pharmacum, à peritiſsimo licèt Medico praeparatum, & morbo accommodatiſsimum, aegroto tamen non valet ad ſalutem, niſi ſumatur. Omnes promiſcuè ſub condemnatione, & maledictione legis, irâ Dei, poteſtate mortis eſſe, antecedenter ad fidem pronunciat Scriptura, non obſtante Chriſti ſatisfactione in cruce factâ. An Chriſtus loco electorum erat juſtificatus & abſolutus (quam juſtificationem myſticam vocat è noſtris vir doctus) mihi, fateor, adhuc non conſtat, neque ſum auſus, tacente Scripturâ, definire.
Quartò, Falſiſsimum, utpote cùm foreign tum foreign, commentum eſt, dari unionem cum Chriſto antecedenter ad fidem, cùm ſpiritus nos Christo unit ingenerando fidem in cordibus noſtris. Operantem Spiritum agnoſcimus antecedenter ad fidem; ſaltem ordine naturae; at inhabitantem, & nos Chriſto agglutinantem negamus. Inhabitat Chriſtus per fidem in cordibus veſtris, inquit Apoſtolus ad Epheſios, cap. 3. ver. 17. Et, Promiſſum Spiritum accipimus per fidem, ad Galatas, cap. 3. ver. 14.
Ex ſupradictis conſtabit juſtificationem fieri in tempore, & concomitanter ad fidem, eodem temporis, licèt diverſo naturae, inſtanti; & fi… ri per actionem tranſeuntem, cujus effectus eſt mutatio moralis, non quoad ſenſum ſolùm, ſed quoad ſtatum.
Concluſio ſecunda. Fides non juſtificat per modum diſpoſitionis,Concluſ. 2. aut praeviae, & inhaerentis qualitatis. Hoc Pontificiorum commentum eſt, quorum foreign hac in re eſſe videtur, quòd juſtificationem fieri volunt per motum Phyſicum, productivum juſtitiae inhaerentis per modum formae: ad cujus introductionem Fidem (hoc eſt, nudum aſſenſum) timorem, ſpem, id genus alias diſpoſitiones, ut ſubjectum qualitativè praeparantes, poſtulant; prout factum cernimus in ordine ad productionem formarum Phyſicarum: cùm nos aſſerimus in juſtificatione fieri non Phyſicam & poſitivam, ſed moralem & relativam mutationem, uti infrà pleniùs patebit. Sufficiat interim monere praeparatoriam hanc fidei juſtificationem repugnare,
Primò, Scripturae.
Secundò, Rationi.
Tertiò, Doctrinae Pontificiae.
Primò, Scripturae, quae nullibi dicit fidem diſponere adjuſtificationem, ſed juſtificare ſeu recipere donum juſtitiae abſque operibus. At Rom. 5. 17.quocunque nomine vocetur haec diſpoſitio, ſub operibus comprehenditur, ut diſertè loquitur Apoſtolus ad Romanos, cap. 9. ver. 30. Quid igitur dicimus? Gentes, quae non ſectabantur juſtitiam, juſtitiam apprehendiſſe; Ergò ſine operibus praeparatoriis. Impios inſuper (videlicet antecedenter, licèt non reduplicativè & conſequenter tales) Deum juſtifi…re aſſerit idem Paulus ad Romanos, cap. 4. verſ. 5. ideóque non per fidem, ſpem, timorem, id genus alias diſpoſitiones praeparatos.
Secundò, Rationi: quia hae diſpoſitiones Hypocritis, imò daemonibus inſunt, qui credunt & contremiſcunt. Peſsimè inſuper ſanctificationemJac. 2. 19. cum juſtificatione confundunt Pontificii, quae, cùm non introducitur in ſubjectum, ſed per imputationem fit, non eget praeparatoriis diſpoſitionibus.
Tertiò, Doctrinae Pontificiae. Quomodo enim hoc de diſpoſitionibus praeparatoriis dogma cum opere operato Sacramentorum cohaeret (quod junctim proſitentur Pontificii) ipſi viderint, vos judicate. Concludimus cum Apoſtolo, Hominem juſtificari fide, non ſolùm ergò ad juſtificationem Rom. 3. 28.diſponi.
Concluſio tertia. Fides non juſtificat formaliter, ità ut vel habitus vel actus fidei à Deo nobis imputetur ad juſtitiam, virtute Novi Foederis. Tum quia hoc modo conſiderata eſt pars inhaerentis juſtitiae, & propriae, quam tamen Apoſtolus juſtitiae, quâ juſtificamur, è diametro opponit, ad Philippenſes, cap. 3. verſ. 9. Ut comperiar in Chriſto, foreign. Actus fidei opus eſt, ideóque fidei, in quantum juſtificat, contradicitur, ut liquet ex Apoſtolo, ad Romanos, cap. 4. ver. 5. Ei qui non operatur, ſed credit, &c. quae verba ſi de actu fidei interpretemur ſenſus loci eſſet; Ei qui non operatur ſed qui operatur fides imputatur ad juſtitiam; ità verſu ſexto, David beatum declarat, cui Deus imputat juſtitiam abſ que operibus; quod perinde eſſet juxta hanc opinionem, ac ſi dixiſſet Apoſtolus, Cui Deus imputat opus ſine operibus. Dogma profectò hoc est periculoſum adeò, ut totam evertit juſtificationis doctrinam, imputationem juſtitiae Chriſti destruit, & inanem reddit; legem ex parte ſaltem abrogat, quippe cui fides, cùm ſit virtus particularis, non adaequatè reſpondet; Deum inſimulat falſae aestimationis & judicii erronei, quippe qui imperfectum inſtar perfecti duceret; justificationis interciſionem ponit, ceſſante videlicet credendi actu. Quin & ipſa Fides ob multiplices, quibus laborat, imperfectiones eget miſericordiâ divinâ. Quòd autem ad gratioſam acceptilationem confugiant, oritur ex malè intellecta ſecundi Foederis gratia, quae in co non conſiſtit, quòd Deus minorem nunc quàm olim poſtulat obedientiam, ſiquidem lex creationis est indiſpenſabilis; ſed quòd eam obedientiam, quam nos praeſtando non eramus in Mediatoris perſona gratioſè acceptat, (cùm lex perſonalem poſtulabat justitiam) & fide applicatam, miſericorditer, virtute ſecundi Foederis nobis imputat, ut materiam nostrae justificationis. Quod attinet ad locū illum Apoſtoli, quem ſubſternunt Adverſarii, ut errorishujus fundamentum, ad Romanos, cap. 4. ver. 3. Credidit Abrahamus Deo, & imputatum eſt ei ad juſtitiam; interpretemur neceſſum eſt, vel, de juſtitia facti non perſonae, ſicut actus Phineae (Pſalmo 106. ver. 31.) dicitur reputari ei in juſtitiam; hoc eſt, probatus erat Deo actus: vel, ſi de juſtitia perſonae, quò reſpicere videtur Apoſtolus, intelligimus fidem metonymicè, relativè, concretivè, ſeu connotativè cum objecto quod apprehendit. Cujus veritas liquet tum ex contextu, verſ. 11. vocatur foreign, & verſ. 13. foreign: Tum ex paritate phraſeωs in Scriptura, Petrus Apoſtolus ſecundam ſcribit Epiſtolam foreign, iis qui aequè precioſam fidem cum ipſis Apoſtolis ſortiti ſunt. Quî verò hoc fieri poſsit ut quilibet fidelium parem cum Apoſtolis fidem habeat? non in habitu, qui fortior multò, nec reſpectu actûs, qui vegetior longè erat in Apoſtolis quàm in inferiori Chriſtianorum plebe: ideóque relinquitur ut ſit reſpectu objecti, Chriſti nimirum, quem totum infimus credentium amplectitur. foreign vocat Apoſtolus, non quòd in omnibus ſit aequalis, ſed quia eundem omnes Chriſtum, ejúsque juſtitiam fide poſſident, inquit Calvinus.
Patet inſuper ex analogia fidei, quâ ubique in Scriptura praedicatur juſtitia Christi, non ſolùm ut cauſa meritoria, (quod ipſi fatentur Pontificii) ſed materialis juſtificationis nostrae. Per obedientiam unius juſti conſtituuntur multi, ad Romanos, cap. 5. ver. 19. Chriſtus à Deo nobis factus eſt juſtitia, 1 Corinth. cap. 1. ver. 30. Nos efficimur juſtitia Chriſti in eo: 2 Corin. cap. 5. ver. 21.
Liquet etiam ex rei veritate; niſi enim fides conſideretur objectivè, nemo fidelium ad ſtatum juſtificationis aſſurgeret, niſi qui gradum, & menſuram fidei Abrahamiticae attigit.
A phraſi denique Pauli alienum eſt, illud imputari quod inhaeret. Paulus illud imputari dicit, quod quis nec habet, nec fecit. Sic Deus peccata noſtra imp…tavit Chriſto, quae ipſe non fecit: pariter, quam nos non fecimus, nobis imputat justitiam Chriſti. Hanc comparationem instituit Apoſtolus (Epiſtolae ad Corinthios, cap. 5. ver. 21.) Fe…it ut qui peccatum non novit, pro nobis peccatum eſſet, ut nos efficeremur juſtitia Dei in eo.
Concluſio quarta. Fides non juſtificat, ut conditio ſine qua nonConcluſ. 4 Foederis unà cum operibus, & nova obedientiâ: vel ut concauſa & ſine qua non juſtificationis. Fidem eſſe conditionem Foederis & cauſam ſine qua non juſtificationis lubenter agnoſcimus, at ſub ea ratione juſtificare fidenter negamus. Hoc enim conceſſo facultates animae, intellectus, & voluntas, perinde dici poſſunt cauſae juſtificationis, utpote ſine quibus nemo juſtificatur. Fides ut conditio eſt in nobis, ea autem, quâ juſtificamur, juſtitia eſt extra nos, quam inhaerenti opponit Apoſtolus, ad Philippenſes, cap. 3. ver. 9. Obedientiam agnoſcimus eſſe indiſpenſabile medium ſalutis, negamus eſſe cauſam vel conditionem ſatisfactionis. Quam diſtinctionem, quia ſugillant Adverſarii, ex Scriptura liceat illuſtrare. Spe ſalvi ſumus, inquit Apoſtolus ad Romanos, cap. 8. ver. 24. Nullibi dictum legimus, Spe juſtificati ſumus. Conjunguntur fides & opera quoad exiſtentiam, non quoad cauſalitatem. Opera removemus non à fide, ſed à juſtificatione. Operum neceſſitatem profitemur, nè pietatis ſtudio poſt habito peccatis laxentur fraena; negamus operum cauſalitatem, nè gratiae divinae fiat praejudicium: Si enim ex operibus, tum non ex gratia, affirmante Apoſtolo. Quod enim objiciunt Adverſarii, Apoſtolum vim juſtificandi Rom. 11. 6.praeripere operibus ex natura factis, & fidem antecedentibus, non iis quae fidei fructus ſunt, & à gratia promanant, tam falſum eſt, quàm quod falſiſsimum; quippe quòd Apoſtolus excludit opera indefinitè, & ſine aliquo additamento, etiam pii, & credentis Abrahami; ad Romanos, cap. 4. ver. 6. Beatus cui Deus imputat juſtitiam ſine operibus, non addit legis, ſed indefinitè quaelibet opera excludit. Et verſu 5. Ei qui non operatur, ſed credit in eum, qui juſtificat impium, imputatur fides ad juſtitiam: quo in commate omnis operans opponitur credenti; ergò omnia, qualiacunque ſint, opera opponuntur fidei. Ne que Apoſtolus in tota hac diſputatione, in qua ex profeſſo de juſtificatione agit, opera operibus opponit, ſed opera ubique & fidem, quantùm ad juſtificationem, inter ſe committit. Neque agebatur tunc temporis controverſia, an haec vel illa opera; ſed an fides vel opera juſtificarent. Quam litem appoſitiſsimè dirimit Apoſtolus, ad Romanos, cap. 3. verſ. 28. foreign. Quo additamento ſaepius utitur Apoſtolus, non ut differentiam operum inſinuaret (opera enim, quae ex gratia fiunt, ad legis normam exiguntur): ſed quia omnia à Deo in lege praecipiuntur. Imò ſaepius in Scriptura Apoſtolus renatorum opera à juſtificatione removet. Ad Galatas, cap. 2. verſ. 16. Scientes non juſtificari hominem ex operibus legis, ſed per fidem Jeſu Chriſti, etiam nos in Jeſum Chriſtum credidimus, ut juſtificaremur ex fide Chriſti: de ſe & Galatis loquitur jam renatis: aliquot enim jam annis antè Galatae fuêre converſi, quàm Paulus illam ſcripſit epiſtolam. Quidni dicam materiam gloriandi ſubminiſtrare vel opera renatorum, ſi per ea juſtificarentur? Non ex operibus, inquit Apoſtolus, nè quis gloriaretur: de operibus autem ex fide & gratia ortis Epheſ. 2. 9.loqui Apoſtolum patet ex proximo commate, Ipſius opus ſumus creati in Chriſto Jeſu ad opera bona. Sua etiam poſi converſionem (de praeſenti enim loquitur ad Philippenſes, cap. 3. verſ. 8. foreign) opera detrimenta pronuntiat, & ſtercora. Cùm autem Jacobus dicit hominem juſtificari operibus, non fide tantùm, quod Abrahami & Rahab probat exemplis, cap. 2. quod unicum erroris ſui Adverſarii ponunt fundamentum, & cauſae praeſidium; non abs re erit Apoſtolos paucis conciliare. Quod facili fiet negotio, ſi Paulum de fide viva, & per opera efficaci, de juſtificatione coram Deo, & de iis qui opera jactabant, & propriâ juſtitiâ intumuerunt; Jacobum autem de fide mortua operibus destituta, de juſtificatione coram hominibus, & de ſolifidianis, qui poſthabito pietatis ſtudio fidei larvam venditabant, interpretemur. Quae ſingula ex ipſo patent contextu. Fidem, quam intelligit Jacobus, daemonibus tribuit verſu 19. & foreign vocat proximè inſequente. Oſtende mihi fidem tuam, verſu 11. ergò de declarativa loquitur juſtificatione. Quae utilitas, fratres, ſi quis dicat ſe fidem habere; ergò eos alloquitur, qui inane jactabant fidei nomen, operibus vacuum, & à virtutis ſtudio alienum. Ut quod res est dicam, Opera renatorum cum fide conjungere in negotio juſtificationis, eſt ſaepius coctam Pontificiorum Cramben recoquere: qui diſtinctionem hanc operum, ante & poſt fidem centies nostris objecere, quo juſtificationis doctrinam per ſolam fidem labefactârent: quae olim prora puppisque cauſae nostrae habita est, & primò jugulum petiit, & in prima reformatione lethale incuſsit vulnus, & caput imminuebat cauſae Pontificiae. Fundamentum hoc Religionis noſtrae, articulus ſtantis eſt & cadentis Eccleſiae, ut olim Lutherus. Galatas, ut à gratia & Evangelio apostatas increpat Paulus eò, quòd opera cum fide miſcebant in negotio justificationis, cap. 1. verſ. 6. Peſsimè certè de Religione noſtra merentur, qui Pontificium hoc, imò purum putum Socinianum, dogma diu ab Eccleſiis noſtris exauctoratum populo demum propinant. Opera quae ex fide oriuntur, & ſunt fructus Spiritûs Sancti, adeò ad juſtificationem neceſſaria ſunt, ut ſine illis fides apprehendens Chriſtum juſtificare nullo modo poſſit: verba ſunt Andradii. In iis locis, ubi Apoſtolus fidem operibus opponit, de operibus ejuſmodi agit, quae & perfectam, & perpetuam obedientiam continent, qualem ſub lege Deus ab hominibus requirebat; verùm non de …s operibus, quae obedientiam, quam Deus à nobis qui in Chriſtum credimus requirit, comprehendunt: verba legimus capite nono Catecheſeωs Racovienſis. Quae eo tranſcripſi conſilio, ut intelligamus ex eorum lacunis, quorum vel nomen deteſtatur quilibet qui Chriſtianus reverà vult audire, fluxiſſe putidam hanc de concauſalitate operum in juſtificatione doctrinam.
Concluſio quinta & ultima. Fides juſtificat ſub ratione inſtrumenti;Concluſ. 5. cujus veritas per inductionem ex antedictis ſatis patet. Si enim nec diſpoſitivè nec formaliter, nec conditionaliter, juſtificat; relinquitur ut rationem inſtrumenti ſubeat in negotio juſtificationis. Cujus loco Sociniani Chriſtum; Bellarminus humanitatem Chriſti; Lib. de juſtificat. c. 2.Concilium Tridentinum vel re, vel voto, ſuſceptum Sacramentum; alii Foedus novum ſubſtituunt ut juſtificationis inſtrumentum. Nos brevitati litamus; ſufficiat igitur in explicanda & confirmanda hac Theſi rerum capita delibare. Quod ut feliciùs fiat, haec pauca praemittenda duximus.
Primò, per [fidem] intelligimus habitum fidei, quatenus ſe exerit per actum, & reſpicit objectum, Chriſtum videlicet & ejus juſtitiam; quo reſpectu dicimus eam eſſe animae inſtrumentum.
Secundò, [juſtificare] Sumitur vel activè, pro actu Dei judiciali; vel paſſivè & terminativè, prout in credentem terminatur. Fidem eſſe inſtrumentum aſſerimus, non reſpectu prioris, cujus cauſam in ſolo Dei favore & gratia quaerimus, nobis quod noſtrum non erat velut noſtrum imputantis; ſed poſterioris: Ideóque ex inſtrumentalitate fidei malè colligitur ab Adverſariis, hominem ſe juſtificare. Deus activè juſtificat credentem, homo non ſe juſtificat, ſed credit ad ſui juſtificationem (ad Romanos, cap. 10. ver. 10. Corde creditur ad juſtitiam) dum fide recipit Chriſtum ejúsque juſtitiam. Idéoque cùm dicimus fidem juſtificare, paſſivè intelligi debet; & idem ſonat ac fide juſtificamur, phraſi nimirum metalepticâ, quâ effectus cauſae principalis tribuitur inſtrumentali; ut aratrum dicitur ditare agricolam: inſtantia eſt Auguſtini.
Tertiò, duplex eſt inſtrumentum juſtificationis. Externum unum, videlicet Evangelium, quo offertur juſtificatio ſub conditionibus Foederis. Remotè Miniſtri Eccleſiae dici poſſunt inſtrumenta juſtificationis: unde ligare, ſolvere, peccata remittere dicuntur in Scriptura, videlicet declarativè, applicando remiſsionem poenitentibus & credentibus. Internum alterum, objecti juſtificantis applicativum, & tale inſtrumentum aſſerimus eſſe fidem: quae eſt quaſi manus animae applicantis, ut Evangelium eſt manus Dei offerentis juſtificationem.
Quartò, Inſtrumentum eſt vel Phyſicum, & Naturale; quod Phyſicè operatur ad effectum principalis agentis, & quo poſito ex naturali neceſsitate effectus ſequitur: vel morale, & ex inſtitutione, per quod volumus omne medium à cauſa principali aſſumptum in ordine ad effectum, ad quod per ſe innatam non habet vim, & foreign. Hinc Scholaſtici definiunt, Creaturam poſſe aſſumi à Deo ut inſtrumentum morale, licèt non elevari, ut ſit inſtrumentum Phyſicum creationis. Fidem in juſtificatione conſideramus ut inſtrumentum, non Phyſicum, quaſi effectum pari neceſsitate, ac agentia naturalia per connatas qualitates effectus ſuos producunt, juſtificationem efficeret: ſed morale, cujus tota vis dependet ex divina inſtitutione: non aliter quàm aenei ſerpentis aſpectus valebat olim ad levamen & ſalutem Iſraelitarum. Licèt interim fatemur dari paſſivam quandam aptitudinem (quam non diffitentur Adverſarii eſſe rationem quare Deo viſum eſt hanc Foederis conditionem inſtituere) juſtitiae Chriſti apprehendendae accommodam; quâ ex dignatione gratioſa utitur Deus ad talem finem. Perinde ac Verbum & Sacramenta ſunt inſtrumenta, quae quicquid habent efficaciae debent inſtitutioni divinae. Per inſtrumentum igitur intelligimus medium applicationis, in cujus uſu ex ordinatione divina participes facti ſumus Chriſti, ejúsque juſtitiae; quod objectum fides juſtificans eſſentialiter connotat: Non quòd fides ſit conditio ſolutionis pretii, vel motivum voluntatis divinae ut velit noſtrî miſereri, qùod prae ſe fert Remonſtrantium doctrina de fidè praeviſa; neque quòd fides ullâ organicâ cauſalitate justitiam Chriſti producat; ſed quòd oblatam in Foedere Evangelico amplectitur.
Quintò, Diſtinguendum eſt inſtrumentum efficiendi ab inſtrumento reciplendi. Poſteriori modo fidem eſſe inſtrumentum aſſerimus. Fidem agere in apprehenſione Chriſti non negamus, & moralem efficientiam ei tribuimus, qualem patitur id genus inſtrumentorum natura; at juſtificat ratione paſſivae receptionis. Agit-mendicus dum manum extendit, at non eâ actione ditatur, ſed in quantùm recipit theſaurum vel potiùs theſauro quem recipit. Neque hinc colligitur hominem ſe juſtificare magis, quàm aegrotos Chriſti temporibus ſe ſanare, quia credendi exerebant actus in ordine ad curationem: vel mendicum ſe ditare, quod ei qui eleemoſynam erogat aptiùs tribuitur, & meritò in ejus cedit laudes & honorem. Sic fide juſtificamur▪ ſed non ex dignitate fidei, ſed ex dignatione divina, cui de integro debetur tanti & tam gratuiti beneficii honos & gloria.
Sextò & ultimò, Fides conſideratur vel in perſona juſtificati, ità radix eſt omnium virtutum in quantum operatur per charitatem; vel in effectu juſtificationis, ſic janua eſt ad vitam aeternam; vel in actu juſtificationis, & eo reſpectu dicimus eſſe inſtrumentum, non quatenus ad extra operatur, ſed quatenus ad intra recipit Chriſtum, in relatione ad quem tota vis fidei juſtificantis conſiſtit.
Veritatem hoc modo explicatam quatuor firmabo argumentis, & perorabo.
Argumentum primum ſumitur ex frequenti & uſitatiſſimo loquendi modo in Scripturis, in quibus juſtificari dicimur foreign, ad Romanos, cap. 5. ver. 1. foreign, cap. 3. ver. 22. (per fidemIbid. ver. 25. Jeſu Chriſti, ut objecti videlicet formalis). foreign. iterum hic fidei mentio fit connotativè ad objectum, uti ſaepius alibi: nunquam verò foreign, quaſi habitum aut actum fidei inſinuaret ſub ratione conditionis; ſed ut veram indigitet cauſalitatem, non principalem, ergò inſtrumentalem: neque aliter ſonant phraſes antedictae [foreign] quae ſemper notant inſtrumentum, cùm ordinem dicunt ad effectum cauſae principalis: nullibi autem legimus homines per amorem, aut poenitentiam juſtificari. Imò Scriptura terminis utitur excluſivis reſpectu omnium univerſaliter operum. foreign, ad Romanos cap. 4. ver. 6. foreign, ad Titum, cap. 3. ver. 5. foreign, ad Epheſios, cap. 2. verſ. 8. foreign (ubi obſervandum iterum objectum connotari) ad Galatas, cap. 2. ver. 16. è quibus ſingulis apertiſsimè conſtat, peculiarem aliquam cauſalitatem fidei competere in negotio juſtificationis.
Argumentum ſecundum ſumitur à ſubordinatione fidei ad Deum, ut cauſam principalem juſtificationis. Formalis ratio inſtrumenti eſt ſubordinari & ſubſervire cauſae principali in ordine ad effectum. At hoc fidei proprium eſſe diſertè loquitur Scriptura. Arbitramur fide juſtificari hominem, (ſed à quo? Certè à Deo) ad Romanos, cap. 3. verſ. 28. Unde patet quàm nihili ſit palmare illud argumentum, quo triumphum, ſed ante victoriam, agunt Adverſarii, [Si fides ſit inſtrumentum, tum vel Dei, vel hominis]. Reſpondemus utriuſque diverſo reſpectu, Dei ordinativè, & ratione inſtitutionis, tum efficienter, & collativè, in quantum Deus nobis fidem, & per fidem juſtitiam Chriſti confert, quâ juſtificamur. Neque hinc ſequitur quod obſervat vir doctiſsimus, ut Deus credere dicatur, cùm credere ſit actus immanens; proindéque Deum non aliter denominat, quàm eff…ctus cauſam, non ut affectio ſubjectum. Hominis autem inſtrumentum est reſpectu receptionis, & applicationis quoad actum fidei excercitum; quae omnia evidentiſsima & firmiſsima habent in Scripturis fundamenta. Deus unus eſt qui juſtificat circumciſionem ex fide, & praeputium per fidem, ad Romanos, cap. 3. verſ. 30. Ideóque Dei eſt inſtrumentum, quo utitur ut nobis conferat justificationem, fide ſaepius in Scriptura dicimur recipere Chriſtum, ad Coloſſenſes, cap. 2. ver. 6. Joannis, cap. 1. ver. 12. Ergò nestrum eſt inſtrumentum applicativum. Unde oritur
Tertium argumentum, quod deſumitur à peculiari reſpectu quem fides dicit ad Chriſtum, ejúsque juſtitiam. Quicquid inſtrumentaliter recipit Chriſtum inſtrumentaliter concurrit ad juſtificationem; at hoc fidei peculiare est. Unde Scriptura utitur vocibus foreign, quae ſignificant recipere illud quod ab alio offertur, & traditur: hinc oculo, pedibus, manui, brachiis, in ſacro codice fides comparatur; quippe quâ videmus, recipimus, amplectimur Chriſtum, ei que innitimur ad juſtitiam, & remiſsionem peccatorum. Quorum fide facti ſumus participes, remiſſionem peccatorum accipimus per fidem, Actorum, cap. 26. ver. 18. & etiam donum juſtitiae, videlicet Chriſti, recipimus ſine operibus, ad Romanos, cap. 5. verſ. 17. Quae ideo ſaepius foreign, ad Romanos, cap. 10. ver. 6. juſtitia fidei vocatur, hoc est, Chriſti fide apprehenſa. foreign foreign, hoc eſt, recepta, ad Romanos, cap. 3. verſ. 22. Nullibi ſcriptam legimus foreign, vel foreign; ergò phraſis illa peculiarem prae ſe fert emphaſin. Fides unicè innititur promiſsioni Evangelicae, quâ promittitur & offertur; unicè apprehendit, & applicat ſatisfactionem Chriſti, quâ parta eſt juſtificatio & promerita, ideóque ſpecialem habet in juſtificatione (ſemper intelligo paſſivam) influxam. Profectò nugas meras mihi videntur agere, qui fidem fatentur eſſe inſtrumentum receptivum Chriſti, ſed non juſtificationis. (Ac ſi quis ſolem videre poſsit, non viſo & recepto lumine.) Cùm nos aſſerimus fidem juſtificare objectivè, in quantum recipit Chriſtum, ejúsque juſtitiam, (quae Chriſto ut Mediatori eſſentialis eſt) ad quem effectum peculiarem habet aptitudinem. Cognitio recipit ſolam ſpeciem Chriſti ut objecti; amor tendit in Chriſtum ob excellentiam perſonae, vel conſideratione bonitatis, & gratiae Chriſti; Fides cum apprehendit in quantum noſtro loco mediatoriam praestitit juſtitiam peccatis nostris adaequatam, & reſpondentem, quam dum fides amplectitur Deus perſonam abſolvit à reatu & pro justo habet.
Argumentum quartum & ultimum ſumitur à remotione cauſarum inſtrumentalium, quas fidei loco ſuccenturiârunt Adverſarii in negotio juſtificationis. Socinianorum dogma elevat meritum Christi. Bellarmini ſententia dividit naturas in officiis mediatoriis. Tridentinum dogma Sacramentorum ſupra quod par & aequum eſt evehit efficaciam, quae tamen externa & obſignantia instrumenta ſi quis dicit, non recuſo.
Foedus novum non juſtificat niſi aptitudinaliter, & remotè, ex ſuppoſitione conditionis praeſtitae fidei, videlicet, ſine qua nemini efficax eſt ad justificationem. Quid? quòd non agitur controverſia de inſtrumento externo, & offerente, ſed interno, & applicante, quale fidem eſſe aſſerimus. Quod in promptu eſſet fuſiùs probare ex neceſsitate imputationis juſtitiae Christi activo-paſſivae, quam ratione acquiſitionis aſſerimus eſſe cauſam meritoriam; reſpectu applicationis eſſe cauſam materialem juſtificationis noſtrae. Unde juſtificamur, non ſolùm quia Christus juſtus eſt, (uti calumniantur Adverſarii) ſed quia ejùs juſtitia fit noſtra gratioſâ imputatione ex parte Dei, reali applicatione ex parte noſtrî, quàm (dum opera adjungunt ut concauſas) efficiunt foreign, & aſſumentum juſtitiae noſtrae, quod certè Chriſto, ejúsque omnimodè perfectâ juſtitiâ indigniſsimum.
Poſſem etiam in cauſae ſubſidium eruditiſsimorum hominum ſuffragia accumulare ni taedio vobis eſſem; ſufficiat impraeſentiarum duorum Theologorum, quos merito pluris aeſtimant Adverſarii, teſtimonia coronidis loco apponere.
Primum Bradſhavi, Fide totâ, inquit, juſtificari dicimur, quia ea unicè apprehendit, & applicat juſtitiam Chriſti imputatam:
Alterum Reverendiſsimi Davenantii, determinatione triceſimâ octavâ. Fiduciae in Chriſtum Mediatorem tribuimus inſtrumentalem vim juſtificandi potiùs, quàm ulli actui hominis peccatoris; quia conſtat eo modo juſtificari homines, quo gloria divina maximè illuſtretur, & honor ſalutis noſtrae ad ſolum Deum referatur. At qui aliis virtutibus & operibus ſtatuunt hominem juſtificari, gloriam ſalutis humanae non integram Deo relinquunt, ſed merito ſuo aliquâ parte adſcribunt. Nos verò, uti totam gloriam eleemoſynae promiſſae & datae non mendico accipienti, ſed liberaliter eam donanti, adſcribere ſolemus: Sic totam gloriam juſtificationis, & ſalutis humanae, non fidei in Chriſtum tendenti, & eum ad ſe attrahenti, ſed Deo ipſi aſsignamus credentem gratuitò juſtificanti. Haec ille. Et hanc gloriam ut Deo nos etiam ſervemus illibatam, concludimus
Fidem juſtificare ſub ratione inſtrumenti.
FINIS.
THE LIGHT and DARKNESS OF NATƲRE, Diſcovered In a Sermon at S. Maries in Cambridge on the Commencement-Sabbath, June 29. 1656.
BY JOHN FROST, B. D. then Commencer.
Deus eſt quod vides, & quod non vides. Senec.
Deus ubique ſecretus eſt, ubique publicus, quem nulli licet ut eſt cognoſcere, & quem nemo permittitur ignorare. Aug. ep. 44.
CAMBRIDGE: Printed by John Field, Printer to the Univerſitie. Anno Dom. MDCLVII.